Đảng Cộng hòa đoàn kết sau nỗ lực bất thành nhằm chặn phiên tòa luận tội ông Trump ở Thượng viện

Thượng nghị sĩ Cộng hòa Rand Paul đã đưa ra một kiến nghị tại Thượng viện về việc yêu cầu cơ quan này bỏ phiếu xem liệu phiên luận tội nhằm vào ông Trump có vi phạm Hiến pháp Mỹ hay không. Tuy nhiên, Thượng viện do đảng Dân chủ lãnh đạo đã chặn nỗ lực này với 55 phiếu thuận và 45 phiếu chống.

Như vậy, chỉ có 5 Thượng nghị sĩ Cộng hòa ủng hộ việc luận tội ông Trump. Con số này thấp hơn rất nhiều so với 17 phiếu cần thiết để có thể buộc tội cựu Tổng thống Trump kích động bạo lực, dẫn tới vụ bạo loạn ở Đồi Capitol ngày 6/1 làm 5 người thiệt mạng.

Phát biểu với truyền thông, Thượng nghị sĩ Paul nói rằng: "Đây là một trong số ít lần tại Washington mà thua lại có nghĩa là chiến thắng thực sự. 45 phiếu bầu có nghĩa là phiên tòa luận tội đã chết khi nó mới vừa tới được Thượng viện".

Ông Paul và các đảng viên Cộng hòa khác cho rằng thủ tục tố tụng là vi hiến vì ông Trump đã rời nhiệm sở từ tuần trước. Ngoài ra, phiên luận tội lại do Thượng nghị sĩ Dân chủ Patrick Leahy giám sát thay vì Chánh án Tòa Tối cao John Roberts.

Thượng nghị sĩ Leahy, người đã 80 tuổi, vừa phải nhập viện điều trị tối 26/1 vì cảm thấy không khỏe. Tuy nhiên, người phát ngôn của ông là David Carle không cung bố thêm các thông tin chi tiết về tình trạng sức khỏe vị Thượng nghị sĩ này.

Trong khi đó, lãnh đạo phe đa số tại Thượng viện Chuck Schumer thì bác tuyên bố của đảng Cộng hòa và gọi đó là hành vi "sai lầm hoàn toàn". Ông Schumer cho rằng những động thái này sẽ tạo ra một "kim bài miễn tội" cho các Tổng thống Mỹ có hành vi sai trái.

Giữa các học giả, một cuộc tranh luận cũng đã nổ ra xung quanh việc liệu Thượng viện có thể tổ chức một phiên luận tội ông Trump khi vị Tổng thống thứ 45 của nước Mỹ đã rời nhiệm sở hay không. Nhiều chuyên gia nói rằng "luận tội muộn" là hợp hiến bởi các Tổng thống có hành vi sai trái vẫn phải chịu trách nhiệm, ngay cả khi mãn nhiệm.

Theo Hiến pháp Mỹ, các thủ tục luận tội có thể dẫn đến việc một cựu Tổng thống không còn đủ tư cách để giữ chức vụ đó trong tương lai. Do đó, các học giả cho rằng Thượng viện vẫn có thẩm quyền để tiến hành thủ tục này.

Thực tế, Tổng thống Trump là người đầu tiên bị Hạ viện luận tội 2 lần và là người đầu tiên phải đối mặt với một phiên luận tội ở Thượng viện sau khi đã mãn nhiệm. Nếu 2/3 số Thượng nghị sĩ chấp thuận, ông Trump có khả băng bị tước bỏ các quyền công vụ trong tương lai.

Tổng thống Trump từng 1 lần được Thượng viện Mỹ, khi đó do người Cộng hòa kiểm soát, phán trắng án với các buộc lạm dụng quyền lực và cản trở Quốc hội xuất phát từ việc ông yêu cầu Ukraine điều tra đối thủ Joe Biden và con trai ông. Cáo buộc ngày 13/1 ở Hạ viện là lần thứ 2 ông Trump phải đối mặt với một thủ tục, vốn tương đương với cáo trạng trong một phiên tòa hình sự.

Tuy nhiên, để kết tội ông Trump, phải 2/3 số Thượng nghị sĩ tin rằng ông có tội. Tuy nhiên, sự ủng hộ mà người Cộng hòa dành cho ông Trump vẫn rất lớn và họ đã thề sẽ chiến đấu cuối cùng với các thủ tục luận tội ông Trump. Dẫu vậy, việc ông Trump không nhận thua sau cuộc đua vào Nhà Trắng ngày 3/11 cũng khiến nhiều người Cộng hòa cảm thấy không hài lòng. Dẫu vậy, chưa người Cộng hòa nào tuyên bố sẽ bỏ phiếu để luận tội ông Trump.