200 tỷ USD 'tháo chạy' khỏi Trung Quốc: Nguyên nhân do đâu?

Các chuyên gia tư vấn nhập cư cho biết, theo các cuộc phỏng vấn của họ, kể từ khi chính sách Zero Covid kết thúc vào tháng 12, nhiều người giàu có của Trung Quốc đã bắt đầu tìm hiểu về bất động sản hoặc lên kế hoạch di cư. Xu hướng này đang trở thành rủi ro lớn với tình trạng chảy máu chất xám ở nền kinh tế lớn thứ 2 thế giới. Ngoài ra, dòng vốn chảy ra nước ngoài có thể gây áp lực cho thị trường tài chính nước này.

Trong 2 năm qua, những lần điều chỉnh quy định của Bắc Kinh đối với một số ngành như công nghệ, bất động sản và giáo dục, cũng như nỗ lực thúc đẩy "thịnh vượng chung" của Chủ tịch Tập Cận Bình, đã khiến nhóm người giàu nước này lo sợ.

Công ty luật nhập cư Canada Sobirovs nhận thấy nhu cầu của khách hàng Trung Quốc di cư đến các nước Bắc Mỹ ngày càng tăng. Feruza Djamalova - luật sư tại Sobirovs, cho biết: "Tôi thấy rằng, 6 tháng qua đã khiến mọi người lo ngại và số lượng đăng ký tư vấn đã tăng đột biến. Giờ đây, các khách hàng ở Trung Quốc của chúng tôi sẵn sàng rời đi càng sớm càng tốt."

Trước đại dịch, Trung Quốc chứng kiến khoảng dòng vốn 150 tỷ USD "tháo chạy" ra nước ngoài, nhưng số tiền này còn có thể cao hơn vào năm 2023 do họ không thể ra nước ngoài trong 3 năm qua, theo Alicia Garcia Herrero - nhà kinh tế trưởng khu vực châu Á - Thái Bình Dương tại Natixis.

Garcia Herrero nói thêm: "Trung Quốc sẽ phải đối mặt với dòng tiền lớn chảy ra trong năm nay. Điều này có thể gây áp lực lên đồng NDT và tài khoản vãng lai." Bà nhận định, dòng vốn chảy ra có thể không lớn hơn những năm trước, nếu nhiều người không rút được tiền nhưng vẫn có thể ảnh hưởng đến lực lượng lao động, năng suất và tăng trưởng.

Theo báo cáo hồi tháng 9 của Credit Suisse, Trung Quốc có số lượng người siêu giàu lớn thứ 2 sau Mỹ, với hơn 32.000 người nắm giữ tài sản trên 50 triệu USD.

Việc giới nhà giàu tìm cách ra nước ngoài đã bắt đầu tư năm ngoái. Khoảng 10.800 Trung Quốc giàu có đã di cư vào năm 2022, nhiều nhất kể từ năm 2019 và cao thứ 2 sao Nga, theo World Wealth, hãng tình báo dữ liệu toàn cầu của công ty tư vấn di cư đầu tư Henley & Partners.

Số lượng người nhà giàu rời khỏi Trung Quốc từ năm 2013 đến 2022.

Henley nhận thấy các câu hỏi từ khách hàng Trung Quốc về vấn đề di cư tăng hơn gấp 4 lần trong những ngày sau khi nước này mở cửa trở lại so với tuần trước đó. Tỷ lệ di cư trong giai đoạn đầu của đại dịch ở mức thấp, nhưng tăng gấp đôi vào năm 2022.

Juwai IQI - công ty bất động sản hỗ trợ các thương vụ quốc tế cho khách hàng châu Á, cho biết số lượng yêu cầu từ người mua Trung Quốc giảm 26% vào năm 2021 và giảm 11% vào năm 2022, nhưng tăng 55% vào năm 2023.

Theo Denny Ko - luật sư về nhập cư ở Hong Kong chuyên tư vấn cho khách hàng giàu có Trung Quốc, những người thực sự giàu đã có kế hoạch dự phòng trong nhiều năm. Những người đang tìm kiếm lựa chọn ở hiện tại thường là tầng lớp thấp hơn, bao gồm thương lưu, trung lưu, doanh nhân và giám đốc điều hành cấp cao.

Trong bối cảnh giới nhà giàu tìm cách đầu tư ở nước ngoài, các ngân hàng tư cũng nắm bắt cơ hội, mở văn phòng để "theo đuổi" dòng vốn. Họ đã thuê địa điểm ở Singapore để phục vụ khách hàng Trung Quốc nhà giàu đang đầu tư vào thành phố này. "Cơn lũ" vốn đã khiến mọi thứ ở Singapore tăng chóng mặt, từ biệt thự, thẻ hội viên câu lạc bộ golf cho đến doanh số bán xe sang.

JPMorgan Chase & Co. và Julius Baer Group Ltd. là một trong số các ngân hàng có văn phòng ở cả những địa điểm khác, như khu vực Vịnh San Francisco và Zurich có nhân viên nói tiếng Quan thoại, nguồn tin thân cận tiết lộ. Đại diện của Julius Baer xác nhận họ có nhân viên nói tiếng Quan thoại ở Thụy Sĩ để phục vụ nhóm khách hàng giàu có đến từ châu Á - Thái Bình Dương.

Dahua cũng là một người muốn rời khỏi Trung Quốc. Gia đình cô điều hành một doanh nghiệp dược phẩm ở miền trung Trung Quốc. Đây là không phải lần đầu tiên, nhưng cô hy vọng mình có thể ra nước ngoài ngay bây giờ. Nỗ lực lấy thẻ xanh trước đó của Dahua đã gặp trở ngại khi cô trở về Trung Quốc trước đại dịch và không đáp ứng yêu cầu về thời gian sinh sống ở Mỹ.

Hiện tại, Dahua đang cân nhắc về chương trình ở Canada, cho phép người nộp đơn theo học tại đó và có thường trú nhân sau khi làm việc vài năm. Cô chia sẻ, rất nhiều đồng nghiệp và bạn bè của cô đã di cư hoặc đang tích cực tìm hiểu về lựa chọn này.

Trung Quốc lại có quy định kiểm soát vốn chặt chẽ. Công dân đại lục chỉ có thể chuyển số tiền NDT tương đương 50.000 USD sang ngoại tệ mỗi năm. Tuy nhiên, khi quốc gia này mở cửa trở lại thì dòng tiền cũng nhanh chóng "chạy" theo hoạt động du lịch.

Chen Zhiwu - giáo sư ngành tài chính tại Đại học Hong Kong, cho hay: "Nếu vài triệu người ra khỏi Trung Quốc và đi du lịch trong năm nay, điều này có thể khiến dự trữ ngoại hối của nước này mất hàng chục tỷ USD."

Chen ước tính rằng, dòng outflow này có thể đạt từ 100 tỷ USD đến 200 tỷ USD trong năm nay. Ông cho rằng, dòng vốn chảy ra sẽ tạo "áp lực giảm giá" với đồng NDT, song NHTW vẫn có thể can thiệp để giữ đồng tiền này ở mức ổn định.

Tuy nhiên, theo Iris Pang - nhà kinh tế trưởng Trung Quốc đại lục tại ING Groep, các gia đình Trung Quốc vẫn gặp khó khăn khi ra nước ngoài, vì kinh tế có khả năng suy thoái ở một số nơi phổ biến như châu Âu và Mỹ nên khả năng tìm việc của họ có thể bị ảnh hưởng. Ngoài ra, chính sách nhập cư cũng được thắt chặt ở mọi như từ Bồ Đào Nha đến Malta.

Tham khảo Bloomberg