Triển vọng giá quặng sắt trở nên mờ mịt

Giá quặng sắt – nguyên liệu chính trong sản xuất thép dường như đã chạm mức sàn, khoảng 90 USD/tấn, sau khi liên tiếp giảm trong những tuần gần đây, lùi xa khỏi mức cao kỷ lục 235,55 USD/tấn đạt được vào tháng 5/2021, thậm chí ngày 15/11 xuống chỉ 88,85 USD.

Giá quặng sắt trên thị trường Trung Quốc ngày 18/11 đã giảm xuống mức thấp nhất trong vòng hơn một năm do triển vọng nhu cầu thép và nguyên liệu thép ảm đạm tại nước sản xuất thép lớn thứ 2 thế giới này.

Cụ thể, quặng sắt kỳ hạn tháng 1/2022 trên Sàn giao dịch hàng hóa Đại Liên kết thúc phiên 18/11 giảm 5,1% so với phiên liền trước, sau khi đã giảm 4,6% ở phiên 17/11, xuống 511,50 nhân dân tệ (80,21 USD)/tấn, trong phiên có thời điểm giá xuống chỉ 510,50 nhân dân tệ, thấp nhất kể từ ngày 4 tháng 11 năm 2020.

Trên Sàn giao dịch Singapore, hợp đồng quặng sắt kỳ hạn tháng 12/2021 giảm 3,2% xuống 85,95 USD/tấn lúc kết thúc phiên 18/11.

Quặng sắt hàm lượng 62% Fe nhập khẩu vào Trung Quốc (giao ngay tại cảng biển nước này) – tham chiếu cho thị trường quặng sắt toàn cầu - ngày 18/11 ở mức 90,5 USD/tấn, gần sát mức thấp nhất 18 tháng chạm tới lúc đóng cửa hôm 15/11 (90 USD/tấn).

Suốt từ đầu tháng 11 đến nay, giá quặng sắt hàm lượng 62% chỉ dao động trong khoảng 90 – 100 USD/tấn, trong đó hai phiên giảm xuống dưới 90 USD/tấn khi Trung Quốc công bố số liệu sản xuất thép cho thấy sự suy giảm.

Giá quặng sắt giao ngay ở Trung Quốc.

"Giá quặng sắt vẫn chưa chạm đáy", các nhà phân tích của Zhongzhou Futures Co Ltd đã viết trong một bản tin hàng tuần, cho biết việc Trung Quốc tiếp tục hạn chế sản xuất thép để phù hợp với mục tiêu khử carbon và sự bất ổn trong lĩnh vực bất động sản của nước này sẽ còn tiếp tục gây áp lực lên thị trường quặng sắt.

Giá các sản phẩm thép trên thị trường Trung Quốc gần đây liên tiếp giảm. Phiên 18/11, giá thép thanh vằn – dùng trong xây dựng – giảm 0,1% so với phiên liền trước, xuống 4.362 CNY/tấn, thép cuộn cán nóng – dùng trong sản xuất – giảm 1,9% xuống 4.638 USD/tấn, thép dây và thép không gỉ cũng theo xu hướng giảm.

Giá các sản phẩm thép đang lao dốc.

Nhu cầu từ ngành thép chậm lại

Trong những tháng qua, giá thép tại Trung Quốc trong nhiều khoảng thời gian tăng do sản lượng thép tại nước này bị kiềm chế. Song bất chấp giá thép tăng, giá quặng sắt vẫn lao dốc. Do đó, việc thị trường thép đang hạ nhiệt như hiện tại khiến giá quặng sắt không có cơ hội nào để hồi phục.

Theo các nhà phân tích của công ty Zhongzhou Futures Co Ltd: "Lợi nhuận của một số nhà máy thép chuyển sang âm, và các nhà máy thép chuyển từ hạn chế sản xuất do bị cưỡng chế sáng chủ động hạn chế sản xuất".

Trung Quốc mua khoảng 70% khối lượng quặng sắt vận chuyển qua đường biển trên toàn cầu và sản xuất khoảng 50% lượng thép của thế giới.

Tuy nhiên, sản lượng thép hàng tháng của nước này đã giảm liên tục kể từ tháng 7/2021, trái ngược với xu hướng sản lượng tăng 2 con số trong 6 tháng đầu năm, do việc kiểm soát nghiêm ngặt mức độ sản lượng và tình trạng thiếu điện nghiêm trọng ảnh hưởng đến cả cung và cầu. Do đó, cung quặng sắt tại các cảng biển nước này (khối lượng quặng sắt nhập khẩu) đã trở nên dư thừa, làm gia tăng áp lực giảm giá.

Sản lượng thép thô của Trung Quốc 10 tháng đầu năm 2021 đạt 877,05 triệu tấn, giảm 0,7% so với cùng kỳ năm trước. Sản lượng thép trung bình ngày tháng 10/2021 là 2,3 triệu tấn, thấp nhất kể từ tháng 12/2018 và là tháng giảm thứ 5 liên tiếp, đưa tổng sản lượng trong tháng 10 lên 71,58 triệu tấn.

Chính phủ nước này đặt mục tiêu giữ sản lượng thép năm 2021 bằng hoặc thấp hơn so với mức kỷ lục 1,06 tỷ tấn của năm 2020.

Về lý thuyết, Trung Quốc có thể sản xuất khoảng 183 triệu tấn trong tháng 11 và tháng 12 mà vẫn đảm bảo mục tiêu giữ sản xuất cả năm nay không vượt qua mức của năm ngoái, nhưng với tình hình hiện nay, chưa chắc sản lượng của nước này sẽ tăng trong hai tháng cuối năm, do những hạn chế trong việc sử dụng năng lượng và mong muốn hạn chế ô nhiễm ở khu vực Bắc Kinh trước Thế vận hội mùa đông, vào tháng Hai năm sau.

Ngoài ra, "sức mạnh" nhu cầu thép Trung Quốc vẫn là một ẩn số, với dữ liệu từ lĩnh vực xây dựng có vẻ không khả quan khi các công trình xây dựng mới tính theo diện tích sàn trong 10 tháng đầu năm 2021 đã giảm 7,7% so với cùng kỳ năm trước, gia tăng tốc độ giảm sau khi giảm 4,5% trong 9 tháng đầu năm.

Sản lượng thép thô hàng tháng của Trung Quốc.

Nguồn cung quặng sắt hồi phục

Nguồn cung quặng sắt từ các nhà xuất khẩu hàng đầu là Australia và Brazil đang có vẻ dồi dào bởi sau khi bị gián đoạn trong quý đầu tiên, các nhà khai thác quặng sắt đã thúc đẩy nguồn cung hồi phục và đạt mức cao.

Dữ liệu theo dõi tàu thuyền và dữ liệu cảng do các nhà phân tích hàng hóa Kpler và Refinitiv tổng hợp cho thấy lượng quặng sắt đến Trung Quốc tăng mạnh trong tháng 11, đảo ngược mức giảm trong tháng 10 - khi dữ liệu hải quan cho thấy nhập khẩu ở mức 91,61 triệu tấn.

Khối lượng quặng sắt nhập khẩu vào Trung Quốc tháng 11/2021 được Refinitiv ước tính là 104,6 triệu tấn, còn Kpler ước tính là 109,2 triệu tấn. Nếu con số nhập khẩu thực tế gần sát với mức ước tính thì đó sẽ là dấu hiệu cho thấy giá quặng sắt sẽ còn giảm hơn nữa, vì nhập khẩu ở mức đó sẽ dẫn tới việc tồn kho quặng sắt ở các cảng biển Trung Quốc sẽ tăng cao hơn nữa.

Tồn trữ quặng sắt ở các cảng biển Trung Quốc trong tuần kết thúc vào ngày 12/11 đã tăng lên mức cao nhất 31 tháng, là 147,6 triệu tấn, cao hơn 18,3% so với mức thấp nhất của năm 2021, là 123,95 triệu tấn chạm tới hồi cuối tháng 6, theo dữ liệu của Công ty tư vấn SteelHome.

Tồn trữ quặng sắt ở Bắc bán cầu gia tăng vào mùa Đông là điều bình thường bởi các nhà máy thép nhìn chung đều muốn đảm bảo đủ nguồn cung ứng nguyên liệu từ mùa xuân trở đi, khi hoạt động xây dựng tăng lên. Tuy nhiên, lượng tồn kho tại cảng hiện đang cao hơn cả mức đỉnh cao của mùa đông 2 năm vừa qua – khi tồn kho ở cảng biển Trung Quốc chỉ khoảng 130 triệu tấn.

Nhìn chung, hiện tại không có lý do gì để lạc quan về triển vọng giá quặng sắt sẽ sớm phục hồi, thậm chí nguyên liệu này có thể sẽ phải chật vật để giữ mốc giá 90 USD/tấn.

Niềm hy vọng lớn nhất cho quặng sắt là Bắc Kinh sẽ quyết định kích thích nền kinh tế lớn thứ 2 thế giới trong nửa đầu năm tới để đạt mục tiêu tăng trưởng, và ngăn chặn những mối lo ngại về sự sa sút của lĩnh vực xây dựng – lĩnh vực quan trọng đối với nền kinh tế Trung Quốc.

Nhập khẩu quặng sắt của Trung Quốc (triệu tấn) và giá quặng sắt giao ngay (USD/tấn).

Tham khảo: Refinitiv