Mua - bán vàng chênh lệch kỷ lục, ai hưởng lợi?

Ngày 14-8, giá vàng SJC tiếp tục "nổi sóng" khi tăng gần 2 triệu đồng/lượng lên gần 58 triệu đồng/lượng vào đầu giờ sáng rồi quay đầu giảm lại. Cuối ngày, giá vàng SJC được giao dịch phổ biến quanh mức 54,63 triệu đồng/lượng mua vào, 56,67 triệu đồng/lượng bán ra, tăng khoảng 600.000 đồng/lượng so với hôm trước. Đáng chú ý, ngoài biến động giá thì biên độ mua - bán luôn được doanh nghiệp (DN) neo ở mức cao từ 2-2,77 triệu đồng/lượng.

Điều này được duy trì suốt 1 tuần qua, khi giá vàng SJC vọt lên trên 62 triệu đồng/lượng rồi rơi tự do xuống 51 triệu đồng/lượng. Có ngày, biên độ mua - bán được các đơn vị kinh doanh vàng nới rộng lên tới trên 4 triệu đồng mỗi lượng, giá bán vàng SJC cao hơn thế giới tới 4-5 triệu đồng/lượng.

Biên độ mua - bán vàng được nới rộng lên tới 4-5 triệu đồng/lượng giúp người kinh doanh giảm rủi ro nhưng có thể đẩy người mua vàng vào cảnh thua lỗ lớn .Ảnh: TẤN THẠNH

Tính đến cuối ngày 14-8, theo giờ Việt Nam, giá vàng thế giới được giao dịch ở mức 1.945 USD/ounce, tương đương khoảng 55,3 triệu đồng/lượng, thấp hơn giá vàng SJC khoảng 1,4 triệu đồng/lượng. Câu hỏi được đặt ra: "Ai là người được lợi khi giá vàng trong nước neo cao và biên độ mua bán quá lớn?".

Theo ghi nhận, những ngày qua, khi giá vàng nóng sốt, nhiều người có vàng để dành đã băn khoăn không biết nên mua hay bán? Anh Tấn Minh (ngụ quận Bình Thạnh, TP HCM) cho biết vừa lập gia đình, gom vàng cưới lại được khoảng 1 lượng. Thấy giá cao tính bán rồi chờ giá xuống thấp mua lại.

"Nhưng với biên độ giá mua - bán các DN neo cao vậy thì khó quá. Giờ giá vàng SJC thấy lên 56,7 triệu đồng/lượng rất cao nhưng nếu tôi bán thì DN mua giá thu vào chỉ 54,7 triệu đồng/lượng. Vậy tôi phải chờ khi nào giá bán ra xuống thêm 2-3 triệu đồng nữa mới mua vào được, tính ra cũng không lời bao nhiêu, lại rủi ro" - anh Minh băn khoăn.

Ông Phan Dũng Khánh, chuyên gia vàng, cũng đặt nghi vấn: "Phải chăng các DN vàng vì lợi ích của mình mà neo mức chênh lệch lớn trong bối cảnh giá vàng biến động mạnh để đẩy rủi ro về phía khách hàng?".

Trao đổi với phóng viên Báo Người Lao Động, ông Đào Trung Kiên, Giám đốc khối Chiến lược, Công ty CP Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận (PNJ), phân tích giá vàng trong nước biến động theo giá thế giới nhưng thực chất thị trường trong nước và thế giới chưa liên thông hoàn toàn. Từ nhiều năm nay, Ngân hàng Nhà nước tạm thời không cấp phép nhập khẩu vàng nguyên liệu để sản xuất vàng miếng SJC; đồng thời vàng miếng SJC được sản xuất và chuyển cho thị trường vàng dưới sự quản lý của Ngân hàng Nhà nước. Giá vàng miếng được bán trên thị trường đã phải bao gồm thuế phí, chi phí gia công, chế tác…

"Thống kê tại PNJ những ngày qua, giao dịch vàng không tăng đột biến nhưng ở một số thời điểm nhất định khi giá vàng SJC biến động mạnh thì nhu cầu có tăng cao. Do đó, trong bối cảnh giá vàng thế giới tăng giảm rất mạnh, có ngày rớt cả 100-120 USD/ounce, rơi từ vùng 2.000 USD/ounce xuống còn khoảng 1.870 USD/ounce như vừa qua thì việc DN điều chỉnh nới biên độ mua - bán là cần thiết" - ông Đào Trung Kiên lý giải.

Cũng theo vị này, vàng thế giới chủ yếu giao dịch qua tài khoản (vàng tài khoản) và được giao dịch bởi các quỹ đầu tư, tổ chức tài chính và nhà đầu tư kinh doanh vàng phái sinh, trong khi giao dịch vàng ở Việt Nam là vàng vật chất nên sẽ có độ trễ biến động nhất định. Vì vậy, DN cũng cần thời gian để điều chỉnh biên độ giá phù hợp.

Giải thích về việc "đẩy khó" cho khách hàng khi neo giá chênh lệch mua - bán ở mức kỷ lục, đại diện một công ty vàng lớn tại TP HCM cho rằng theo quy định của Ngân hàng Nhà nước, những ngân hàng, doanh nghiệp được cấp phép kinh doanh vàng miếng sẽ phải đáp ứng mọi nhu cầu của khách đến giao dịch. "Lúc nào khách tới mua hoặc bán, DN đều phải đáp ứng chứ không có chuyện không mua vào hoặc không có vàng bán ra. Dù biên độ giá chênh lệch mua - bán giãn rộng nhưng vẫn có giao dịch cho thấy thị trường chấp nhận mức giá này, chứ không phải DN muốn để giá nào cũng được. Các DN cũng có sự cạnh tranh lẫn nhau và khách hàng quyết định thời điểm mua vào hay bán ra" - vị đại diện công ty vàng này nêu.