Tài sản mã hóa sẽ chịu thuế ra sao trong giai đoạn thí điểm 5 năm?

Bộ Tài chính đang tiến hành lấy ý kiến cho dự thảo Thông tư quy định về chính sách thuế đối với các hoạt động giao dịch và kinh doanh tài sản mã hóa. Điểm nổi bật của dự thảo là việc áp dụng chính sách thuế tương tự như chứng khoán hiện hành trong suốt thời gian thí điểm.

Theo đó, về chi tiết nghĩa vụ thuế, hoạt động chuyển nhượng và kinh doanh loại tài sản này được xếp vào nhóm không chịu thuế giá trị gia tăng nhưng được quy định cụ thể về thuế thu nhập.

Đối với nhà đầu tư cá nhân, mức thuế áp dụng là 0,1% trên doanh thu chuyển nhượng từng lần và không phân biệt đối tượng cư trú hay không cư trú. Các tổ chức trong nước sẽ chịu mức thuế thu nhập doanh nghiệp 20% tính trên lợi nhuận thuần, được xác định bằng giá bán trừ đi giá mua và các chi phí liên quan.

Riêng tổ chức nước ngoài sẽ chịu mức thuế 0,1% trên doanh thu từng lần chuyển nhượng, còn các doanh nghiệp vận hành sàn giao dịch phải nộp 20% thuế trên thu nhập từ hoạt động cung cấp dịch vụ.

Các quy định trên được xây dựng nhằm thực hiện Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP của Chính phủ với lộ trình thí điểm thị trường tài sản mã hóa trong 5 năm tính từ tháng 9/2025. Cơ quan quản lý nhấn mạnh nguyên tắc vận hành thị trường phải thận trọng, có kiểm soát và minh bạch. Theo đó, mọi hoạt động từ chào bán, giao dịch đến thanh toán bắt buộc phải thực hiện bằng đồng Việt Nam thông qua các tổ chức trung gian đã được Bộ Tài chính cấp phép.

Theo quy định, để trở thành tổ chức cung cấp dịch vụ hay sàn giao dịch tài sản số , doanh nghiệp phải vượt qua những điều kiện thành lập vô cùng khắt khe. Yêu cầu đáng chú ý nhất là mức vốn điều lệ tối thiểu phải đạt 10.000 tỷ đồng, con số này gấp 3 lần mức tối thiểu của ngân hàng thương mại và khoảng 33 lần so với các công ty vận tải hàng không.

Bên cạnh đó, cơ cấu vốn đòi hỏi các tổ chức phải nắm giữ ít nhất 65%, trong đó trên 35% vốn phải đến từ ít nhất 2 định chế tài chính hoặc công nghệ, đồng thời giới hạn sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài ở mức tối đa 49%.

Hiện tại, Bộ Tài chính đã nhận được 7 hồ sơ đề nghị cấp phép và đang trong quá trình tổng hợp, tham vấn ý kiến từ Bộ Công an và Ngân hàng Nhà nước để xem xét phê duyệt.

Trước đó, trao đổi với MarketTimes, lãnh đạo Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam (VBA) cho biết, phí giao dịch tài sản mã hóa và phí chứng khoán là hai việc khác nhau. Phí giao dịch chứng khoán của Việt Nam (0,1%) rất thấp so với thế giới.

Nếu đánh thuế 0,1% trên giao dịch tài sản số thì mức này sẽ siêu cao, thậm chí còn cao hơn bất kể mức phí giao dịch nào khác. Các sàn giao dịch quốc tế có mức phí cao nhất cũng chỉ khoảng 0,1%, và nhiều sàn phí còn thấp hơn thế.

VBA rất hy vọng các sàn giao dịch này sẽ có mức phí cạnh tranh với sàn quốc tế, và mức thu thuế cũng phải cạnh tranh để thu hút khách hàng nước ngoài và trong nước.

Ở các nước, họ thường đánh thuế trên lợi nhuận thu về được hiện thực hóa, chứ không đánh trên giao dịch. Ví dụ, Bitcoin tăng giá nhưng bạn chưa phải đóng thuế cho đến khi bạn rút ra và hiện thực hóa lợi nhuận. Khi đó, thuế sẽ tính trên phần chênh lệch lợi nhuận.

“Không nên đánh trên giao dịch vì tần suất giao dịch tài sản mã hóa rất lớn và thường được thực hiện bằng bot”, lãnh đạo VBA nói.