Canh bạc nhập cư của ông Donald Trump

Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 16-5 công bố kế hoạch cải cách hệ thống nhập cư nhằm ưu tiên những người trẻ tuổi, có học thức và biết nói tiếng Anh, thay vì những người có quan hệ gia đình với công dân Mỹ. Mô tả đề xuất của mình là "chính sách nhập cư dựa trên năng lực", ông chủ Nhà Trắng nhấn mạnh ông muốn ưu tiên diện có trình độ hơn là diện bảo lãnh người thân. Ông Trump cho rằng hệ thống nhập cư hiện tại "phân biệt đối xử với những người có tài năng, trình độ cao" vì phần lớn dân nhập cư hợp pháp hiện nay là những người có kỹ năng kém.

"Sự thay đổi lớn nhất mà chúng tôi thực hiện là tăng tỉ lệ nhập cư có tay nghề từ 12% lên 57% và chúng tôi thậm chí còn muốn xem xét xem liệu có thể tăng tỉ lệ này nữa hay không" - Tổng thống Trump tuyên bố, đồng thời khẳng định những người nhập cư sẽ phải "học tiếng Anh và vượt qua một kỳ thi công dân trước khi được chấp nhận".

Người di cư từ khu vực Trung Mỹ xếp hàng để vào một cơ sở tạm trú hôm 16-5, sau khi vượt biên trái phép đến Mỹ Ảnh: REUTERS

Ngay khi được công bố, đề xuất của ông Trump đã vấp phải sự phản đối mạnh mẽ của phe Dân chủ vốn đang kiểm soát Hạ viện. Nghị sĩ Pramila Jayapal cho rằng đề xuất của Tổng thống Trump làm tổn hại đến hệ thống nhập cư dựa trên quan hệ gia đình mà bà mô tả là "nền tảng của chính sách nhập cư Mỹ". "Đề xuất của ông ta không bao gồm bất cứ kế hoạch nào cho 11 triệu người nhập cư không có giấy tờ đang sinh sống tại Mỹ, những người đang cần một lộ trình để lấy quốc tịch" - bà Jayapal khẳng định, ám chỉ những người được bố mẹ hoặc người thân đưa đến Mỹ bất hợp pháp khi còn nhỏ, thường được gọi là Dreamers.

Chủ tịch Hạ viện Nancy Pelosi khẳng định mặc dù phe Dân chủ muốn thấy một đề xuất cải cách nhập cư toàn diện, họ sẽ không chấp nhận những đề xuất không có lộ trình cho Dreamers và không "tôn trọng gia đình". Bà Pelosi khẳng định đề xuất của Tổng thống Trump "không thật sự nghiêm túc" và sẽ "bị bác bỏ ngay khi đệ trình".

Mặc dù đề xuất này nhiều khả năng không được Quốc hội Mỹ thông qua trong thời gian tới, giới phân tích cho rằng Tổng thống Trump đang tìm cách đoàn kết Đảng Cộng hòa trước thềm các cuộc bầu cử tổng thống và quốc hội 2020, theo đài BBC. "Nếu đề xuất nhập cư dựa trên năng lực, bảo đảm an ninh cao này không được Đảng Dân chủ thông qua, chúng ta sẽ khiến nó được thông qua ngay khi bầu cử kết thúc, khi chúng ta giành lại Hạ viện, giữ được Thượng viện và tất nhiên, chức tổng thống" - ông Trump tuyên bố.

Theo tạp chí Time, phe Cộng hòa dường như cũng không mấy ủng hộ đề xuất của Tổng thống Trump vì có rất ít người đưa ra công bố về đề xuất này. Bên cạnh đó, đề xuất của ông Trump cũng không thể làm hài lòng những nhà lập pháp muốn thắt chặt nhập cư hơn nữa. Trong khi đó, ông Carl Hamad-Lipscombe, chuyên gia tổ chức về quyền của người di cư Black Alliance for Just Immigration (Mỹ), nhận định với đài Sputnik rằng đề xuất của chính quyền Tổng thống Trump mang tính "bài ngoại" vì nó được thiết kế để tăng số lượng người di cư da trắng giàu có ở châu Âu.