Hàng triệu tấn hàng từ Ukraine đổ bộ Việt Nam trong năm 2024: Là ‘báu vật’ cả thế giới đều cần, nước ta đứng Top tiêu thụ trên toàn cầu

Bên cạnh là một quốc gia mạnh về xuất khẩu nông sản như lúa gạo, sắn, cà phê, hạt điều hay hồ tiêu, Việt Nam còn đứng top thế giới về nhập khẩu và tiêu thụ một số loại nông sản quan trọng khác, nổi bật là lúa mì .

Theo thống kê sơ bộ của Tổng cục Hải quan, trong tháng 12 vừa qua, nước ta đã nhập khẩu hơn 367 nghìn tấn lúa mì với trị giá hơn 100 triệu USD, tăng 3,5% về lượng nhưng giảm 0,6% về kim ngạch so với tháng 11.

Lũy kế cả năm 2024 nước ta đã nhập khẩu hơn 5,7 triệu tấn lúa mì , tương đương gần 1,6 tỷ USD, tăng mạnh 22,5% về lượng và tăng 1,16% về kim ngạch so với năm 2023.

Giá nhập khẩu bình quân đạt 274 USD/tấn, giảm 17%.

Đáng chú ý trong năm 2024 vừa qua, một ông lớn mùa mì của thế giới bất ngờ tăng mạnh xuất khẩu mặt hàng này sang Việt Nam. Cụ thể, Ukraine là thị trường lớn nhất cung cấp lúa mì cho nước ta trong năm 2024 với 1,5 triệu tấn, tương đương 384 triệu USD, tăng mạnh 145% về lượng và tăng mạnh 130% về kim ngạch so với năm 2023. Giá nhập khẩu trung bình 256 USD/tấn, giảm 6% so với năm trước.

Ukraine là một trong tứ trụ xuất khẩu lúa mì của thế giới cùng với Nga, Mỹ và Canada. Trước khi xung đột nổ ra vào năm 2022, Ukraine từng gieo trồng tới 6 triệu ha lúa mì vụ đông. Dù chịu nhiều tổn thất, sản lượng lúa mì năm 2024 của quốc gia này vẫn đạt 22 triệu tấn, gần tiệm cận mức trung bình 25-28 triệu tấn trước khi xảy ra xung đột. Trong đó, lúa mì vụ đông chiếm tới 95% tổng sản lượng lúa mì hàng năm của Ukraine .

Bên cạnh Ukraine , thị trường cung cấp lúa mì lớn thứ 2 của Việt Nam là Úc với 1,2 triệu tấn, tương đương hơn 362 triệu USD, giảm mạnh 55,8% về lượng cũng như giảm 60,8% kim ngạch so với năm 2023. Mức giá trung bình 302 USD/tấn, giảm 12% so với năm trước.

Tiếp đến thị trường Brazil với 1,17 triệu tấn, tương đương 293,14 triệu USD, tăng mạnh 348% về lượng và tăng 205,5% kim ngạch so với cùng kỳ năm 2023. Giá giảm mạnh 32%, đạt bình quân 250 USD/tấn.

Trước đó, trong năm 2023, Việt Nam đã chi tới 1,9 tỷ USD để nhập khẩu khoảng 5,5 triệu tấn lúa mì . Nguyên nhân là do gia tăng nhu cầu về lúa mì trong nước, nhất là ngành sản xuất thức ăn chăn nuôi và chế biến thực phẩm.

Lúa mì là một trong những nguồn lương thực thiết yếu, được tiêu thụ nhiều nhất trên thế giới. Đồng thời đây cũng là 1 trong những loại ngũ cốc lâu đời nhất thế giới, nó còn có tên gọi khác là lúa miến hay tiểu mạch. Với mức sản lượng đứng sau bắp (ngô) và gạo, nó được xem như nguồn cung cấp lương thực chủ yếu cho con người. Lúa mì được ứng dụng rộng rãi, nhiều nhất chính là làm ra các loại bánh mì, bột mì, tiếp đó là các thực phẩm như mì sợi, bánh kẹo, rượu, bia hay các nhiên liệu sinh học khác.

Theo Hiệp hội chăn nuôi , lúa mì nhập về Việt Nam chủ yếu được sử dụng trong sản xuất thức ăn chăn nuôi hỗn hợp. Việt Nam không sản xuất lúa mì , vì vậy nguồn cung phụ thuộc hoàn toàn vào nhập khẩu. Giá lúa mì nhập khẩu năm nay lao dốc, giảm hơn 20% so với năm ngoái, khiến các doanh nghiệp tận dụng cơ hội giá rẻ, đặc biệt từ Ukraine , để gia tăng lượng nhập khẩu.