Chủ tịch tỉnh chỉ đạo quyết liệt, sao núi Hòn Chà vẫn bị "đá tặc" chà nát?

Khai thác đá "lậu"…ngoài giờ hành chính, có cả người cảnh giới

Cuối tháng 11, dùng chiếc flycam bay xung quanh núi Hòn Chà (Bình Định), PV Dân Việt mụu sở thị sự đau xót trước cảnh tan hoang, đất đá bị khai thác nham nhở, mà thủ phạm lại chính là "đá tặc".

Núi Hòn Chà bị băm nát dài hàng cây số, chạy từ trên đỉnh xuống chân núi. Thảm thực vật ở đây bị cày xới nham nhở, hàng trăm tảng đá lớn nằm lăn lóc khắp nơi.

Tại hiện trường, từng khu vực núi bị đào bới tung tóe, khoét sâu để lấy đá. Nhiều tảng đá lớn được múc lên, nằm rải rác. Lán trại được dựng lên, tuyến đường được mở ngay trên núi để vận chuyển đá, bên cạnh là bãi trữ đá trái phép, vừa mới khai thác xong.

Việc khai thác đá trái phép diễn ra nhiều năm liền, gây thất thoát tài nguyên nghiêm trọng, nhưng chẳng lẽ, "bó tay" nhìn núi Hòn Chà bị "chà nát"?

Trao đổi với báo chí, ông Đặng Thành Hổ - Chủ tịch UBND phường Trần Quang Diệu (TP.Quy Nhơn) thừa nhận, đến nay vẫn còn tình trạng khai thác đá trái phép trên núi Hòn Chà.

Tuy nhiên, việc xử lý khai thác đá trái phép rất khó. Chính quyền địa phương không xử lý dứt điểm được, dù đã nhiều lần kiểm tra nhưng không bắt được quả tang.

"Các đối tượng khai thác đá trái phép vào thời điểm ngoài giờ hành chính, các ngày nghỉ, ngày lễ và có người cảnh giới. Khi địa phương triển khai lực lượng kiểm tra thì các đối tượng nhanh chóng rút khỏi khu vực khai thác, không bắt được quả tang nên chưa thể xử lý", ông Hổ nêu lý do.

Theo ông Hổ, một số người đưa phương tiện cơ giới lên núi Hòn Chà để phục vụ hoạt động khai thác đá trái phép, chủ yếu là khai thác đá khối.

Khi lực lượng chức năng của phường lên đến nơi, các đối tượng tắt máy, dừng khai thác. Địa phương nhiều lần tìm, thuê người cẩu, đưa các thiết bị cơ giới xuống núi nhưng không ai dám làm, phần vì địa hình trắc trở, phần vì sợ trả thù.

"Địa phương đã kiến nghị UBND TP.Quy Nhơn vào cuộc xử lý. Hiện thành phố đã lập tổ công tác để chống khai thác đá trên núi Hòn Chà. Do đó, khi phát hiện có hoạt động khai thác đá trái phép, địa phương sẽ báo cáo và thành phố sẽ cử lực lượng phối hợp với phường để xử lý, chứ một mình phường thì rất khó xử lý", ông Hổ nói.

Chủ tịch UBND phường Trần Quang Diệu cho rằng, "thủ phạm" khai thác đá trái phép là doanh nghiệp với nhiều thủ đoạn tinh vi, chứ không phải hộ cá nhân riêng lẻ. Tuy nhiên, để bắt quả tang xử lý vi phạm là chuyện không hề dễ, cần sự hỗ trợ của lực lượng cấp thành phố, nếu để một mình phường xử lý thì "chịu thua".

Lãnh đạo Phòng TN&MT TP.Quy Nhơn lại cho rằng, lực lượng xử lý chính vẫn thuộc về trách nhiệm chính quyền cấp phường, về mặt quản lý nhà nước thì không được "than khó, than khổ". Việc gì cũng phải làm, quyết tâm xử lý hay không là do phường. Quan trọng là cách làm thế nào, hiệu quả hay không?.

"Đừng để Bộ Công an thành lập chuyên án"

Việc chính quyền sở tại vẫn chưa dẹp được "đá tặc" khiến người dân không khỏi nghi ngờ về công tác quản lý, dấu hiệu buông lỏng, thiếu năng lực ngăn chặn xử lý sai phạm.

Điều đáng nói, tình trạng này đã diễn ra âm ỉ từ rất lâu, tạo thành "điểm nóng" khai thác khoáng sản "lậu" tại Bình Định và ở cấp tỉnh, đã chỉ đạo rất nhiều lần.

Khi tình trạng khai thác khoáng sản "lậu" ở núi Hòn Chà bắt đầu ồ ạt, từ năm 2020, Chủ tịch UBND tỉnh Bình Định đã có rất nhiều văn bản, chỉ đạo quyết liệt, yêu cầu tiến hành cuộc truy quét, xử lý nghiêm đối tượng khai thác, vận chuyển khoáng sản trái phép tại núi Hòn Chà, không để tài nguyên bị "chảy máu".

Thậm chí, tháng 10/2023, bức xúc trước tình trạng "đá tặc" đào xới tan nát núi Hòn Chà, Chủ tịch UBND tỉnh Bình Định Phạm Anh Tuấn đến tận hiện trường, chỉ đạo truy trách nhiệm các sở, ngành, địa phương buông lỏng quản lý.

Ông Tuấn yêu cầu Sở Tài nguyên và Môi trường, Ban quản lý khu kinh tế tỉnh, phải trả lời tất cả các vấn đề có liên quan, làm rõ trách nhiệm trong việc núi Hòn Chà bị khai thác trái phép nhiều năm như thế, mà "không ai biết".

"Công an phải phối hợp với các bên liên quan chỉ ra cho tôi những đơn vị, cá nhân nào khai thác đá trộm. Tôi yêu cầu các cơ quan chức năng phải quản lý ngay, đừng để Bộ Công an thành lập chuyên án", Chủ tịch tỉnh Bình Định nêu.

Trên thực tế, đến nay đã trải qua 3 đời Chủ tịch UBND tỉnh Bình Định, với những chỉ đạo rốt ráo từ người đứng đầu chính quyền, nhưng tình trạng "đá tặc" vẫn hoạt động chưa dứt. Núi Hòn Chà đang tiếp tục "chảy máu" âm ỉ, "đá tặc" ngang nhiên hoạt động, còn nỗi bức xúc người dân cứ kéo dài.