Bài viết gây bão của DW: "Đức có thể tồn tại mà thiếu khí đốt của Nga không?"

" Đức có thể tồn tại nếu không có khí đốt của Nga?"

Trong bài viết mới được đăng tải trên tờ DW, các chuyên gia nước này đang chia rẽ về việc Đức có thể cắt giảm nhập khẩu năng lượng của Nga nhanh chóng như thế nào và ngừng nguồn tiền cung cấp cho chiến dịch đặc biệt tại Ukraine của Tổng thống Vladimir Putin.

Một động thái như vậy sẽ khiến nền kinh tế lớn nhất châu Âu bị tổn thương đến mức nào?

Đức vẫn chịu áp lực gay gắt về việc cắt giảm sự phụ thuộc vào năng lượng của Nga sau cuộc tấn công Ukraine của Nga. Mặc dù Hoa Kỳ, Vương quốc Anh và Canada đã ngừng nhập khẩu nhiên liệu hóa thạch từ Nga, nhưng Đức vẫn cố gắng trì hoãn một động thái tương tự như vậy.

Thủ tướng Đức Olaf Scholz nói với Quốc hội Đức vào tuần trước rằng lệnh cấm vận đột ngột đối với nhập khẩu năng lượng của Nga "từ ngày này sang ngày khác sẽ có nghĩa là đẩy đất nước chúng ta và toàn bộ châu Âu vào cuộc suy thoái."

Đức phụ thuộc nhiều vào Nga về nhu cầu năng lượng: cụ thể mức phụ thuộc lên tới 55% nguồn cung cấp khí đốt và 34% dầu - theo tổ chức nghiên cứu Agora Energiewende ở Đức.

Đức chịu áp lực cắt giảm sự phụ thuộc vào năng lượng của Nga.

Nền kinh tế lớn nhất châu Âu chi hàng trăm triệu euro mỗi ngày cho năng lượng của Nga.

Theo Trung tâm Nghiên cứu Năng lượng và Không khí Sạch (CREA) có trụ sở tại Helsinki, kể từ khi cuộc chiến ở Ukraine bắt đầu vào ngày 24/2, Liên minh châu Âu đã chi 21 tỷ euro (23,3 tỷ USD) cho nhập khẩu nhiên liệu hóa thạch từ Nga.

Một số nhà phân tích tin rằng Berlin hiện phải có những bước tiến lớn hơn để ngăn chặn tham vọng quân sự của Điện Kremlin bằng cách tham gia tẩy chay năng lượng, cùng lúc phải không gây tổn hại nghiêm trọng đến nền kinh tế định hướng xuất khẩu của nước này.

Tẩy chay năng lượng sẽ 'có thể kiểm soát được'

Vào tháng 3, một nhóm học giả từ Viện Hàn lâm Khoa học Quốc gia Đức Leopoldina đã tính toán rằng tác động của việc ngừng cung cấp khí đốt của Nga trong thời gian ngắn là "đáng kể nhưng có thể kiểm soát được."

Họ cho biết tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Đức sẽ giảm 0,5% -3%, so với mức giảm 4,5% trong năm đầu tiên của đại dịch. Nhưng các học giả lưu ý rằng việc tìm kiếm các nguồn thay thế dầu và than sẽ dễ dàng hơn so với khí đốt.

Một nghiên cứu của Viện Nghiên cứu Kinh tế Đức được công bố mới đây đã dự đoán mức giảm GDP tương tự và mức lạm phát tăng mạnh hơn nữa, vốn đã lên tới 5,5% vào tháng 2. Các tác giả của báo cáo cảnh báo rằng vì chưa bao giờ có lệnh cấm vận trên quy mô này, nên "bất kỳ giả định nào đều có thể không chắc chắn."

Trong một cuộc phỏng vấn gần đây với tờ Tagesspiegel, nhà kinh tế học người Đức Rüdiger Bachmann thừa nhận rằng cái giá phải trả cho tăng trưởng kinh tế là "rất lớn", nhưng nói thêm rằng "không có gì là không thể kiềm chế thông qua các biện pháp chính sách kinh tế, ngay cả khi thiệt hại nặng nề gấp đôi".

Các quan chức kinh tế phản đối tẩy chay năng lượng Nga

Dẫn đầu phản đối việc tẩy chay năng lượng Nga là Liên đoàn các ngành công nghiệp Đức (BDI). Tuần trước, tổ chức này cảnh báo rằng động thái này có thể gây ra "hậu quả khôn lường."

Chủ tịch BDI Siegfried Russwurm cho biết hoạt động tẩy chay sẽ lan rộng ra toàn châu Âu vì mạng lưới khí đốt của lục địa này không được thiết kế cho các dòng khí đốt từ tây sang đông - đề cập đến Hà Lan và Bỉ, những quốc gia vận hành các thiết bị đầu cuối khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) có thể về mặt lý thuyết xử lý nguồn cung cấp mới từ Hoa Kỳ, Qatar và Na Uy.

Christoph M. Schmidt, chủ tịch Viện Nghiên cứu Kinh tế Leibniz, nghi ngờ tính chính xác của những dự đoán cho rằng các cuộc tẩy chay sẽ "nằm trong tầm kiểm soát".

Ông nói: "Hiện nay hầu như không thể đưa ra các tuyên bố đáng tin cậy về mức độ của các hậu quả kinh tế liên quan".

Một số lĩnh vực công nghiệp đã cảnh báo rằng sự gián đoạn nghiêm trọng đối với sản xuất và chuỗi cung ứng có thể dẫn đến mất việc làm hàng loạt. Các tổ chức liên quan bao gồm Liên minh Khai thác mỏ, Hóa chất và Năng lượng (IG BCE), Hiệp hội Công nghiệp Thép (WV Stahl) và các nhóm đại diện cho các ngành kim loại và điện.

Các công ty năng lượng cảnh báo về 'thiệt hại lớn'

Phần lớn gánh nặng từ bất kỳ cuộc tẩy chay năng lượng nào sẽ do ngành năng lượng của Đức gánh vác.

Leonhard Birnbaum, giám đốc điều hành của tập đoàn năng lượng khổng lồ Đức E.ON, nói với chương trình tin tức truyền hình Tagesthemen rằng, nếu không có khí đốt của Nga, nền kinh tế sẽ phải chịu "những thiệt hại lớn, điều này cần phải tránh bằng mọi cách có thể."

Kerstin Andreae, chủ tịch Hiệp hội các ngành công nghiệp nước và năng lượng Đức (BDEW), cho biết một lệnh cấm vận sẽ tạo ra "những thách thức to lớn, gần như tàn khốc."

Bộ trưởng Kinh tế Đức Habeck đến Qatar và UAE để tìm nguồn cung cấp năng lượng mới

Bà Andreae cho biết việc sản xuất điện bằng than sẽ cần phải được đẩy mạnh, trong khi các hộ gia đình và người sử dụng thương mại sẽ phải cắt giảm việc sử dụng năng lượng của họ. Theo BDEW, việc sử dụng khí đốt trong nước có thể cắt giảm 15%, sử dụng thương mại khoảng 10% và sử dụng công nghiệp giảm 8%.

Michael Hüfner, từ Viện Nghiên cứu Kinh tế Cologne, đã cảnh báo trong một bài viết gần đây cho Tagesspiegel rằng lệnh cấm vận có nghĩa là "chấm dứt sản xuất nguyên liệu thô" ở Đức.

Nhập khẩu của Đức từ Nga sẽ tiếp tục giảm 

Ngay cả khi không thể thực hiện một cuộc tẩy chay hoàn toàn, chính phủ Đức thông báo đã tìm cách giảm sự phụ thuộc vào khí đốt của Nga. Vào cuối năm nay, chính phủ Đức đặt mục tiêu cắt giảm một nửa lượng khí đốt nhập khẩu của Nga và sẽ tạm dừng nhập khẩu hoàn toàn trong vòng 2 năm.

Bộ trưởng Kinh tế Đức Robert Habeck đã tìm đến các nhà xuất khẩu khí đốt lớn khác là Qatar và Na Uy trong những ngày gần đây để củng cố nguồn cung cấp năng lượng trong tương lai.

Tuy nhiên, Đức không có thiết bị đầu cuối nào để tiếp nhận nhập khẩu LNG, nguồn thay thế chính cho khí đốt tự nhiên của Nga - hiện chủ yếu được cung cấp từ đường ống. Thời gian sớm nhất các cơ sở mới có thể đi vào hoạt động là năm 2026.

Một sự gián đoạn đột ngột đối với nguồn cung cấp năng lượng cũng có thể đến từ Nga, quốc gia tuần trước đã tuyên bố rằng họ sẽ chỉ chấp nhận thanh toán trong tương lai cho nhiên liệu hóa thạch bằng đồng rúp. Tuy nhiên, các nước châu Âu đã ký hợp đồng với Moscow để thanh toán bằng đồng euro và đã từ chối yêu cầu chuyển đổi tiền tệ.

Mặc dù cho đến nay Nga đã đáp ứng đầy đủ các nghĩa vụ theo hợp đồng nhưng giá khí đốt bán buôn đã tăng trở lại gần đây với dự đoán rằng Điện Kremlin có thể sẽ "siết van" với thế giới.