Thu lãi vài trăm tỷ mỗi năm, vì sao Hòa Phát vẫn quyết thoái vốn mảng nội thất 'gà đẻ trứng vàng'?

Tập đoàn Hòa Phát vừa quyết định cơ cấu lại mô hình tổ chức, theo đó chia ra 4 Tổng công ty trực thuộc Tập đoàn phụ trách các lĩnh vực khác nhau gồm: Tổng công ty Gang Thép, Tổng công ty Ống thép và Tôn mạ màu, Tổng công ty Phát triển Nông nghiệp, Tổng công ty Phát triển Bất động sản.

Một điểm đáng chú ý là Hòa Phát sẽ thoái vốn khỏi ngành nội thất trong năm 2021. Lý do được đưa ra vì ngành này mang tính chất thủ công kinh tế gia đình, sử dụng nhiều lao động phổ thông không phù hợp mô hình sản xuất quy mô lớn, sử dụng máy móc hiện đại tiên tiến của Tập đoàn.

Trên thực tế, hoạt động kinh doanh nột thất của Hòa Phát đã tồn tại được 25 năm. Năm 2015, công ty này đầu tư hàng loạt nhà máy sản xuất trên khắp cả nước. Thời điểm hiện tại, CTCP Nội thất Hòa Phát có khoảng hơn 2.000 nhân sự, 4 chi nhánh và hệ thống phân phối trên cả nước. Bên cạnh đó, sản phẩm cũng được công ty xuất khẩu đi các thị trường Châu Á, Trung Đông và Đông Âu…

Các sản phẩm chính của Nội thất Hòa Phát tập trung vào nội thất văn phòng, két bạc, bàn ghế ăn gia đình làm từ ống thép – inox, nội thất giáo dục và công trình công cộng… Nhìn chung đây là các sản phẩm có sử dụng một phần nguyên liệu sắt, thép vốn từ thế mạnh của Tập đoàn.

Tại báo cáo thường niên 2019, Hòa Phát cho biết liên tục dẫn đầu thị phần nội thất văn phòng với hàng loạt dự án lớn. Trong khi mảng nội thất gia dụng từng tăng trưởng tới 46% trong năm 2018.

Doanh thu nội thất Hòa Phát giữ ổn định quanh mức 1.800 tỷ đồng trong nhiều năm trở lại đây. Lợi nhuận ròng từ 250 – 300 tỷ đồng mỗi năm, Nội thất Hòa Phát nằm trong nhóm các công ty hiệu quả nhất ngành tại Việt Nam.

Năm ngoái, lợi nhuận của công ty con Hòa Phát chỉ xếp sau AA Corporation, đơn vị chuyên bán nội thất cao cấp trong nước và xuất khẩu. Thực tế, sức tăng trưởng của AA Corporation hết sức mạnh mẽ trong những năm gần đây. 2019, công ty thu về gần 2.800 tỷ đồng doanh thu, lãi sau thuế 329 tỷ đồng, tăng lần lượt 38% và 19%.

Nhưng so với các doanh nghiệp có cùng cơ cấu sản phẩm như Nội thất Xuân Hòa và Nội thất 190 thì Nội thất Hòa Phát bỏ rất xa, doanh thu gấp 2 – 3 lần đối thủ, còn lợi nhuận thâm chí còn vượt trội hơn. Nội thất 190 năm ngoái doanh thu 866 tỷ đồng, lãi sau thuế 60 tỷ đồng. Xuân Hòa doanh thu 557 tỷ đồng, lãi 79 tỷ đồng.

Điều này một phần đến từ việc biên lãi gộp của Nội thất Hòa Phát tốt hơn, khoảng 24% so với 20% của Xuân Hòa và 11% của nội thất 190.

Đầu tư vào mảng nội thất chỉ khoảng 400 tỷ đồng, nhưng trong 4 năm gần nhất, Hòa Phát thu lãi về hơn 1.000 tỷ đồng. Nói không ngoa, đây cũng chính là một mảng kinh doanh "gà đẻ trứng vàng" và là mơ ước của nhiều doanh nghiệp.

Cơ cấu nhân sự của Hòa Phát tính đến hết năm 2019. Nguồn: Hòa Phát

Tuy nhiên xét về cơ cấu, ngành nội thất chỉ chiếm khoản 2% tỷ trọng doanh thu của Tập đoàn. Trong khi dùng tới hơn 2.000 nhân sự, số này ngang ngửa với mảng ống thép và hơn nhiều so với kinh doanh nông nghiệp.

Thị phần ống thép của Hòa Phát tăng trưởng mạnh trong 5 năm gần đây, cuối năm 2019 đạt khoảng 32% xây chắc vị trí số 1 nội địa. Trong khi đó, mảng nông nghiệp cũng tăng tới 172% trong năm ngoái. 9 tháng đầu năm nay, nông nghiệp Hòa Phát tiếp tục tăng trưởng đột phá, doanh thu gần 8.000 tỷ đồng và lợi nhuận ròng khoảng 1.350 tỷ đồng.

Như vậy, việc tiêu tốn nguồn nhân lực lớn và đóng góp tỷ trọng không đáng kể có thể là nguyên nhân chính dẫn đến quyết định thoái vốn mảng nội thất của ông Trần Đình Long và các cộng sự. Cho dù phải thừa nhận Nội thất Hòa Phát vẫn là một doanh nghiệp béo bở, hở ra chắc chắn sẽ có nhiều ông lớn trong ngành nhòm ngó.