Giá cá tra quay lại thời "huy hoàng", nông dân lãi 9.000 đồng/kg

Tại sao giá cá đang trong xu hướng cao nhưng người nuôi lại ngó lơ như vậy?

Ông Úc Anh, một đại gia nuôi cá ở cù lao Tân Lộc (Thốt Nốt, Cần Thơ) cho biết: Giá cá tra loại 1 hiện dao động từ 28.500 – 29.000 đồng/kg. Với mức giá này, trừ chi phí, người nuôi lãi khoảng 8.000 – 9.000 đồng/kg. Là người thâm niên nuôi cá mấy chục năm nay, ông Úc Anh khẳng định: “Đây là mức lãi đỉnh nhất trong vòng mười năm trở lại đây. So với cách nay hơn chục năm thì có thể nói, thời huy hoàng của con cá tra đang quay lại. Nhiều tháng qua, ai có cá trong ao đều trúng, thành tỉ phú hết”.

Nhiều nông dân nuôi cá tra khác cũng nhớ lại giai đoạn 2000 – 2007, người nuôi cá khi đó cũng trúng đậm như lúc này, khi giá bán mỗi ký cá cho nhà máy là trên 11.000 – 13.000 đồng, gấp đôi giá thành.

Theo phân tích của dân nuôi cá tra, giá cá nguyên liệu phụ thuộc hoàn toàn vào thị trường xuất khẩu. Năm nay, tuy tình hình xuất khẩu khả quan nhưng năm sau vẫn còn là ẩn số, rút kinh nghiệm từ các năm trước, không ai dám liều nữa. Ảnh minh họa

Theo các doanh nghiệp xuất khẩu, thị trường cá tra trong ngắn hạn (đến hết quý 1/2018) vẫn khả quan. Nhu cầu từ Trung Quốc vẫn cao, dù chưa hết năm 2017, thị trường này đã vượt Mỹ để trở thành quốc gia lần đầu tiên nhập khẩu nhiều nhất cá tra Việt Nam với kim ngạch 373,4 triệu USD, chiếm tỷ lệ 22,9%, tăng gần 40% (sau 11 tháng) so với năm 2016.

Riêng thị trường Mỹ, tuy giá trị xuất khẩu có giảm 9,7%, chỉ đạt 319,8 triệu USD, chiếm tỷ lệ 19,6%, nhưng đạo luật Farm Bill áp dụng cho cả ngành nuôi cá da trơn của Mỹ đã làm chi phí loài cá nội địa này tăng cao, mất khả năng cạnh tranh. Với giá bán cá tra vào Mỹ hiện đạt mức trên 4 USD/kg, ngang giá đỉnh giai đoạn 2000 – 2007, cho thấy cá tra Việt Nam đang lấy lại uy tín tại thị trường này. Nhưng tại sao nông dân không dám đầu tư?

Giá cá tra tăng là điều đáng mừng với người nuôi. Lẽ ra, đây là động lực cho họ đầu tư, đổ tiền thả con giống. Thế nhưng, nhắc đến vấn đề này, ông Úc Anh lại gạt phăng: “Tui đảm bảo bây giờ chỉ có người nào còn nuôi cá mới đầu tư tiếp thôi chứ không có ai “tay ngang” mà tính chuyện nuôi cá lúc này đâu”.

Qua tìm hiểu, nhiều người nuôi cá tra khác cũng có chung quan điểm “dù giá cá có lên bao nhiêu cũng không dám vung tiền nuôi ồ ạt như cách nay hơn chục năm nữa”.

Trại nuôi cá tra Phú Túc, Bến Tre – trại nuôi đạt tiêu chuẩn BAP của Mỹ. Ảnh: Đặng Hoàng

Theo ông Phú, nhân viên quản lý hệ thống trang trại của một công ty xuất khẩu cá tra ở Tiền Giang, mấy năm trước liên tục xảy ra tình trạng giá cá tra trồi sụt, nhiều người nuôi đã phá sản, bỏ hoang ao hầm, chuyển qua nuôi các loại thuỷ sản khác. Như năm 2016, giá cao ngất ngưởng vào đầu năm, nhưng cuối năm rớt thê thảm. Ai thả cá đầu năm đến cuối năm “ôm” lỗ. Qua năm 2017, suốt từ đầu năm đến giữa năm, giá cá không cao, chỉ tăng từ tháng 8 tới nay nên nhiều người e dè, không dám thả là phải.

“Có quá nhiều đại gia phất lên từ con cá cách nay hơn chục năm, sau đó đã đầu tư, mở rộng vùng nuôi và bị mất trắng do giá cá trồi sụt. Từ năm 2011 – 2016, chu kỳ giảm giá nhiều hơn chu kỳ tăng nên số người nuôi thua nhiều hơn thắng!”, ông Phú nói.

Theo phân tích của dân nuôi cá tra, giá cá nguyên liệu phụ thuộc hoàn toàn vào thị trường xuất khẩu. Năm nay, tuy tình hình xuất khẩu khả quan nhưng năm sau vẫn còn là ẩn số, rút kinh nghiệm từ các năm trước, không ai dám liều nữa. Ngoài ra, cá giống hiện cũng đang ở thời kỳ giá đỉnh (60.000 đồng/kg) như hiện nay thì đầu tư nuôi cá tra cũng rất rủi ro.

Ông Úc Anh phân tích: Ao cá khoảng 10.000m2 phải đổ 20 tấn cá giống, hết 1,2 tỉ đồng, thu hoạch được 300 tấn nguyên liệu, chỉ riêng tiền giống đã chiếm 4.000 đồng/kg. Để nuôi được 1kg cá thịt cần thêm 1,5kg thức ăn, mất thêm 16.000 – 18.000 đồng nữa. Cộng thêm tiền xăng dầu, nhân công, thuốc men… ra giá thành từ 23.000 – 24.000 đồng/kg.

“Người nuôi nào thả cá bây giờ phải chờ đến tháng 7, tháng 8 năm sau mới thu hoạch. Khi đó, thành bại phụ thuộc hoàn toàn vào thị trường xuất khẩu”, ông Úc Anh nói.