PAPI 2017: Người dân đánh giá tham những có thuyên giảm nhưng 28% vẫn quan ngại về đói nghèo

Chỉ số kiểm soát tham nhũng đảo chiều

Trong sáu chỉ số nội dung được đo lường năm 2017, chỉ số "Kiểm soát tham nhũng trong khu vực công" gia tăng đáng kể nhất. Người dân có cảm nhận và trải nghiệm tốt hơn về công tác phòng, chống tham nhũng: chỉ 17% người trả lời cho biết họ đã phải đưa hối lộ khi làm giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, giảm so với tỷ lệ 23% vào năm 2016; tỷ lệ người trả lời cho biết họ đã phải hối lộ nhận viên y tế tại bệnh viện công tuyến huyện/thành phố giảm từ 17% vào năm 2016 xuống còn 9% năm 2017.

Nhìn chung, 33 tỉnh có điểm chỉ số nội dung này tăng lên so với năm 2016, trong đó có các tỉnh Quảng Ninh, Bạc Liêu, Bà Rịa – Vũng Tàu, Lào Cai, An Giang tăng 20% hoặc cao hơn so với năm trước. Trong 6 tỉnh có điểm chỉ số nội dung này giảm sút nhất, ba tỉnh Đắk Nông, Hưng Yên và Hải Phòng có mức sụt giảm từ 9% điểm trở lên.

Ông Kamal Malhotra, Điều phối viên thường trú Liên Hiệp Quốc và Đại diện thường trú của UNDP tại Việt Nam đánh giá, chỉ số "Kiểm soát tham nhũng trong khu vực công" đảo chiều theo hướng khá hơn sau một thời gian dài trượt dốc từ năm 2013 là điều đáng chú ý. Kết quả khảo sát PAPI 2017 cho thấy xu thế vừa đáng khích lệ vừa đáng lo ngại.

"Người dân có cảm nhận tốt hơn về hiệu quả công tác phòng chống tham nhũng. Mặc dù vậy, điểm trung bình toàn quốc của chỉ số Kiểm soát tham nhũng trong khu vực công vẫn thấp hơn so với mức điểm của năm 2012. Điều này cho thấy, các cơ quan hữu quan vẫn còn nhiều việc phải làm để phòng chống tham nhũng và bảo đảm rằng những phát hiện của khảo sát PAPI năm 2017 không chỉ là sự cải thiện tạm thời mà báo hiệu xu hướng đảo chiều có hệ thống và cơ bản sau một thời gian dài liên tục giảm đáng lo ngại" – ông Kamal Malhotra phát biểu.

Đói nghèo vẫn là vấn đề đáng quan ngại

Theo Kết quả PAPI 2017, 28% người trả lời chọn nghèo đói là vấn đề đáng quan ngại nhất cần Nhà nước ưu tiên giải quyết,. Cao thứ hai là tăng trưởng kinh tế và thứ ba là việc làm. Môi trường đã tụt từ vị trí quan ngại cao thứ hai năm 2016 xuống vị trí thứ tư năm 2017. Khảo sát năm 2017 cũng nghiên cứu sự đánh đổi giữa tăng trưởng kinh tế và bảo vệ môi trường. Kết quả cho thấy đa số người dân, đặc biệt là những người có trình độ học vấn cao, không muốn đánh đổi môi trường để lấy tăng trưởng kinh tế.

Nhìn chung người dân hài lòng hơn với dịch vụ hành chính ở các bộ phận tiếp nhận và trả kết quả ở ¾ dịch vụ làm thủ tục hành chính PAPI đo lường (gồm dịch vụ chứng thực, xác nhận; cấp giấy phép xây dựng và thủ tục hành chính liên quan đến nhân thân được thực hiện ở cấp xã/phường). Tỷ lệ người dân cho biết có điều kiện tiếp cận bộ phận một cửa cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cũng tăng từ 79% năm 2016 lên 86% năm 2017.

Bên cạnh đó, Báo cáo PAPI 2017 cũng đưa ra bức tranh chúng về hiệu quả quản trị và hành chính công cấp tỉnh. Năm 2017, điểm số của tất cả 63 tỉnh thành tăng lên so với năm 2016, trong đó có 7 tỉnh tăng đáng kể.

Quảng Bình, Bến Tre và Bạc Liêu là những tỉnh có điểm số nằm trong nhóm cao nhất ở 5/6 chỉ số nội dung. Các tỉnh Bạc Liêu, Quảng Ninh và Trà Vinh có điểm số tăng trên 8% so với kết quả năm 2016. Các tỉnh Hà Nam, Bà Rịa-Vũng Tàu, Long An và Vĩnh Long cũng có điểm số tăng. 

So sánh giữa hai năm 2016 và 2017, trong nhóm các tỉnh có tổng điểm thuộc 16 tỉnh/thành phố đạt điểm cao nhất, 11 tỉnh (gồm Bắc Ninh, Hải Dương, Thái Bình, Nam Định, Ninh Bình, Hà Tỉnh , Quảng Bình, Bình Định, Bến Tre và Cần Thơ) giữ được phong độ của năm 2016; các tỉnh Bắc Giang, Phú Thọ, Đà Năng và Đồng Tháp gia nhập nhóm đạt điểm trung bình cao. Hưng Yên gia nhập nhóm đạt điểm trung bình thấp.

Ông Kamal Malhotra, Điều phối viên thường trú Liên Hiệp Quốc và Đại diện thường trú của UNDP tại Việt Nam

Tuy nhiên, ngay cả những với những tỉnh/thành phố thuộc nhóm đạt điểm cao nhất, các cấp chính quyền vẫn cần nỗ lực hơn nữa để đáp ứng những mong đợi ngày càng cao của người dân. Từ chỉ số PAPI tổng hợp, có thể thấy vẫn còn khoảng cách đáng kể giữa điểm số cao nhất (39,52 điểm) và điểm số tối đa (60 điểm). Khoảng cách giữa điểm số cao nhất và điểm số thấp nhất (33 điểm) còn tương đối lớn, cho thấy hiệu quả quản trị và hành chính công , thực thi chính sách công giữa các tỉnh/thành phố không đồng đều.

"PAPI mới là một kết quả khảo sát. Nghiên cứu chỉ là điểm bắt đầu, hành động mới quan trọng. Chúng tôi cũng có những sự phối hợp với một số địa phương và rất hy vọng các địa phương khác cũng có kế hoạch hành động của riêng mình" – ông Kamal Malhotra nói.