Hàng trăm nghìn tấn sản vật của Việt Nam chinh phục hơn 90 nước, vì sao phải nhập hàng từ Campuchia?

Sản vật này là hạt điều .

Theo thống kê của Tổng cục Hải quan , trong năm 2024, xuất khẩu hạt điều của Việt Nam đạt 730.000 tấn, trị giá 4,37 tỷ USD, lần lượt tăng 13,3% về lượng và tăng 20,2% về trị giá so với năm 2023. Đây là kỷ lục mới của ngành điều Việt Nam. Đặc biệt, giá bình quân của xuất khẩu hạt điều của nước ta đạt khoảng 6.003 USD/tấn trong năm 2024, tăng 6,1% so với năm trước.

Theo ông Bạch Khánh Nhựt, Phó Chủ tịch Hiệp hội Điều Việt Nam, dù năm 2024 khó khăn nhưng Việt Nam vẫn xuất khẩu được lượng lớn về điều chế biến. Điều này cũng chứng tỏ rằng các doanh nghiệp của nước ta được các thị trường trên thế giới tin tưởng nhằm duy trì mối quan hệ thương mại. Chính vì vậy, chỉ cần có sự hợp tác từ các chính phủ, không có thay đổi đột ngột, đồng thời có chính sách được báo trước và công khai thì doanh số của ngành điều Việt Nam trong năm 2025 là 4 tỷ USD trở lên.

Đặc biệt, trong năm 2024, Việt Nam tiếp tục là quốc gia xuất khẩu nhân điều lớn nhất thế giới (đây là năm thứ 18 liên tiếp) và chiếm trên 80% tổng sản lượng nhân điều xuất khẩu của toàn cầu.

Theo Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công thương), hạt điều nhân của nước ta hiện đã có mặt trên những kệ hàng của hơn 90 quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới, với kim ngạch xuất khẩu tăng trưởng đều qua các năm. Hiện nay, xuất khẩu hạt điều của Việt Nam có xu hướng tăng tại các thị trường truyền thống và tiềm năng như Mỹ và Trung Quốc. Ngoài ra, hạt điều của nước ta cũng được xuất khẩu sang nhiều thị trường như Hà Lan, Đức, Tây Ban Nha...

Trên thực tế, ở Việt Nam hiện có hơn 20 tỉnh, thành phố trồng điều, với tổng diện tích lên tới hơn 300.000 ha. Trong đó, Bình Phước là tỉnh trồng nhiều cây điều nhất ở Việt Nam, với diện tích lên tới hơn 150.000 ha. Nguyên nhân là Bình Phước có điều kiện thổ nhưỡng phù hợp, đất màu mỡ... nên dễ dàng giúp cây điều sinh trưởng, phát triển và sản lượng thu hoạch cao.

Việt Nam hiện đang là quốc gia xuất khẩu hạt điều lớn nhất thế giới và được hàng chục quốc gia ưa chuộng. Nhưng hàng năm, nước ta lại phải nhập hàng trăm nghìn tấn điều từ Campuchia. Vì sao lại như vậy?

Việt Nam là thị trường xuất khẩu hạt điều lớn nhất của Campuchia

Theo báo cáo của Hiệp hội hạt điều Campuchia (CAC), trong năm 2024, Campuchia đã xuất khẩu được 815.000 tấn hạt điều , với trị giá 1,15 tỷ USD, lần lượt tăng 24% về lượng và tăng 31% về trị giá so với năm 2023. Đáng chú ý, Việt Nam là thị trường xuất khẩu điều thô lớn nhất của Campuchia, khi chiếm khoảng 90% sản lượng hạt điều xuất khẩu của nước này trong năm 2024. Sau Việt Nam, Ấn Độ và Trung Quốc là hai thị trường xuất khẩu điều thô lớn tiếp theo của Campuchia.

Trong năm 2024, trong khi ngành điều Việt Nam tiếp tục giữ vững ngôi vị số 1 thế giới về xuất khẩu điều nhân, Campuchia vươn lên trở thành quốc gia sản xuất hạt điều thô lớn thứ hai trên thế giới.

Vì sao Việt Nam nhập khẩu hạt điều từ Campuchia?

Theo đánh giá của các chuyên gia, trong năm 2024, xuất khẩu hạt điều của Việt Nam có diễn biến khá thuận lợi trong bối cảnh nhu cầu về nhập khẩu tăng ở hầu hết những thị trường lớn. Những doanh nghiệp xuất khẩu hạt điều của nước ta cũng đã khai thác tốt các thị trường như Mỹ, Trung Quốc, Hà Lan, Canada, UAE... Tốc độ xuất khẩu hạt điều sang những thị trường này đều ghi nhận ở mức tăng trưởng trên hai con số.

Dù xuất khẩu hạt điều của nước ta tăng mạnh trong năm 2024, nhưng vẫn phụ thuộc vào nguyên liệu nhập khẩu. Nguyên nhân là do thực tế nguồn nguyên liệu nội địa hiện nay phục vụ cho sản xuất chế biến chỉ đáp ứng một phần nhỏ.

Theo thống kê của Tổng cục Hải quan , ngành điều Việt Nam phải chi tới hơn 3,2 tỷ USD để nhập nguyên liệu trong năm qua.

Trong những năm tới, dự báo ngành điều trên toàn cầu sẽ tiếp tục tăng trưởng trong những năm tới do tác động của xu hướng ưa chuộng về chế độ ăn thuần chay và thực vật. Đây sẽ là một cơ hội tốt để ngành điều của Việt Nam bứt tốc hơn nữa trong thời gian tới.

Theo Straits Research, quy mô thị trường hạt điều trên toàn cầu dự kiến sẽ đạt 8,14 tỷ USD trong năm 2025 và tăng tới 11,67 tỷ USD vào năm 2033.