"Lộ" chiêu bài khiến doanh nghiệp năng lực hạn chế liên tiếp được chỉ định thầu

Sai phạm đến mức cần xem xét hình sự

Tại Kết luận 03/KL-TTT ngày 5/2/2024, của Thanh tra tỉnh An Giang đối với công tác kiểm tra việc chấp hành pháp luật về đấu thầu và đầu tư xây dựng của Ban Quản lý dự án Đầu tư xây dựng (Ban QLDA) Công trình Giao thông và Nông nghiệp tỉnh, Thanh tra tỉnh An Giang đã chỉ ra nhiều sai phạm dẫn đến thất thoát số tiền lớn của ngân sách nhà nước.

Nguyên nhân chủ quan là do Chủ đầu tư được giao thực hiện các gói thầu chưa tuân thủ quy định pháp luật về đấu thầu, dẫn đến việc giao thầu cho các nhà thầu không đảm bảo về năng lực, kinh nghiệm để thực hiện các gói thầu.

Kết luận của Thanh tra tỉnh An Giang nêu rõ, Ban QLDA Giao thông và Nông nghiệp, các đơn vị có liên quan chưa tuân thủ các quy định pháp luật về xây dựng nên quá trình lập, thẩm tra, thẩm định, phê duyệt thiết kế - dự toán, thi công các gói thầu được kiểm tra, dẫn đến vi phạm trong việc xác định và áp dụng định mức hao phí vật liệu, tài sản.

Riêng đối với 3 gói thầu giao cho Công ty Nam Hào Kiệt gồm gói thầu số 10, số 11 thuộc Dự án Kè chống sạt lở bờ Tây sông Hậu; và gói thầu số 11 thuộc Dự án Xử lý sạt lở khẩn cập bờ sông Hậu, qua thanh tra cho thấy các gói thầu có giá trị lớn, Công ty Nam Hào Kiệt dù không đảm bảo năng lực, kinh nghiệm nhưng vẫn được Ban QLDA Giao thông và Nông nghiệp chỉ định thầu thực hiện.

Bên cạnh đó, nhật ký thi công không thể hiện đầy đủ việc lặn kiểm tra, san sửa bao tải cát sau khi thả tại 2 gói thầu số 10 – Dự án Kè Quốc Thái và gói thầu số 11 – Dự án xử lý sạ lở Vĩnh Thạnh Trung và Bình Mỹ nhưng vẫn được Chủ đầu tư, đơn vị tư vấn giám sát nghiệm thu, thanh toán với số tiền sai phạm lớn cần phải được cơ quan chức năng điều tra, xác minh làm rõ để xử lý theo quy định của pháp luật.

Thanh tra tỉnh An Giang cho biết, hồ sơ vụ việc có dấu hiệu tội phạm nên đề nghị chuyển sang cơ quan điều tra để tiếp tục xem xét, xử lý đối với Ban QLDA Giao thông và Nông nghiệp chỉ định thầu cho Công ty Nam Hào Kiệt sai quy định. Quá trình thực hiện 3 gói thầu, Ban QLDA Giao thông và Nông nghiệp, đơn vị thi công (Công ty Nam Hào Kiệt và Công ty Cầu đường 10) và các đơn vị tư vấn đã để xảy ra sai phạm khi thanh toán không đúng quy định với số tiền hơn 11,4 tỷ đồng.

Đối với Giám đốc Ban QLDA Giao thông và Nông nghiệp, Thanh tra tỉnh đề nghị cơ quan này tổ chức kiểm điểm trách nhiệm các cá nhân theo thẩm quyền có liên quan đến hạn chế, vi phạm phát hiện qua thanh tra. Chấn chỉnh, khắc phục những hạn chế, vi phạm đã được chỉ ra. Tổ chức thu hồi, nộp khắc phục vào ngân sách nhà nước đối với các nội dung thực hiện chưa đúng quy định theo quyết định thu hồi tiền của Chánh Thanh tra tỉnh.

Năng lực hạn chế nhưng liên tiếp được chỉ định thầu

Theo tìm hiểu của PV Dân Việt, Công ty TNHH MTV Nam Hào Kiệt thành lập ngày 17/3/2020 tại thị trấn Đa Phước, huyện An Phú, tỉnh An Giang. Người đại diện của doanh nghiệp này là nữ Giám đốc Nguyễn Thị Duyên, sinh năm 1989. Dù mới thành lập trong vài năm ngắn ngủi, nhưng Công ty Nam Hào Kiệt liên tiếp được Ban QLDA công trình Giao thông và Nông nghiệp tỉnh An Giang chỉ định 4 thầu rút gọn từ tháng 7/2022 đến tháng 3/2023. Tổng giá trị trúng thầu trên 157 tỷ đồng.

Tại Kết luận thanh tra, Thanh tra tỉnh An Giang cho biết tại các gói thầu, nhà thầu cung cấp hồ sơ năng lực chỉ là các hợp đồng khoán việc giữa công ty Nam Hào Kiệt với các nhà thầu khác với hạng mục công việc là cung cấp về nhân công, phương tiện hoặc vật tư. Giá trị các hợp đồng không lớn, hồ sơ năng lực, kinh nghiệm không có tài liệu chứng minh. Công ty Nam Hào Kiệt được tham gia thực hiện các hợp đồng này với tư cách là nhà thầu chính.

Kết luật khẳng định, về năng lực tài chính, Công ty Nam Hào Kiệt có vốn chủ sở hữu ban đầu là 3 tỷ đồng. Đến năm 2022, con số này chỉ đạt 5,2 tỷ đồng, ngoài các bản cam kết không tạm ứng tiền theo hợp đồng ký kết thì hồ sơ năng lực không có tài liệu chứng minh nhà thầu có nguồn lực về tài chính, các số liệu về tài chính, tình hình doanh thu hàng năm không có tài liệu kiểm chứng hoặc cho thấy số liệu đã được kiểm toán độc lập.

Từ kết quả kiểm tra, Thanh tra tỉnh nêu rõ Công ty Nam Hào Kiệt hạn chế về năng lực, kinh nghiệm nhưng vẫn được Chủ đầu tư giao thực hiện nhiều gói thầu. Bên cạnh đó, Thanh tra tỉnh An Giang nhận định Chủ đầu tư đã đưa ra những yêu cầu theo hướng có lợi cho nhà thầu, bỏ qua yêu cầu mà nhà thầu không đáp ứng, hạ thấp yêu cầu về nhân sự nhằm tạo điều kiện cho công ty.

Thanh tra tỉnh An Giang khẳng định, việc này không thực hiện đúng theo quy định tại khoản 1, điều 56 Nghị định 63/2014/NĐ-CP ngày 26/6/2014 của Chính phủ.