Nâng cao năng lực quản lý hiệu quả năng lượng ở Việt Nam

Hội thảo được tổ chức theo hình thức trực tuyến với sự tham gia của gần 100 đại biểu, là đại diện của các tổ chức và các doanh nghiệp công lập có nhiệm vụ và chức năng về Hiệu quả Năng lượng (HQNL).

Các đại diện từ Bộ Kinh tế và Hành động Khí hậu CHLB Đức (BMWK) và các tổ chức công của Đức (Nguồn: GIZ)

Tại hội thảo, các đại biểu đã nghe báo cáo tổng quan về hệ thống các tổ chức công có chức năng nhiệm vụ về HQNL tại 63 tỉnh thành phố, bao gồm các Trung tâm Khuyến công và Tư vấn phát triển công nghiệp thuộc Sở Công thương, các trung tâm tiết kiệm năng lượng và tư vấn chuyển giao công nghệ thuộc Sở Khoa học và Công nghệ, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), các Tổng công ty Điện lực, các công ty điện lực thuộc EVN.

Đối với các trung tâm, các hoạt động chính xoay quanh việc tư vấn, đề xuất giải pháp và hỗ trợ kỹ thuật; tuyên truyền nâng cao nhận thức của doanh nghiệp, cộng đồng; tổ chức đào tạo, phối hợp với Cơ quan quản lý Nhà nước ở địa phương để thanh tra, kiểm tra hoạt động HQNL tại các cơ sở sử dụng năng lượng.

Ngoài ra, hội thảo cũng trình bày kết quả khảo sát về năng lực hiện nay của các tổ chức công cấp tỉnh có nhiệm vụ, chức năng liên quan đến hoạt động sử dụng năng lượng hiệu quả. Kết quả khảo sát cho thấy, đa số các trung tâm đều có các phòng ban phụ trách và cán bộ chuyên trách về HQNL, tuy nhiên, các trang thiết bị, phương tiện, thiết bị đo chuyên dụng cho hoạt động HQNL còn hạn chế về số lượng và chủng loại. Số lượng kiểm toán viên năng lượng được đào tạo ở các trung tâm vẫn còn hạn chế. Các hoạt động HQNL triển khai tại các trung tâm phần lớn là từ nguồn vốn nhà nước hoặc được tài trợ, doanh thu từ hoạt động tư vấn cho doanh nghiệp còn chiếm tỷ trọng thấp, các hoạt động đầu tư về HQNL cũng gần như chưa có.

Tại các công ty điện lực tỉnh, việc triển khai các hoạt động HQNL cũng gặp nhiều khó khăn. Các cán bộ công nhân viên làm việc kiêm nhiệm theo dõi về HQNL nên chất lượng chưa cao, chưa có nhiều kinh nghiệm. Dù đã có nhiều hoạt động tuyên truyền tiết kiệm điện qua nhiều hình thức, nhưng có nhiều khách hàng sử dụng điện chưa thay đổi được thói quen sử dụng điện. Việc các hoạt động tuyên truyền thường được triển khai vào quý II, III hàng năm trong điều kiện thời tiết nắng nóng cục bộ khi nhu cầu sử dụng điện của khách hàng tăng cao cũng ảnh hưởng đến việc vận động điều chỉnh phụ tải.

Các đại diện từ Bộ công thương và các tổ chức, doanh nghiệp công lập tại Việt Nam (Nguồn: GIZ)

Cũng tại hội thảo, Cơ quan Năng lượng Berlin (BEA), Hiệp hội Công nghệ Năng lượng và Môi trường (NEU), Trung tâm Công nghệ Môi trường & Năng lượng thành phố Leipzig và Hiệp hội doanh nghiệp thiết bị Điện ZVEI đã chia sẻ kinh nghiệm phát triển năng lực thông qua việc triển khai các hoạt động Hiệu quả Năng lượng cho các doanh nghiệp tại thành phố. Theo ông Michael Geißler – Giám đốc Điều hành BEA, để các tổ chức và doanh nghiệp có thể triển khai các hoạt động HQNL thành công, cần có một khung pháp lý cụ thể cho việc triển khai, quy trình đấu thầu và hợp đồng được quy chuẩn hóa, có bên trung gian quản lý và hòa giải trong các tình huống xung đột. 

Phát biểu tại hội thảo, ông Trịnh Quốc Vũ, Phó Vụ trưởng Vụ Tiết kiệm năng lượng và Phát triển bền vững cho biết: “Các tổ chức và DN công cấp tỉnh đóng vai trò rất quan trọng và là nguồn lực chính để thực hiện Chương trình quốc gia về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả giai đoạn 2019-2030 VNEEP3. Hội thảo tham vấn là cơ hội để các đại biểu đề xuất các nội dung chi tiết về phát triển nguồn lực, kỹ năng làm việc cho các Tổ chức và DN công cấp tỉnh, chia sẻ kinh nghiệm và cơ hội hợp tác giữa các bên liên quan”.

TS. Nicole Glanemann - Đại diện Bộ Kinh tế và Hành động Khí hậu CHLB Đức (BMWK) nhấn mạnh, “Các hoạt động phát triển năng lực liên tục là cần thiết để các tổ chức công hoạt động tốt, đóng góp cho những bước tiến lâu dài trong công tác hiệu quả năng lượng của quốc gia”

Ông Markus Bissel, trưởng Hợp phần Hiệu quả năng lượng (Dự án 4E, GIZ) chia sẻ: “Các tổ chức công sẽ luôn là một kênh tiếp cận hiệu quả trên phạm vi quốc tế để thực hiện các tầm nhìn chiến lược và đặc biệt để thúc đẩy các hoạt động và đầu tư vào lĩnh vực tiết kiệm năng lượng”.

Lệ Thanh