Ác mộng nghỉ hưu của Jack Ma: Từng dự định thảnh thơi nằm trên bãi biển, giờ mất tích bí ẩn, bị nghi liên đới đại án tham nhũng, tương lai chưa biết ra sao

Ngày 10/9/2019, Jack Ma tuyên bố trao cương vị Chủ tịch Alibaba cho Daniel Zhang - người đã giữ chức danh CEO công ty kể từ năm 2015. Zhang trở thành người kế nhiệm đầu tiên bởi trước nay đồng sáng lập Jack Ma đều nắm giữ cả 2 cương vị này.

Như vậy, sau đúng 20 năm lập nghiệp, Jack Ma quyết định nghỉ ngơi khi mà công ty do ông gây dựng đang ở thời kỳ kinh doanh đỉnh cao nhất.

Jack Ma sinh vào tháng 9/1964 tại Hàng Châu. Ông khởi nghiệp Alibaba.com vào năm 1999 như một nền tảng giao dịch giữa doanh nghiệp với doanh nghiệp với số vốn 60.000 USD gom góp được cùng 18 đồng sáng lập.

Thời điểm nghỉ hưu, Jack Ma 55 tuổi. Ông cho rằng không hài lòng với cuộc sống luôn bận rộn hiện tại và khao khát một lần nữa trở lại với nghề dạy học.

Hình dung về việc mình nghỉ hưu, Jack Ma nói: "Tôi muốn chết trên bãi biển chứ không phải trong phòng làm việc". Ông đã có những năm tháng di chuyển chóng mặt, ngay cả khi buông bỏ ghế tổng giám đốc điều hành Alibaba mà chỉ còn làm Chủ tịch.

"Khi tôi rời vị trí CEO (năm 2013), tôi đã nói với nhóm điều hành rằng, tôi nên có thêm thời gian chơi golf trên bãi biển. Nhưng trời ơi! Năm ngoái, tôi dành tới 870 giờ trên máy bay và năm nay là 1.000 giờ", ông kể trong một cuộc phỏng vấn năm 2017.

Sau khi về hưu, Jack Ma vẫn tiếp tục xuất hiện là khách mời, diễn ra trong nhiều sự kiện trên khắp thế giới. Tuy nhiên biến cố ập đến vào tháng 10/2020 khi Jack Ma chỉ trích các cơ quan quản lý Trung Quốc vì đã kìm hãm sự đổi mới tài chính đã gây ra hậu quả lớn trong một sự kiện ở Thượng Hải. Chỉ vài ngày sau đó, vụ IPO kỷ lục trị giá hơn 34 tỷ USD của Ant Group đã bị đình chỉ. Kể từ đó, Ant buộc phải cơ cấu lại hoạt động kinh doanh của mình, khiến các nhân viên và nhà đầu tư của công ty rơi vào tình trạng lơ lửng.

Chưa dừng lại ở đó, Bắc Kinh còn quyết định phạt tiền và tiến hành các cuộc điều tra nhắm vào các công ty của Jack Ma, cũng như các công ty khác như gã khổng lồ gọi xe Didi Global Inc. và chủ sở hữu của TikTok ByteDance. Thông điệp của chính quyền đã quá rõ ràng, họ yêu cầu các gã khổng lồ công nghệ phải tuân thủ chặt chẽ hơn các quy định của nhà nước. Các công ty này hiện đã nắm giữ rất nhiều vốn và dữ liệu người dùng, đã phát triển quá lớn, vượt tầm kiểm soát.

Thời điểm đó, Jack Ma dường như biến mất hoàn toàn khỏi giới truyền thông. Một vài nguồn tin cho biết ông đang dành thời gian chơi golf và học Đạo giáo để thay thế cho các lịch trình đi công tác và gặp gỡ các nhà lãnh đạo thế giới như thường lệ. Ông đã thuê một giáo viên để học vẽ sơn dầu, bắt đầu với hình ảnh chim và hoa, sau đó chuyển sang phong cách trừu tượng.

Những người quen thuộc với các hoạt động của Jack Ma cho biết ông cũng đã đến Bắc Kinh để cố gắng giải quyết ổn thỏa mọi thứ. Tuy nhiên, các quan chức cho biết nỗ lực của Jack Ma quá ít và quá muộn. Ông đã đi quá xa giới hạn.

Sau đó, Alibaba và Ant liên tiếp gặp phải những rắc rối. Ngoài việc Alibaba bị phạt hàng tỷ USD, cả tập đoàn này và Ant đều bị yêu cầu tái cơ cấu lại toàn bộ hoạt động kinh doanh. Bắc Kinh trước đó đã thúc ép Alibaba bán bớt tài sản trong danh mục đầu tư truyền thông rộng rãi của mình, bao gồm cả cổ phần chính của họ trong mạng xã hội Weibo và nền tảng phát trực tuyến Youku. Việc này là nhằm hạn chế ảnh hưởng của công ty đối với mạng xã hội ở Trung Quốc.

Nghiêm trọng hơn, mới đây tờ Bloomberg dẫn nguồn tin riêng cho biết, Cơ quan giám sát chống tham nhũng hàng đầu của Trung Quốc đang trực tiếp cùng nhiều đơn vị khác tham gia vào một cuộc điều tra gần đây về mối liên hệ giữa Alibaba của Jack Ma và các công ty nhà nước Trung Quốc. Thông tin này làm gia tăng rủi ro đối với ông trùm công nghệ Jack Ma và đế chế Internet khổng lồ của ông.

Cụ thể, Ủy ban Kiểm tra Kỷ luật Trung ương Trung Quốc (CCDI) đang xét sức ảnh hưởng của Alibaba và phạm vi những giao dịch của công ty này với các ngân hàng và doanh nghiệp nhà nước.

CCDI vốn là cơ quan phụ trách những vấn đề tham nhũng liên quan tới những quan chức cấp cao. Được biết, cơ quan này đã tham gia vào những chất vấn gửi tới các công ty nhà nước vào tháng 2 như một phần trong quá trình điều tra về Cựu Bí thư Hàng Châu là Zhou Jiangyong. Cả Ant và Alibaba đều có trụ sở tại Hàng Châu.

Các công tố viên Trung Quốc trong tuần này đã buộc tội Zhou nhận hối lộ "khổng lồ", mặc dù tuyên bố từ Viện kiểm sát nhân dân tối cao không nêu tên Ant hoặc bất kỳ công ty nào khác có liên đới. Một nguồn tin của Bloomberg nói rằng mặc dù các ngân hàng và doanh nghiệp nhà nước đã gửi báo cáo của họ về bất kỳ sự liên đới nào với Ant, nhưng vẫn chưa có quyết định tiếp theo của các nhà lãnh đạo cấp cao về bất kỳ hành động bổ sung nào.

Cổ phiếu của Alibaba đã giảm 4,7% trên sàn Hong Kong, mức cao nhất trong số các cổ phiếu thuộc chỉ số Hang Seng.

Nguồn: Bloomberg, SCMP