Nhìn vào bức tranh toàn cảnh 50 công ty rời Trung Quốc, Việt Nam cũng tốt nhưng không là duy nhất

Trung Quốc đang chạy đua để giữ các doanh nghiệp nước ngoài ở lại, gọi mời họ bằng những ưu đãi đặc biệt, để những lợi thế này có thể lấn át được gánh nặng thuế do Mỹ áp đặt. 

Nghiên cứu của Nikkei đã chỉ ra, hơn 50 công ty toàn cầu, bao gồm Apple và Nintendo, đã công bố hoặc đang xem xét kế hoạch chuyển sản xuất ra khỏi Trung Quốc. Và không chỉ các công ty nước ngoài, các nhà sản xuất Trung Quốc, cũng như những người từ Hoa Kỳ, Nhật Bản và Đài Loan, là một phần trong đó, bao gồm các nhà sản xuất máy tính cá nhân, điện thoại thông minh và các thiết bị điện tử khác. 

Kiyofumi Kakudo, Giám đốc điều hành của nhà sản xuất PC Dynabook cho biết: "Chúng tôi cần các biện pháp chắc chắn để tránh rủi ro về thuế quan và đủ điều kiện mua sắm của chính phủ Hoa Kỳ. Nhà cung ứng của Sharp cũng đang xem xét kế hoạch di dời sản xuất máy tính xách tay sang một nhà máy mới đang được xây dựng tại Việt Nam. Những PC như vậy chiếm 10% tổng sản lượng máy tính xách tay của họ.

Trước đó, Dynabook sản xuất gần như tất cả các máy tính xách tay của mình tại Trung Quốc, chủ yếu tại một nhà máy ở Hàng Châu, cách Thượng Hải 175 km về phía Tây Nam. "Mặc dù đợt thuế quan thứ tư của Hoa Kỳ đã tạm thời bị hoãn, chúng tôi cũng không thể biết điều gì sẽ xảy ra cũng như khi nào," Kakudo nói. 

Apple đã kêu gọi các nhà cung cấp lớn xem xét chuyển 15% đến 30% sản lượng iPhone ra khỏi Trung Quốc. Nikkei Asian Review thông tin, Apple sắp bắt đầu sản xuất thử nghiệm tai nghe không dây AirPods tại Việt Nam. Các thử nghiệm như vậy thường là tiền thân để sản xuất hàng loạt. 

Các nhà sản xuất PC của Mỹ HP và Dell đang nghĩ đến việc chuyển tới 30% sản lượng máy tính xách tay của họ ở Trung Quốc sang Đông Nam Á và các nơi khác. Nintendo của Nhật Bản cũng sẽ chuyển một phần sản lượng Nintendo Switch của họ từ Trung Quốc sang Việt Nam.

Theo thống kê của Nikkei, trong số 50 công ty rời Trung Quốc đã có 7 công ty có thông báo chính thức là sẽ sang Việt Nam và 4 công ty đang cân nhắc khả năng này. 3 công ty sẽ tập trung sang Ấn Độ, 1 sang Hàn Quốc, 7 sang Nhật Bản, 4 hoặc 6 sẽ sang Thái Lan, 4 sang Đài Loan, 4 sang Mexico và 1 sang Hoa Kỳ.

Các chuyên gia Trung Quốc lo ngại rằng những động thái này có thể siết chặt việc làm và tiêu dùng của Trung Quốc. Để giảm thiểu thiệt hại, Bắc Kinh đang trải thảm đỏ cho các doanh nghiệp nước ngoài. 

Tesla luôn đi đầu trong việc hưởng ứng những nỗ lực của chính phủ. Công ty này hiện đang chuyển thiết bị vào nhà máy mới của mình ở ngoại ô Thượng Hải, nơi nhà máy đã khởi công chỉ nửa năm trước. Họ đang thuê nhân viên và có thể sẽ bắt đầu đi vào hoạt động sớm nhất là vào tháng tới. 

Nhà sản xuất ô tô điện của Mỹ được cho là đã được bảo đảm bất động sản với mức chiết khấu từ chính quyền địa phương và có khả năng nhận được khoản cho vay với giá rẻ. Trung Quốc đã dần dần mở cửa cho các doanh nghiệp ở nước ngoài kể từ năm 2018, khi căng thẳng thương mại với Hoa Kỳ ngày càng sâu sắc. 

Theo Bộ Thương mại, đầu tư trực tiếp nước ngoài vào Trung Quốc tăng 3,5% trong năm lên khoảng 70,7 tỷ USD trong 6 tháng đầu. Trung Quốc đã tuyên bố vào cuối tháng 6 rằng họ sẽ giảm bớt các hạn chế đối với đầu tư nước ngoài trong bảy lĩnh vực, bao gồm cả dầu khí. Họ cũng đang tìm các để mang lại kế hoạch mở cho lĩnh vực tài chính. 

Hội đồng Nhà nước Trung Quốc đã quyết định thành lập một nhóm để lãnh đạo các biện pháp và kế hoạch tuyển dụng để tăng cường các chương trình đào tạo nghề bằng cách sử dụng nguồn tiền dư thừa từ các chương trình bảo hiểm nhà nước. 

Nhiều công ty, được báo động bởi triển vọng của một cuộc xung đột thương mại kéo dài, đang phòng ngừa rủi ro. Trong khi tìm kiếm các cơ sở sản xuất thay thế cho hàng hóa xuất sang Hoa Kỳ, nhiều công ty sẽ giữ các nhà máy hoạt động ở Trung Quốc để phục vụ thị trường nội địa Trung Quốc.

"Do đó, nhiều nhà sản xuất sẽ buộc phải thiết lập chuỗi cung ứng kép: một cho Trung Quốc và một cho các thị trường khác, tăng chi phí và lợi nhuận của họ". Yuji Miura, một nhà kinh tế cấp cao tại Viện nghiên cứu Nhật Bản cho biết: "Khả năng thị trường thế giới phân chia thành Trung Quốc và ngoài Trung Quốc đang tăng lên". 

Kyocera của Nhật Bản cũng đang cân nhắc việc chuyển sản xuất máy in sang Việt Nam. Nhà sản xuất thiết bị điện tử Trung Quốc TCL sẽ thành lập một nhà máy TV ở nước này.