Giá vàng và bạc đồng loạt tụt dốc, chứng kiến phiên giảm mạnh chưa từng có trong gần 50 năm: Chuyện gì đang xảy ra?

Đây là diễn biến mới nhất trong chuỗi biến động khó lường trên thị trường kim loại quý, nơi các nhà đầu tư từng coi là “nơi trú ẩn an toàn”, nhưng giờ lại dao động như các cổ phiếu meme từng gây sốt.

Trong nhiều tháng qua, vàng và bạc liên tục phá đỉnh, được thúc đẩy bởi làn sóng đầu cơ và lo ngại ngày càng tăng về việc đồng USD bị mất giá. Làn sóng đầu tư dồn dập, còn gọi là “đầu tư phòng trượt giá tiền tệ”, đã đẩy giá kim loại quý tăng mạnh khi nhiều nhà đầu tư lo sợ rằng các chính phủ, đặc biệt là Mỹ, đang buông lỏng kiểm soát tiền tệ.

Tuy nhiên, "bong bóng" bắt đầu xì hơi vào đêm ngày 29/1 khi xuất hiện thông tin Tổng thống Donald Trump sẽ đề cử ông Kevin Warsh, cựu thống đốc Cục Dự trữ Liên bang (Fed), làm Chủ tịch Fed thay ông Jerome Powell.

Warsh nổi tiếng là người có lập trường cứng rắn, ưu tiên kiểm soát lạm phát hơn là kích thích tăng trưởng. Thông tin này khiến giới đầu tư tin rằng Fed sẽ quay lại chính sách tiền tệ nghiêm ngặt, đối lập với mong muốn duy trì lãi suất thấp của ông Trump.

Khi Tổng thống Trump chính thức xác nhận đề cử vào ngày 30/1, chỉ số đồng USD tăng vọt, đánh dấu phiên mạnh nhất trong nhiều tháng. Hậu quả là giá vàng , bạc và nhiều kim loại khác đồng loạt lao dốc trên quy mô toàn cầu, từ các ngân hàng trung ương, kho bạc đến sàn giao dịch Phố Wall, khiến giới đầu tư không kịp trở tay.

Dec Mullarkey, Giám đốc điều hành SLC Management, giải thích diễn biến của thị trường: “Warsh là người có quan điểm 'diều hâu'. Điều đó làm giảm nguy cơ đồng tiền tiếp tục bị mất giá. Chúng ta đang quay lại với một chính sách tiền tệ trật tự hơn.”

Giá bạc giảm tới 31%, mức sụt giảm trong 1 ngày mạnh nhất kể từ tháng 3/1980, khi âm mưu thao túng thị trường của anh em nhà Hunt thất bại. Hợp đồng giao tháng 2 đã lao dốc từ hơn 114 USD/ounce xuống còn 78,29 USD, tương đương mức giá của tháng 6 năm ngoái.

Vàng cũng chứng kiến hợp đồng giao tháng gần nhất mất 11%, chốt phiên tại 4.713,90 USD/ounce, đánh dấu phiên giảm mạnh nhất kể từ tháng 1/1980.

Tác động lan tỏa sang cả thị trường chứng khoán, nhóm cổ phiếu khai khoáng bị “đánh gục”, kéo theo chỉ số S&P 500 giảm 0,4%. Dow Jones cũng mất 179 điểm (0,4%) và Nasdaq Composite giảm 0,9%.

Một số chuyên gia phân tích cho rằng cú sụt giảm này là cần thiết để “giải nhiệt” thị trường kim loại quý sau giai đoạn tăng nóng, vốn đẩy chi phí nguyên liệu lên cao đối với các ngành công nghiệp như sản xuất pin mặt trời hay linh kiện ô tô.

Ngoài yếu tố chính sách, các động thái chốt lời của giới đầu cơ cuối tháng hoặc biện pháp phòng ngừa rủi ro từ các ngân hàng lớn cũng được cho là nguyên nhân thúc đẩy đà bán tháo.

Adrian Ash – Giám đốc nghiên cứu của BullionVault cho hay: “Câu trả lời ngắn gọn là tôi không biết. Chẳng ai biết cả. Tôi đã ở trong thị trường này 20 năm, nhưng chưa từng thấy điều gì giống như thế này.”

BullionVault, nền tảng đầu tư kim loại quý, hiện quản lý hơn 10 tỷ USD tài sản cho 125.000 khách hàng toàn cầu. Tháng 1/2026 là tháng hút người dùng mới nhiều nhất trong lịch sử của công ty, vượt cả thời điểm khủng hoảng Lehman Brothers hay đại dịch Covid-19.

Tuy vậy, Ash phủ nhận khả năng các cá nhân đầu tư nhỏ lẻ, như từ Trung Quốc, đã đồng loạt rút khỏi thị trường trong ngày thứ Sáu. Ông chỉ ra rằng các kim loại cơ bản như đồng cũng giảm mạnh 4,5% trong cùng ngày, trong khi đây là lĩnh vực không có sự tham gia của nhà đầu tư nhỏ lẻ.

Ông nói: “Nhiều ý kiến có thể cho rằng đà bán tháo xuất phát từ nhóm đầu cơ nhỏ lẻ, nhưng thật ra thị trường kim loại nói chung rất nhỏ. Chỉ cần một lực đẩy từ nhà đầu tư lớn là giá có thể chao đảo dữ dội.”

Theo WSJ