Khi nào doanh nghiệp bồi thường gấp đôi tiền cọc cho người tiêu dùng?

Ký kết hợp đồng mua bán xe. (Ảnh minh họa).

Trong thời gian vừa qua, nhiều trường hợp người tiêu dùng đã có phản ánh về tình trạng phải mua xe với giá cao hơn giá quy định trong hợp đồng khi đặt cọc. Trên thực tế, khi gặp những tình huống trên, người tiêu dùng thường làm theo hướng dẫn của đại lý như: Viết đơn tự nguyện rút tiền đặt cọc hoặc chấp nhận mua xe với giá cao hơn giá được quy định trong hợp đồng. Tuy nhiên, làm như thế là người tiêu dùng đã chấp nhận cho các đại lý xâm hại quyền lợi chính đáng của mình.

Phòng Bảo vệ người tiêu dùng, Cục Cạnh tranh và Bảo vệ người tiêu dùng, Bộ Công thương đã đưa ra khuyến cáo như trên, đồng thời hướng dẫn:

Theo quy định tại Điều 16 Luật Bảo vệ người tiêu dùng, thì doanh nghiệp không được phép quy định trong các hợp đồng theo mẫu và điều kiện giao dịch chung khi giao kết với người tiêu dùng các điều khoản có nội dung: Cho phép tổ chức, cá nhân kinh doanh hàng hóa, dịch vụ quy định hoặc thay đổi giá tại thời điểm giao hàng hóa, cung ứng dịch vụ.

Chính vì vậy, trước khi ký hợp đồng với đại lý, người tiêu dùng cần đọc kỹ các điều khoản trong hợp đồng, nếu phát hiện các điều khoản với nội dung cho phép thay đổi giá tại thời điểm giao xe, người tiêu dùng có thể yêu cầu đại lý loại bỏ các điều khoản này ra khỏi hợp đồng.

Ngoài ra, Phòng Bảo vệ người tiêu dùng cũng cho biết về việc đặt cọc mua xe ô tô: Thông thường, khi xe chưa có sẵn tại đại lý, đại lý bán xe sẽ yêu cầu người tiêu dùng đặt cọc một khoản tiền để xác nhận việc mua xe. Khoản đặt cọc, theo Bộ Luật Dân sự năm 2015 quy định, là để “bảo đảm giao kết hoặc thực hiện hợp đồng” (Điều 328 - Bộ Luật Dân sự 2015). Tuy nhiên, trên thực tế trong thời gian qua, đã xuất hiện sự việc khi không có xe để giao theo hợp đồng đã ký, đại lý giải quyết bằng cách đơn giản là trả lại số tiền đặt cọc cho người tiêu dùng.

Theo quy định tại Điều 328 Bộ Luật Dân sự năm 2015: “Nếu bên đặt cọc từ chối việc giao kết, thực hiện hợp đồng dân sự thì tài sản đặt cọc thuộc về bên nhận đặt cọc; nếu bên nhận đặt cọc từ chối việc giao kết, thực hiện hợp đồng dân sự phải trả cho bên đặt cọc tài sản đặt cọc và một khoản tiền tương đương giá trị tài sản đặt cọc, trừ trường hợp có thỏa thuận khác”.

Vì vậy, trong quá trình đặt cọc và ký hợp đồng đặt cọc, người tiêu dùng nên đọc kỹ các quy định trong biên bản thỏa thuận đặt cọc giữa hai bên. Trong trường hợp không có thỏa thuận nào khác, khi đại lý đã nhận tiền đặt cọc mà không có xe để bán cho người tiêu dùng, thì đại lý phải trả lại số tiền đặt cọc và một khoản tiền tương đương với số tiền mà người tiêu dùng đã đặt cọc. Ví dụ: Trường hợp người tiêu dùng đặt cọc 100 triệu đồng để mua xe ô tô mà đại lý không thực hiện đúng giao dịch, đại lý phải trả người tiêu dùng khoản tiền tương ứng 200 triệu đồng.

Cục Cạnh tranh và Bảo vệ người tiêu dùng gần đây đã nhận được nhiều khiếu nại của người tiêu dùng có nội dung phản ánh về việc đại lý giao xe ô tô thiếu linh kiện, phụ kiện đi kèm như: Lốp xe dự phòng, hộp dụng cụ, sách hướng dẫn sử dụng… Do vậy, trước khi nhận xe, người tiêu dùng phải kiểm tra kỹ các linh kiện, phụ kiện kèm theo xe được công bố công khai trên các trang thông tin của các hãng xe.

Trường hợp cần tư vấn, người tiêu dùng có thể liên hệ theo thông tin dưới đây:

- Tổng đài tư vấn, hỗ trợ người tiêu dùng: 1800.6838 (miễn phí cước gọi);

- Email: bvntd@moit.gov.vn.

Anh Trinh