Đợt bán tháo 35 tỷ USD đang nhấn chìm chứng khoán Nhật Bản

Số liệu từ Japan Exchange Group Inc. cho thấy các nhà đầu tư nước ngoài đã bán ròng 3,9 nghìn tỷ yên (34,7 tỷ USD) cổ phiếu Nhật Bản trong năm nay. Đây là đợt bán tháo tồi tệ nhất kể từ năm 1987 – năm xảy ra vụ Black Monday nổi tiếng thế giới ở phố Wall.

Việc nhà đầu tư nước ngoài đang tháo chạy khỏi thị trường chứng khoán lớn thứ 2 thế giới bắt nguồn từ những lo ngại về cuộc chiến tranh thương mại, có thể gây những tác động nghiêm trọng vào năm sau. Chỉ số Topix chuẩn đã mất gần 5% trong năm nay và trở thành thị trường tệ nhất trong số các nền kinh tế phát triển mà Bloomberg theo dõi.

John Vail, Giám đốc chiến lược toàn cầu của Công ty Quản lý Tài sản Nikko, cho biết: "Tôi không ngạc nhiên khi các nhà đầu tư nước ngoài bán tháo bởi doanh thu tăng của các công ty trong nước ở Mỹ tăng có thể khiến họ tập trung vào thị trường nội địa. Tuy nhiên, mức độ của việc bán tháo khiến tôi hoàn toàn không tưởng tượng đến".

Các nhà đầu tư nước ngoài cũng có xu hướng bán cổ phiếu Nhật Bản khi đồng Yên tăng giá. Đồng nội tệ Nhật tăng lên khiến các nhà đầu tư nước ngoài buộc phải cân nhắc triển vọng lợi nhuận của các nhà xuất khẩu Nhật Bản. Ở thời điểm hiện tại, đồng yên có giá 111 yên đổi 1 USD, không quá cao so với đầu năm. Tuy nhiên, trong suốt hơn 8 tháng qua, giá đồng tiền của Nhật Bản liên tục tăng mạnh, trong đó đỉnh điểm là 104,56 yên đổi 1 USD, khiến các nhà đầu tư hoang mang.

Khi tâm lý các nhà đầu tư bất ổn, họ đã bán ròng 447 tỷ yên trong 3 tuần tính tới ngày 17/8, đẩy mức bán ròng trong năm nay lên cao nhất kể từ năm 1982.

"Các nhà đầu tư toàn cầu đang phạm sai lầm. Nếu họ bơm vào 20 tới 30 tỷ USD, Nikkei sẽ bùng lên mạnh mẽ", Martin Malone, một chiến lược gia tại Mint Partners ở London - người luôn tin tưởng chứng khoán Nhật Bản sẽ là một thị trường con bò trong dài hạn, nhấn mạnh.

Việc bán tháo trên thị trường chứng khoán Nhật Bản năm 2018 tới sau khi Topix lập đỉnh. Trong tháng Giêng, chỉ số giao dịch ở mức cao nhất trong hơn một phần tư thế kỷ qua. Tuy nhiên, các nhà đầu tư nước ngoài đã không tận dụng được ít nhất là một trong số các đợt bùng nổ của chứng khoán Nhật Bản kể từ khi Thủ tướng Shinzo Abe trở lại nắm quyền năm 2012, trong đó Topix đã tăng gấp đôi. Các nhà đầu tư nước ngoài là những người mua mạnh trong năm 2013 và 2014 nhưng lại bán ra trong 2 năm sau đó.

Tuy nhiên, Kathy Matsui, Giám đốc bộ phận chiến lược cổ phần của Goldman Sachs, đã chỉ ra những điểm khiến các nhà đầu tư nước ngoài tháo chạy, bao gồm sự không chắc chắn về triển vọng tăng trưởng toàn cầu, đặc biệt là với Trung Quốc và các thị trường mới nổi, căng thẳng thương mại cũng như dữ liệu kinh tế bị xáo trộn của Nhật Bản về tính tăng trưởng bền vững trong lợi nhuận của các công ty.

Tuy nhiên, Matsui cũng dự đoán các nhà đầu tư nước ngoài sẽ quay trở lại thị trường Nhật Bản sớm. Chiến thắng tiềm năng của Thủ tướng Abe trong cuộc bầu lãnh đạo của đảng Dân chủ Tự do vào tháng 9 tới có thể là một lý do để lạc quan.