Ẩn số nào sau việc cổ phiếu Traphaco liên tục lao dốc, lần đầu tăng trưởng âm sau 4 năm?

Kết quả kinh doanh 6 tháng đầu năm 2018 của Traphaco (TRA) ghi nhận doanh thu giảm 7% và lợi nhuận sau thuế giảm 47%. EPS theo đó chỉ đạt 1.356 đồng, giảm mạnh so với cùng kỳ năm ngoái là 2.633 đồng. Được biết, đây là lần đầu tiên Công ty tăng trưởng lợi nhuận âm kể từ năm 2014.

Có 3 lý do giải thích cho kết quả kinh doanh kém ấn tượng này:

Thứ nhất, biên lợi nhuận gộp giảm đáng kể, một phần do chi phí khấu hao từ nhà máy mới và giá nguyên liệu đầu vào tăng.

Thứ hai, chi phí bán hàng và quản lý tăng cao.

Và cuối cùng, doanh thu của 2 sản phẩm thuốc Đông dược chủ lực - Hoạt huyết dưỡng não và Boganic - giảm. Hiện 2 sản phẩm này chiếm 50% doanh thu hàng tự sản xuất của TRA.

Tuy nhiên ở chiều ngược lại, 3 sản phẩm khác chiếm 20% tổng doanh thu, gồm thuốc nhỏ mắt, Totri và Methorphan lại tăng trưởng tốt hơn nhiều so với kỳ vọng.

Một lý do kéo giảm lợi nhuận khác theo Chứng khoán Rồng Việt (VDSC), nhà máy mới (sản xuất thuốc Tân dược) đã đi vào hoạt động kể từ đầu năm nay, dự tính đóng góp 310 tỷ đồng doanh thu và 35 tỷ đồng vào lợi nhuận sau thuế trong năm 2018. Như vậy, ban quản trị nhận định việc tập trung vào nhà máy và các sản phẩm mới mà xao nhãng với 2 sản phẩm truyền thống là lý do chính cho sự sụt giảm doanh thu.

Biên khó cải thiện so với năm 2017 do mở rộng mảng Tân dược

Hiện công ty đang tiến hành những thay đổi cần thiết trong chính sách bán hàng để giải quyết vấn đề này. Do đó, VDSC kỳ vọng kết quả kinh doanh sẽ có sự cải thiện trong nửa sau 2018. Tuy nhiên, biên lợi nhuận sẽ khó có thể cao như năm 2017, bởi TRA đang mở rộng sang mảng Tân dược, thường có biên lợi nhuận thấp hơn so với mảng Đông dược.

Thách thức để tăng trưởng

Không chỉ kinh doanh gặp khó, trên thị trường, giá cổ phiếu TRA cũng đã giảm gần một nửa so với đỉnh tháng 10/2017, khi Mekong Capital thực hiện thoái vốn. Theo VDSC, cổ phiếu có thể sẽ còn giảm sâu hơn nữa sau kết quả kinh doanh kém này. Ở mức giá này, TRA vẫn đang giao dịch ở mức P/E cao 16 lần.

Nhiều ý kiến đánh giá Traphaco vẫn là công ty tốt với biên lợi nhuận cao và mạng lưới phân phối rộng. Sản phẩm được ưa chuộng cho phép Công ty thực hiện bán hàng thu tiền ngay, điều mà các công ty khác trong ngành không làm được. Tuy nhiên, VDSC dự báo sẽ rất thách thức để Công ty có thể duy trì được tốc độ tăng trưởng cao trong thời điểm hiện tại.