Mỹ xét xử nghi can đánh bom máy bay ở Scotland năm 1988 khiến 270 người tử vong

Đây là thông tin do giới chức thực thi pháp luật của Scotland và Mỹ đưa ra hôm 11/12.

Abu Agila Mohammad Mas'ud Kheir Al-Marimi bị bắt giam khoảng hai năm sau khi cựu Bộ trưởng Bộ Tư pháp Mỹ Bill Barr lần đầu tiên tuyên bố Mỹ đệ đơn tố cáo ông ta.

Một phát ngôn viên của Bộ Tư pháp Mỹ đã xác nhận với Reuters vào ngày 11/12 rằng Mỹ có quyền giám sát nghi phạm. Mas'ud dự kiến sẽ ra hầu tòa lần đầu tại một tòa án liên bang Mỹ ở Washington. Thông tin chi tiết về thời gian của phiên xét xử sẽ được công bố sau đó, người phát ngôn nói thêm.

Các tài liệu của tòa án mô tả Mas'ud là một chuyên gia chế tạo bom, đã gia nhập cơ quan tình báo External Security Organization của Libya vào những năm 1970 và tham gia một số hoạt động bên ngoài Libya, đạt cấp bậc đại tá.

Xác máy bay Pan Am 103 trên một cánh đồng gần thị trấn Lockerbie, Scotland, ngày 21/12/1988. (Ảnh: AP)

Một nguồn tin quân sự ở thành phố Misrata của Libya cho biết, Mas'ud đã được đưa đến từ sân bay ở thành phố này.

Gia đình của những người thiệt mạng trong vụ đánh bom máy bay ở Lockerbie đã được thông báo rằng nghi phạm đang bị Mỹ giam giữ. Hãng thông tấn BBC lần đầu tiên đưa tin về vụ bắt giữ Mas'ud.

Quả bom trên máy bay Boeing 747, đang trong hành trình bay từ London (Anh) đến thành phố New York (Mỹ), đã phát nổ, khiến tất cả 259 người có mặt trên máy bay và 11 người trên mặt đất tử vong. Đây được coi là vụ tấn công đẫm máu nhất từng xảy ra ở Scotland, Vương quốc Anh.

Năm 1991, hai đặc vụ tình báo Libya khác bị buộc tội trong vụ đánh bom gồm Abdel Baset Ali al-Megrahi và Lamen Khalifa Fhimah.

Tại một phiên tòa ở Scotland, Megrahi bị kết tội đánh bom và nhận án tù chung thân vào năm 2001. Sau đó, anh ta được trả tự do vì mắc bệnh ung thư và qua đời tại nhà riêng ở Tripoli vào năm 2012.

Fhimah được tha bổng trước mọi cáo buộc, nhưng các công tố viên Scotland vẫn khẳng định rằng Megrahi không hành động một mình.

Tổng cộng 270 người tử vong trong vụ đánh bom máy bay Pan Am 103 ở Lockerbie, Scotland vào năm 1988. (Ảnh: AP)

Vào năm 2020, Mỹ đã công bố các cáo buộc hình sự đối với Mas'ud, kẻ chủ mưu thứ ba bị nghi ngờ, đồng thời cho biết thêm rằng anh ta từng làm việc với tư cách là chuyên gia kỹ thuật chế tạo thiết bị nổ.

Vào thời điểm xảy ra vụ đánh bom, các nhà điều tra Mỹ đã phát hiện ra bằng chứng cho thấy, một trong những nghi phạm có thể có tên là "Abu Agela Masud", nhưng không thể xác định được người này.

Nhiều thập kỷ sau, FBI đã có được một bản sao của cuộc thẩm vấn Mas'ud vào ngày 12/9/2012 do một nhân viên thực thi pháp luật Libya thực hiện khi anh ta bị giam giữ ở đó. Trong cuộc phỏng vấn, Mas'ud "thừa nhận đã chế tạo quả bom khiến máy bay mang số hiệu Pan Am 103 nổ tung, đồng thời hợp tác với Megrahi và Fhimah để thực hiện âm mưu", tuyên bố của đặc vụ FBI cho biết.

Mas'ud khai với người thẩm vấn rằng anh ta có liên quan đến các âm mưu tương tự khác và cho biết, vụ đánh bom là do lãnh đạo tình báo Libya ra lệnh.