Cuộc phiêu lưu đầy hài hước của những người chơi tiền số

Anh Brian Cardarella đã có những lúc tưởng chừng trở thành triệu phú khi khoản đầu tư hàng chục nghìn USD của mình vào tiền số đã từng vượt ngưỡng 1 triệu USD. Tuy nhiên đà giảm giá của thị trường thời gian gần đây đã khiến giá trị của chúng chỉ còn vài trăm nghìn USD.

"Đây quả là một chuyến phiêu lưu đầy cảm xúc", Giám đốc Cardarella của một công ty tư vấn cho biết.

Theo tờ Washington Post, Bitcoin dường như đã trở thành một trào lưu của giới tài chính-công nghệ trong thời đại dịch. Sự bùng nổ của Bitcoin thấm đẫm những văn hóa hài hước và mang tính giải trí, từ đồng tiền số vô dụng Dogecoin với biểu tượng chú chó Shiba Inu cười toe toét đến những tuyên bố quay ngoắt 180 độ của nhà sáng lập Elon Musk.

Dẫu vậy, trào lưu này đang va phải sự kiểm soát ngày càng mạnh của hệ thống luật pháp trên thế giới khi chính phủ các nước lo ngại về rủi ro bong bóng cũng như những hành vi phạm pháp được tội phạm thực hiện thông qua tiền số.

Tuần trước, Uỷ ban chứng khoán Mỹ (SEC) đã cảnh báo nhà đầu tư rằng Bitcoin là một thị trường đầu cơ rủi ro cao, rằng chúng thiếu các quy định luật pháp ràng buộc và có nhiều khả năng bị thao túng hay làm giá.

Thế nhưng chẳng mấy ai thèm quan tâm. Thị trường tiền số đã có gần 10.000 loại được phát hành tràn ngập trên các trang web, qua đó cho phép nhà đầu cơ "đánh bạc" một cách dễ dàng. Với số tiền trợ cấp cao tại Mỹ và việc bị kẹt ở nhà do đại dịch, chuyện người Mỹ cố gắng kiếm tiền qua những kênh như tiền số chẳng có gì lạ.

"Có quá nhiều người tham gia chơi tiền số. Tôi chẳng ngạc nhiên nếu nhiều người còn coi tiền số là kênh đầu tư duy nhất của họ", ông Cardarella nói.

Trò đùa tiền số?

Tiền số thường được coi là một loại tài sản điện tử cho phép mọi người trao đổi trên Internet. Dù chúng được tung hô là công nghệ mới của nhân loại nhưng không được quản lý bởi bất kỳ ngân hàng hay phát hành bởi công ty nào. Hệ quả là những loại tiền số này mọc lên nhan nhản và trở thành nơi đánh bạc, lừa đảo, rửa tiền hay thậm chí là công cụ cho các loại tội phạm.

Ví dụ điển hình nhất là Colonial Pipeline khi hãng dầu khí này bị tấn công mạng gây ra cuộc khủng hoảng xăng trầm trọng tại miền Nam nước Mỹ, buộc doanh nghiệp trên phải trả tiền chuộc bằng tiền số cho tin tặc.

Giáo sư Kenneth Rogoff của trường đại học Harvard nhận định việc trốn thuế và trở thành công cụ tài chính cho các hoạt động bất hợp pháp đang là thách thức của tiền số với chính phủ. Dù tiền mặt cũng có tệ nạn này nhưng tiền số nguy hiểm hơn rất nhiều nếu bị tội phạm sử dụng.

Trong khi những đồng tiền phổ biến như Bitcoin hay vài đồng tiền số khác còn có cộng đồng sử dụng như những sản phẩm tài chính thì nhiều loại tiền số chẳng có tác dụng gì, thậm chí chúng được hình thành chỉ như một trò đùa. Vậy nhưng nếu nhìn vào Dogecoin, một trò đùa của tiền số thì mọi người sẽ phải ngạc nhiên.

Tỷ phú Elon Musk từng tung hô Dogecoin và khiến đồng tiền này tăng giá mạnh để rồi nhanh chóng mất hơn 30% giá trị sau 1 phiên khi nhà sáng lập Tesla xuất hiện trên chương trình SNL chê bai tiền số. Theo tính toán của CNBC, nếu bỏ 1.000 USD từ đầu năm cho Dogecoin thì nhà đầu tư sẽ có 121.052 USD trước khi đồng tiền này mất giá.

Đồng Bitcoin cũng giảm mạnh 10% sau chương trình. Thế rồi khi Elon Musk tuyên bố tạm hoãn chấp nhận thanh toán bằng Bitcoin và ám chỉ mình đã bán số Bitcoin từng sở hữu, đồng tiền này tiếp tục giảm sâu hơn nữa.

Bất chấp bài học trên, người dân vẫn mù quáng đổ tiền vào cơ hội được ví như trời cho này. Mới đây một đồng tiền số mang tên Internet Computer đã được ra mắt với lời quảng cáo "thúc đẩy sự đổi mới, tạo sự bình đẳng cho các nền tảng mạng xã hội và doanh nghiệp công nghệ". Đồng tiền số này đã đạt mức vốn hóa thị trường gần 21 tỷ USD vào phiên 14/5/2021.

Không riêng gì Internet Computer, tổng giá trị thị trường tiền số trong tháng qua đã tăng 30% lên 2 nghìn tỷ USD bất chấp những thông tin xấu và các lời cảnh báo.

Sức ép lớn

Hiện nay, nhiều ứng dụng đã cho phép người chơi tiền số đổ tiền vào đầu cơ và rút ra bằng tiền mặt. Tờ Washington Post nhận định với tình hình bị cách ly như hiện nay và với số tiền trợ cấp lớn chưa thể tiêu vào các trò giải trí hay Casino, việc người dân thử vận may với các ứng dụng này là điều dễ hiểu.

"Bởi sự biến động giá mạnh này mà bạn nhận ra bạn bè mình kiếm được nhiều tiền. Thế rồi mọi người bắt đầu sợ bỏ lỡ cơ hội và háo hức được tham gia trò chơi kiếm tiền này. Nếu bạn buộc cả nước phải ngồi nhà thì họ sẽ tìm kiếm sự giải trí. Thậm chí những người còn chưa bao giờ giao dịch cái gì trên thị trường đã bàn luận với tôi về những biểu đồ tiền số", Phó chủ tịch James Putra của hãng TradeStation Crypto cười nói.

Thậm chí hiện tượng chơi tiền số còn mang tính toàn cầu. Anh Christopher Hanson, một sinh việc luật tại Thụy Điển cho biết mình đã đầu tư 15.000 USD vào tiền số từ năm 2017 và giờ sống riêng trong một chung cư cùng chú chó của mình.

Giáo sư Angela Walch của trường luật St.Mary và là chuyên gia nghiên cứu về công nghệ Blockchain thuộc trung tâm UCL nhận định nhiều yếu tố đã tạo ra xu thế các nhà đầu tư cá nhân ít kinh nghiệm đổ tiền vào thị trường rủi ro cao như vậy.

Theo đó, nền kinh tế thế giới đang chịu ảnh hưởng mạnh từ đại dịch, hàng loạt gói cứu trợ được tung ra và đầu tư công ở khắp mọi nơi. Chính mong muốn tìm nơi trú ẩn tài sản cùng nhu cầu kiếm thêm thu nhập thời kỳ bất ổn đã thúc đẩy mọi người đổ tiền vào đây.

Dẫu vậy sự biến động quá lớn của tiền số đã thu hút chú ý từ các nhà hoạch định chính sách, nhất là khi một số người nổi tiếng như Elon Musk làm chao đảo thị trường chỉ bằng vài dòng Tweet. Sau nhiều cảnh báo, Mỹ đã có động thái thành lập cơ quan giám sát liên bang về tiền số.

Tại Anh, Thống đốc Ngân hàng trung ương Anh (BoE) Andrew Bailey đã nói thẳng: "Tôi xin được nhắc lại một lần nữa, hãy mua tiền số nếu bạn đã sẵn sàng cho việc bị trắng tay."

Hiện chính phủ các nước đang gặp sức ép rất lớn về tiền số không chỉ vì các nhà đầu tư nhỏ lẻ đổ tiền vào đây mà còn do nhiều doanh nghiệp có xu hướng ủng hộ, ví dụ như JP Morgan Chase hay Goldman Sachs. Việc để những tổ chức tài chính với lượng tiền khổng lồ và mối liên quan rộng đến nền kinh tế tham gia thị trường đầy rủi ro sẽ tạo sự nguy hiểm cho toàn xã hội.

Phó Giám đốc CDC Hà Nội: 'Chùm lây nhiễm liên quan vợ chồng nguyên giám đốc Hacinco cực kỳ phức tạp'