“Lộ” loạt sai phạm đất đai sau cổ phần hóa doanh nghiệp ở Hà Nội

Trong báo cáo tổng hợp kết quả kiểm toán gửi Quốc hội mới đây, Kiểm toán Nhà nước (KTNN) cho biết, trong giai đoạn 2013-2017, Thành phố Hà Nội đã hoàn thành cổ phần hóa (CPH) 57/60 doanh nghiệp, trong đó đã quyết toán, bàn giao 44 doanh nghiệp sang công ty cổ phần. Tuy nhiên, trong quá trình này còn tồn tại hạn chế, để xảy ra nhiều sai sót.

Theo KTNN, trong quá trình CPH, hầu hết các doanh nghiệp chưa xây dựng phương án sử dụng đất trình cơ quan có thẩm quyền xem xét, quyết định trước khi thực hiện xác định giá trị doanh nghiệp.

Kết quả kiểm toán cho thấy, trong quá trình CPH, UBND Thành phố không xác định lại giá trị quyền sử dụng đất để tính vào giá trị doanh nghiệp khi CPH tại khu đất 4.184m2 tại Lô 2 – E9 đường Phạm Hùng của Công ty TNHH MTV Hanel (nay là công ty Cổ phần Hanel). Tại khu đất này, Hanel đang xây dựng cao ốc văn phòng cho thuê cao 45 tầng.

UBND Thành phố cho phép chuyển đổi mục đích sử dụng đất hoặc bổ sung mục đích sử dụng đất không đúng phương án sắp xếp lại, xử lý cơ sở nhà, đất thuộc sở hữu Nhà nước và phương án sử dụng đất khi CPH tại Khu đất 2.746,9m2 tại số 358 đường Láng của Công ty CP Cung ứng nhân lực và Thương mại quốc tế; Khu đất 2.001m2 số X3 phường Yên Hòa, quận Cầu Giấy, Hà Nội của Công ty TNHH MTV 19/12 Hà Nội.

Mặt khác, UBND Thành phố không xác định lại giá trị quyền sử dụng đất để tính vào giá trị doanh nghiệp khi CPH tại Khu đất 4.184m2 tại Lô 2 – E9 đường Phạm Hùng của Công ty TNHH MTV Hanel.

Cũng theo KTNN, UBND TP.Hà Nội cho phép doanh nghiệp Công ty TNHH NN MTV Giầy Thụy Khuê (nay là Công ty cổ phần Giày Thụy Khuê) hợp tác, liên doanh trong khi liên doanh đã thành lập và đã có giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh để hợp thức hóa cho việc góp vốn không đúng quy định.

UBND Thành phố cũng chưa có cơ chế giám sát chặt chẽ tiền thu bán cổ phần lần đầu và thoái vốn dẫn đến dấu hiệu thất thoát 313 tỷ đồng, bao gồm: Tiền thu được từ CPH Nhà máy Dệt Minh Khai 39,6 tỷ đồng; Công ty TNHH MTV Dệt 19/5 Hà Nội 179 tỷ đồng và tiền thoái vốn nhà nước tại Công ty CP Dệt Minh Khai 19,4 tỷ đồng; Công ty CP HBI 75 tỷ đồng.

Công ty TNHH NN MTV Giày Thụy Khuê được quyền thuê đất và trả tiền thuê đất hàng năm tại lô đất "vàng" 152 Thụy Khuê, song doanh nghiệp này lại dùng quyền trên để góp vốn liên doanh không đúng quy định.

KTNN cũng chỉ ra việc Công ty TNHH NN MTV Giầy Thụy Khuê sử dụng quyền thuê đất trả tiền thuê đất hàng năm để góp vốn liên doanh không đúng quy định tại Điều 111, Luật Đất đai 2003 tại Khu đất 152 Thụy Khuê.

Ngoài ra, UBND Thành phố chưa tính đầy đủ lợi thế quyền thuê đất trả tiền hàng năm vào giá trị doanh nghiệp để CPH trong khi doanh nghiệp sử dụng lợi thế quyền thuê đất trả tiền hàng năm để góp vốn.