Doanh thu tăng nhưng cổ phiếu lại giảm mạnh: Điều gì đang xảy ra với công ty ô tô điện của tỷ phú này?

“Cỗ máy” Tesla đang tăng tốc trở lại sau hai quý sụt giảm doanh thu. Nhưng đằng sau đà phục hồi là một bức tranh phức tạp – nơi chi phí AI, chính sách thuế và niềm tin nhà đầu tư đang thử thách Elon Musk .

Sau hai quý liên tiếp giảm tốc, Tesla vừa ghi nhận mức tăng trưởng doanh thu 12% trong quý III, đạt 28,1 tỷ USD, vượt kỳ vọng giới phân tích. Tuy nhiên, lợi nhuận lại đi ngược xu hướng: thu nhập ròng giảm 37%, còn 1,37 tỷ USD, tương đương 39 cent mỗi cổ phiếu, thấp hơn nhiều so với mức 62 cent cùng kỳ năm ngoái.

Giới đầu tư đã ngay lập tức phản ứng, khiến cổ phiếu Tesla sụt gần 5% trong phiên giao dịch ngoài giờ, khi kết quả cho thấy hãng xe điện lớn nhất nước Mỹ vẫn đang loay hoay giữa áp lực chi phí và cạnh tranh.

Tesla cho biết chi phí vận hành trong quý tăng tới 50%, chủ yếu đến từ các dự án trí tuệ nhân tạo (AI) và các chương trình nghiên cứu – phát triển mới (R&D). Dù không công bố chi tiết, khoản đầu tư này được cho là liên quan đến hệ thống tự lái Full Self Driving (FSD) và robot hình người Optimus – hai mảnh ghép mà Elon Musk nhiều lần tuyên bố là tương lai của Tesla.

Tuy nhiên, thực tế lại ít hào nhoáng hơn lời hứa. Hiện chỉ 12% đội xe Tesla có khách hàng mua gói FSD Supervised, và công ty vẫn chưa đạt được bước tiến rõ rệt nào trong việc đưa xe tự lái hoàn toàn ra thị trường.

Doanh thu từ mảng ô tô đạt 21,2 tỷ USD, tăng nhẹ 6% so với cùng kỳ năm 2024. Nhưng doanh thu từ tín chỉ môi trường (regulatory credits) – một nguồn thu “mềm” quan trọng – lại giảm 44%, còn 417 triệu USD.

Nguyên nhân sâu xa nằm ở cuộc đua giảm giá xe điện toàn cầu mà Tesla khởi xướng, khiến biên lợi nhuận co hẹp đáng kể. Việc mất ưu đãi thuế EV tại Mỹ sau khi đạo luật chi tiêu mới của Tổng thống Donald Trump có hiệu lực càng làm thị trường thêm biến động – người tiêu dùng đổ xô mua xe trước khi chính sách hết hạn, tạo ra cú hích doanh số ngắn hạn nhưng thiếu bền vững.

Tại châu Âu, Tesla đang đối mặt với sự sụt giảm doanh số, phần nào đến từ làn sóng phản đối cá nhân Elon Musk – người gây tranh cãi vì các phát ngôn chính trị và hoạt động xã hội trên mạng X (trước đây là Twitter). Cạnh tranh từ các đối thủ như Volkswagen hay BYD cũng khiến thị phần Tesla bị xói mòn.

Dù vậy, tính từ đầu năm, cổ phiếu Tesla vẫn tăng gần 9%, phản ánh kỳ vọng của nhà đầu tư rằng hãng có thể vượt qua giai đoạn “trũng lợi nhuận” để tái tăng trưởng. Song mức tăng này vẫn thấp hơn so với các chỉ số lớn và các đối thủ cùng nhóm công nghệ vốn hóa lớn.

Trong khi nhà đầu tư chờ đợi định hướng rõ ràng hơn, Elon Musk tiếp tục vẽ nên các viễn cảnh mới. Tesla cho biết sẽ bắt đầu sản xuất hàng loạt Cybercab, xe tải điện Semi và hệ thống lưu trữ năng lượng Megapack 3 vào năm 2026.

Musk tiết lộ dịch vụ Robotaxi tại Austin đang mở rộng, và kỳ vọng loại bỏ tài xế an toàn trong năm nay, hướng tới triển khai tại 8–10 thành phố lớn trước cuối 2025.

Đồng thời, Tesla đang xây dựng dây chuyền sản xuất đầu tiên cho robot hình người Optimus, dự kiến ra mắt bản Optimus V3 vào quý I/2026. Dù Musk coi đây là “sản phẩm quan trọng nhất trong tương lai”, thị trường vẫn tỏ ra thận trọng trước một tầm nhìn còn nhiều rủi ro.

Mảng năng lượng tái tạo và lưu trữ tiếp tục là động lực tăng trưởng ấn tượng, với doanh thu tăng 44% lên 3,42 tỷ USD – chiếm một phần tư tổng doanh thu của Tesla. Các sản phẩm như Megapack và hệ thống điện mặt trời ngày càng được ứng dụng trong trung tâm dữ liệu và các cơ sở hạ tầng năng lượng lớn.

Đáng chú ý, xAI – công ty AI của Musk – là một trong những khách hàng lớn, chi gần 200 triệu USD cho các sản phẩm năng lượng Tesla trong năm 2024–2025.

Tham khảo: CNBC