Dự trữ thiếu hụt sát mức kỷ lục vì cắt khí đốt Nga, 90% nhu cầu phụ thuộc vào nhập khẩu, EU có thể ‘khát’ năng lượng nghiêm trọng trong mùa đông tới

Châu Âu có thể đối mặt tình trạng thiếu hụt khí đốt nghiêm trọng nếu khu vực này phải trải qua mùa đông lạnh giá năm nay, CEO tập đoàn năng lượng Gazprom (Nga) Aleksey Miller cảnh báo.

Dẫn dữ liệu từ Gas Infrastructure Europe (GIE), Gazprom cho biết đến cuối tháng 8, sau 5 tháng bơm bổ sung, các kho dự trữ khí của EU mới chỉ bù đắp được 2/3 lượng khí đã rút ra mùa đông trước. Thiếu hụt 18,9 tỷ m³ là mức lớn thứ hai từng ghi nhận tại thời điểm này từ trước tới nay.

Gazprom từng là nhà cung cấp khí đốt chính cho EU, chiếm tới 40% tổng nguồn cung trước khi nổ ra xung đột và lệnh trừng phạt đơn phương từ châu Âu. Tuy nhiên, xuất khẩu khí Nga sang khối đã sụt giảm mạnh 3 năm qua sau các lệnh cấm vận và vụ phá hoại đường ống Nord Stream.

“Tình hình đang xấu đi rõ rệt. Đây chính là điều chúng ta đã nói đến. Nếu mùa đông tới lạnh giá như thông thường, nó sẽ trở thành vấn đề thực sự”, ông Miller nói với TASS bên lề Diễn đàn Kinh tế Phương Đông ngày 7/9.

Ông nhấn mạnh EU chưa lường hết khó khăn trong việc bơm đầy kho dự trữ trước mùa sưởi, trong khi khối nhập khẩu tới 90% nhu cầu khí và Nga vẫn là nhà cung cấp quan trọng bất chấp trừng phạt.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen đã công bố kế hoạch REPowerEU nhằm loại bỏ dầu khí Nga vào năm 2027 và thúc đẩy năng lượng tái tạo. Tuy nhiên, kế hoạch này vấp phải sự phản đối của Hungary và Slovakia – hai nước phụ thuộc lớn vào khí đốt Nga qua đường ống. Slovakia từng chặn gói trừng phạt thứ 18 của EU nhằm vào năng lượng và tài chính Nga do lo ngại thiếu hụt và giá tăng vọt, trong khi Hungary cũng phủ quyết và đòi nhượng bộ về năng lượng. Khối chỉ thông qua được gói trừng phạt này vào tháng trước sau khi vượt qua sự phản đối.

Moscow nhiều lần chỉ trích các biện pháp trừng phạt của EU là “tự hại mình”, khiến giá năng lượng leo thang và làm suy yếu kinh tế khối.

Theo tính toán mới nhất từ Reuters dựa trên dữ liệu của Tổ chức Truyền tải khí đốt châu Âu (Entsog), lượng khí đốt mà Gazprom cung cấp hàng ngày cho châu Âu trong tháng 7 đã tăng 37% so với tháng 6, đạt trung bình 51,5 triệu mét khối mỗi ngày. Trước đó, lượng cung trong tháng 6 chỉ ở mức 37,6 triệu mét khối/ngày do ảnh hưởng của hoạt động bảo trì hệ thống. So với cùng kỳ năm 2024, khối lượng cung ứng tháng 7 vừa qua cũng tăng 4,7%.

Trong bối cảnh các tuyến đường ống khác đã bị cắt đứt, TurkStream hiện là tuyến duy nhất còn lại để khí đốt Nga đến châu Âu qua Thổ Nhĩ Kỳ. Ukraine, tuyến trung chuyển quan trọng trước đây, đã không gia hạn hợp đồng vận chuyển 5 năm với Nga kể từ ngày 1/1/2024, chấm dứt vai trò là cửa ngõ chính cho khí đốt Nga đến Trung Âu.

Trong nửa đầu năm 2025, lượng khí đốt Nga xuất khẩu sang châu Âu qua TurkStream đạt khoảng 9,93 tỷ mét khối, tăng nhẹ so với mức 9,3 tỷ mét khối cùng kỳ năm ngoái. Dù Gazprom không công bố thống kê chính thức kể từ đầu năm 2023, các số liệu tính toán của Reuters cho thấy lượng khí đốt Nga đến châu Âu trong năm 2022 đạt khoảng 63,8 tỷ mét khối, sau đó giảm mạnh xuống còn 28,3 tỷ mét khối vào năm 2023, rồi tăng lên khoảng 32 tỷ mét khối trong năm 2024.

Tham khảo: RT, Tass