Bộ TNMT đã tiết kiệm hàng trăm tỷ cho doanh nghiệp thế nào?

Mới đây, ông Phan Tuấn Hùng, Vụ trưởng Vụ Pháp chế - Bộ Tài nguyên và Môi trường (Bộ TNMT) đã có những chia sẻ về cải cách, đơn giản chế độ báo cáo của doanh nghiệp trong lĩnh vực môi trường.

Ông Hùng chia sẻ, lĩnh vực môi trường là lĩnh vực liên quan đến tất cả các tổ chức, cá nhân trong xã hội, đặc biệt là các doanh nghiệp. Trước đây, lĩnh vực này là lĩnh vực có nhiều báo cáo nhất mà doanh nghiệp phải thực hiện so với các lĩnh vực khác còn lại của bộ (chiếm 80%).

Theo tính toán của Bộ TNMT, Thông tư số 25 đã cắt giảm được 23 báo cáo, chiếm 85% số lượng báo cáo của doanh nghiệp trong lĩnh vực bảo vệ môi trường.

Chế độ báo cáo về môi trường của doanh nghiệp được quy định ở nhiều văn bản quy phạm pháp luật khác nhau từ luật, nghị định, quyết định và thông tư. Các nội dung của các báo cáo này là khác nhau bởi các mục đích, yêu cầu quản lý khác nhau.

Các doanh nghiệp thực hiện các báo cáo môi trường tại nhiều thời điểm khác nhau và cơ quan nhà nước được báo cáo cũng rất khác nhau. Nhiều ý kiến cho rằng quy định về chế độ báo cáo về môi trường trước đây thực sự là một gánh nặng hành chính đối với các doanh nghiệp.

Nhận thức được vấn đề này, Bộ TNMT đã rà soát, đánh giá kỹ lưỡng và đưa ra đề xuất cắt giảm, tích hợp các báo cáo về môi trường. Đề xuất này đã trở thành hiện thực khi Chính phủ ban hành Nghị định số 40/2019/NĐ-CP quy định tích hợp các báo cáo về môi trường.

Sau đó, Bộ trưởng Bộ TNMT ban hành Thông tư số 25/2019/TT-BTNMT (Thông tư số 25) đã cụ thể hóa và quy định mẫu báo cáo công tác bảo vệ môi trường chung của doanh nghiệp, tích hợp các báo cáo môi trường riêng lẻ trước đây.

Theo ông Hùng, trước khi Thông tư số 25 được ban hành, lĩnh vực môi trường có 11 văn bản quy phạm pháp luật, bao gồm luật, nghị định, quyết định và thông tư; quy định 27 loại báo cáo khác nhau cho các đối tượng là doanh nghiệp phải thực hiện.

Trước ngày 15/2, tức là ngày Thông tư số 25 có hiệu lực thi hành, hầu hết các doanh nghiệp phải thực hiện tối thiểu là 2 báo cáo và tối đa là 24 báo cáo khác nhau trong một năm để gửi các cơ quan có thẩm quyền khác nhau ở trung ương và địa phương.

Theo rà soát của, các báo cáo vẫn có một số nội dung còn trùng lặp, giống nhau, tần suất và thời điểm báo cáo khác nhau, cơ quan nhận báo cáo khác nhau. Việc này làm cho việc thực hiện báo cáo rất phức tạp không cần thiết và thực sự là một gánh nặng hành chính cho doanh nghiệp.

Ông Phan Tuấn Hùng, Vụ trưởng Vụ Pháp chế - Bộ Tài nguyên và Môi trường.

Trong khi đó, đứng ở góc độ cơ quan quản lý nhà nước thì lại không có thông tin tổng thể về các vấn đề môi trường hay công tác bảo vệ môi trường của doanh nghiệp do việc thực hiện chế độ báo cáo một cách riêng lẻ, phân tán theo từng nội dung cụ thể.

Sau khi Thông tư số 25 được ban hành và có hiệu lực, các doanh nghiệp chỉ thực hiện 1 báo cáo công tác bảo vệ môi trường trong 1 năm. Báo cáo công tác bảo vệ môi trường của doanh nghiệp được gửi cho tất cả các cơ quan quản lý nhà nước, cơ quan chuyên môn về bảo vệ môi trường có liên quan, gồm cả cấp trung ương và cấp địa phương.

Theo tính toán của Bộ TNMT, Thông tư số 25 đã cắt giảm được 23 báo cáo, chiếm 85% số lượng báo cáo của doanh nghiệp trong lĩnh vực bảo vệ môi trường.

Tuy nhiên, bên cạnh báo cáo công tác bảo vệ môi trường vẫn còn một vài báo cáo có tính chất đặc thù khác chưa được tích hợp. Thời gian tới, Bộ TNMT sẽ tiếp tục đề xuất tích hợp các báo cáo này vào báo cáo công tác bảo vệ môi trường của doanh nghiệp.

Chia sẻ về lợi ích của việc cắt giảm báo cáo, Vụ trưởng Vụ pháp chế cho rằng, việc này sẽ có tác động tích cực đến cộng đồng doanh nghiệp và các doanh nghiệp được hưởng lợi từ việc cải cách chế độ báo cáo về môi trường đã được quy định tại Thông tư số 25.

Lợi ích dễ nhận thấy nhất là cắt giảm, tiết kiệm đáng kể nguồn lực, thời gian, chi phí thực hiện báo cáo cho doanh nghiệp, ước tính tiết kiệm được hàng trăm tỷ đồng mỗi năm cho cộng đồng doanh nghiệp. Nếu như trước đây doanh nghiệp phải xây dựng nhiều báo cáo môi trường có nội dung khác nhau, riêng lẻ thì nay chỉ xây dựng một báo cáo tổng hợp các báo cáo riêng lẻ trước đó phải thực hiện.

Cải cách chế độ báo cáo của doanh nghiệp quy định tại Thông tư số 25 cũng cắt giảm được tần suất và số lần phải báo cáo. Trước đây phải thực hiện nhiều báo cáo tương ứng với nhiều thời điểm khác nhau, nay chỉ có một thời điểm báo cáo duy nhất và có thể gửi cho nhiều cơ quan có thẩm quyền khác nhau.

Đồng thời, quy định này còn giúp loại bỏ các nội dung trùng lặp không đáng có của các báo cáo riêng lẻ, giúp bảo đảm chất lượng báo cáo và tính thống nhất của các số liệu trong báo cáo..

Không chỉ doanh nghiệp được hưởng lợi ích từ việc cắt giảm, đơn giản hóa chế độ báo cáo trong lĩnh vực môi trường, cơ quan quản lý nhà nước cũng được hưởng lợi từ việc tích hợp, đơn giản hóa chế độ báo cáo này. Đó là, thay vì nhận được các báo cáo riêng lẻ, thông tin phân tán thì nay được báo cáo một cách đầy đủ, tổng thể với thông tin có tính hệ thống về các vấn đề môi trường và công tác bảo vệ môi trường của doanh nghiệp, điều này giúp thực hiện tốt hơn công tác quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường.