Đề xuất tách nội dung bồi thường, hỗ trợ, tái định cư dự án điện hạt nhân Ninh Thuận thành dự án độc lập

Bộ Tài chính cho biết, hiện nay, công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng mặt bằng cho các dự án nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận đang gặp một số khó khăn, vướng mắc, dẫn đến chậm trễ trong triển khai. Cụ thể:

Quyết định số 794/QĐ-TTg ngày 8/6/2015 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Dự án di dân, tái định cư của các dự án nhà máy điện hạt nhân tại Ninh Thuận đã không còn phù hợp với tình hình hiện tại, cần dừng thực hiện để điều chỉnh cho phù hợp với tình hình thực tế (tổng diện tích thu hồi theo quyết định cũ là 1.279,52 ha/1.288 hộ, với tổng số 4.911 nhân khẩu; nhưng theo cập nhật hiện tại là 1.130,14 ha/1.153 hộ, với tổng số 5.229 nhân khẩu).

Theo báo cáo của UBND tỉnh Khánh Hòa, phương án bố trí tái định cư và cơ sở hạ tầng để đáp ứng được các khu tái định cư, với tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 12.392 tỷ đồng (tăng so với Quyết định số 794/QĐ-TTg), trong đó Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 khoảng 6.446 tỷ đồng và Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 2 khoảng 5.946 tỷ đồng. Đến nay, công tác kiểm kê đã cơ bản hoàn thành, nhưng cần cơ chế, chính sách đặc biệt để đẩy nhanh tiến độ, đảm bảo bàn giao mặt bằng trong năm 2025 theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại Thông báo số 35/TB-VPCP ngày 07/02/2025.

Theo Bộ Tài chính, việc chờ hoàn tất thủ tục điều chỉnh chủ trương đầu tư của các dự án nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và Ninh Thuận 2 của các chủ đầu tư (Tập đoàn Điện lực Việt Nam và Tập đoàn Dầu khí Việt Nam) sẽ mất nhiều thời gian, có thể phát sinh chi phí và không đảm bảo tiến độ bàn giao mặt bằng cho Dự án trong năm 2025.

Việc tách Dự án và bổ sung một số cơ chế, chính sách đặc thù như đề xuất của UBND tỉnh Khánh Hòa sẽ giúp xử lý kịp thời các vướng mắc, đảm bảo quyền lợi của người dân bị ảnh hưởng, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho việc cập nhật nội dung vào Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi của các dự án nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và Ninh Thuận 2, phù hợp với chỉ đạo của Phó Thủ tướng Chính phủ tại Thông báo số 395/TB-VPCP ngày 04/8/2025.

Bộ Tài chính đã dự thảo Nghị quyết của Chính phủ về tách nội dung bồi thường, hỗ trợ, tái định cư thuộc dự án điện hạt nhân Ninh Thuận thành dự án độc lập. Nghị quyết này quy định về tách nội dung bồi thường, hỗ trợ, tái định cư thuộc Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận thành dự án độc lập và một số cơ chế, chính sách đặc thù liên quan đến bồi thường, hỗ trợ, tái định cư thuộc Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận.

Cơ chế, chính sách đặc thù thực hiện dự án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư để thực hiện Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận

Dự thảo nêu rõ, cho phép tách nội dung bồi thường, hỗ trợ, tái định cư thuộc Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận thành dự án độc lập (Dự án).

Giao UBND tỉnh Khánh Hòa làm cơ quan chủ quản Dự án. Cho phép Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa quyết định đầu tư Dự án khi cấp có thẩm quyền chưa điều chỉnh chủ trương đầu tư và phê duyệt Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận theo quy định.

Trong thời gian chờ bố trí tái định cư, UBND tỉnh Khánh Hòa được phép bố trí nhà ở tạm hoặc hỗ trợ tiền thuê nhà ở cho người có đất ở bị thu hồi theo Dự án. Thời gian và mức hỗ trợ cụ thể do UBND tỉnh Khánh Hòa quy định, quyết định phù hợp với thực tế tại địa phương.

Theo dự thảo, dừng thực hiện dự án theo Quyết định số 794/QĐ-TTg ngày 8/6/2015 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Dự án di dân, tái định cư của các dự án nhà máy điện hạt nhân tại Ninh Thuận.

Giao các chủ đầu tư nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1, nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 2 thực hiện cập nhật nội dung Dự án vào các báo cáo nghiên cứu tiền khả thi dự án nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và dự án nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 2 nhằm đảm bảo tính đồng bộ.

Áp dụng hình thức chỉ định thầu theo quy trình rút gọn đối với các gói thầu tư vấn, phi tư vấn để thực hiện Dự án.

Việc thu hồi đất để thực hiện Dự án được quy định như sau:

Căn cứ quy hoạch sử dụng đất được cấp có thẩm quyền phê duyệt, UBND tỉnh Khánh Hòa được ban hành thông báo tổ chức thực hiện điều tra, khảo sát, đo đạc, kiểm đếm, xác minh nguồn gốc đất, tài sản gắn liền với đất.

Thông báo tổ chức thực hiện điều tra, khảo sát, đo đạc, kiểm đếm, xác minh nguồn gốc đất, tài sản gắn liền với đất được gửi đến từng người sử dụng đất và thông báo trên phương tiện thông tin đại chúng, niêm yết tại trụ sở UBND cấp xã, địa điểm sinh hoạt chung của khu dân cư.

Trên cơ sở thông báo trên, đơn vị được giao làm nhiệm vụ bồi thường, giải phóng mặt bằng theo quy định của pháp luật về đất đai được phép triển khai việc điều tra, khảo sát, đo đạc, kiểm đếm, xác minh nguồn gốc đất, tài sản gắn liền với đất trước khi cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành thông báo thu hồi đất.

UBND cấp xã có trách nhiệm phối hợp với đơn vị được giao làm nhiệm vụ bồi thường, giải phóng mặt bằng triển khai thực hiện điều tra, khảo sát, đo đạc, kiểm đếm, xác minh nguồn gốc đất, tài sản gắn liền với đất.

Người sử dụng đất có trách nhiệm phối hợp với đơn vị được giao làm nhiệm vụ bồi thường, giải phóng mặt bằng thực hiện việc điều tra, khảo sát, đo đạc xác định diện tích đất, thống kê nhà ở, tài sản khác gắn liền với đất để lập phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư.

Sau khi Dự án được cấp có thẩm quyền phê duyệt theo quy định của pháp luật hiện hành, cơ quan nhà nước có thẩm quyền thu hồi đất theo quy định của Luật Đất đai ban hành thông báo thu hồi đất và sử dụng kết quả điều tra, khảo sát, đo đạc, kiểm đếm, xác minh nguồn gốc đất, tài sản gắn liền với đất được thực hiện theo quy định trên để lập phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư.

Việc lập, thẩm định, phê duyệt và tổ chức thực hiện phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và quyết định thu hồi đất thực hiện theo quy định của pháp luật về đất đai.

Bộ Tài chính đang lấy ý kiến góp ý dự thảo này trên Cổng Thông tin điện tử của Bộ./.