Thỏa thuận thương mại Mỹ - Trung sẽ được công bố vào đầu tháng 5

Các nguồn thạo tin cho biết, các cuộc đàm phán đang được lên kế hoạch một cách gấp rút để tìm tiếng nói chung trước khi Tổng thống Mỹ Donald Trump gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận bình vào cuối tháng tới.

Đại diện Thương mại Mỹ Robert Lighthizer và Bộ trưởng Tài chính Steven Mnuchin có kế hoạch tới Bắc Kinh vào ngày 29/4 đẻ thảo luận về các vấn đề thương mại. Tuần tới, Phó Thủ tướng Trung Quốc Liu He cũng sẽ tới Washington để đàm phán. Trong chuyến công du của ông Liu, các quan chức muốn công bố hai bên sẽ ký một thỏa thuận và chi tiết hóa những gì sẽ được ký trong cuộc gặp giữa hai nhà lãnh đạo Mỹ - Trung.

Hôm 4/4, Tổng thống Trump cho biết cần 4 tuần nữa để đưa ra một thỏa thuận khung và thêm hai tuần để chi tiết hóa. Trong một bài phát biểu ở Nhà Trắng hôm 17/4, ông Trump tin rằng các cuộc đàm phán sẽ thành công và bản cập nhật mới nhất về nội dung sẽ được công bố sớm.

Suốt 9 tháng qua, cuộc chiến thương mại giữa hai nền kinh tế hàng đầu thế giới nhiều lần khiến thị trường toàn cầu chao đảo. Nó cũng đe dọa tăng trưởng toàn cầu. Ở thời điểm hiện tại, tin tức lạc quan từ các cuộc đàm phán khiến không nhiều người còn cảm thấy lo lắng. Thị trường cũng phản ứng không quá mạnh mẽ với tin tốt.

Xuất hiện dấu hiệu cho thấy Chính quyền Trump đang nhượng bộ để đạt được thỏa thuận. Bộ trưởng Tài chính Mnuchin cho biết thỏa thuận sẽ có cơ chế buộc thực thi với cả hai phía, đồng nghĩa với việc Trugn Quốc có quyền đơn phương trừng phạt Mỹ khi họ thấy Washington không tuân thủ các thỏa thuận.

Điều này khiến không ít người lo ngại Mỹ trao cho Trung Quốc một công cụ để làm tổn thương các công ty và cả nền kinh tế Mỹ. Dù các biện pháp trừng phạt cần có sự thống nhất của cả hai bên nhưng một phía cũng có thể đơn phương áp đặt. Ngoài ra, các bên đều cam kết sẽ không khiếu nại lên WTO trong bất cứ trường hợp nào.

Hiện tại, chưa thể xác định thời điểm cũng như địa điểm chính xác cuộc gặp giữa ông Trump và ông Tập. Một lựa chọn đang được cân nhắc là tổ chức Hội nghị Thượng đỉnh Mỹ - Trung ở Nhật Bản, nơi ông Trump dự định sẽ tới thăm vào tháng 5 để hội đàm với tân Nhật hoàng Naruhito. Tháng 6, ông Trump sẽ lại tới Nhật Bản để dự G20.

Song song với cuộc chiến thương mại với Trung Quốc, ông Trump cũng đã lên kế hoạch đánh thuế hàng hóa nhập khẩu từ EU và đàm phán thương mại với Nhật Bản, hai đồng minh lâu năm. Phía Nhật cũng đã sẵn sàng cho một cuộc cân não với người Mỹ trong bối cảnh Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe khẳng định một thỏa thuận cần phải tốt cho cả hai phía.