VAFI phản đối kế hoạch tăng lô giao dịch tối thiểu lên 100 cổ phiếu của HoSE

Hiệp hội các nhà đầu tư tài chính Việt Nam (VAFI) vừa ra văn bản gửi Ủy ban chứng khoán Nhà nước (UBCKNN), Sở GDCK TP.HCM (HoSE) phản đối kế hoạch tăng lô giao dịch tối thiểu từ 10 lên 100 cổ phiếu.

Lý do phản đối được VAFI đưa ra vì việc nâng lô giao dịch tối thiểu lên 100 cổ phiếu sẽ ngăn cản sự phát triển thị trường chứng khoán, loại bỏ 10 lần cơ hội được thử nghiệm đào tạo đầu tư chứng khoán thành công, đồng thời đẩy các nhà đầu tư nhỏ lẻ vào các kém chất lượng do cổ phiếu Bluechip trở nên "rất đắt đỏ".

Theo VAFI, việc giao dịch tối thiểu 100 cổ phần cho 1 lệnh giao dịch là không có gì mới, đã được hình thành ngay từ thủa ban đầu sàn HoSE đi vào hoạt động cách đây 20 năm. Sau thời gian đầu thực hiện, lô 100 cổ phiếu của sàn HoSE đã cho thấy là lực cản cho sự phát triển của thị trường chứng khoán vì nhà đầu tư mới tham gia thị trường không có kinh nghiệm sẽ là rủi ro lớn, nên cần được giao dịch thử nghiệm với các giao dịch lô nhỏ.

VAFI cho rằng lô tối thiểu 100 cổ phiếu sẽ gây rủi ro cho nhà đầu tư mới nên ngay từ năm 2002 đã cùng ký tên vào kiến nghị gửi UBCKNN đề nghị giảm 10 lần lô giao dịch tối thiểu xuống còn 10 cổ phần /lệnh như hiện nay. Thời điểm đó, đề xuất này có gây tranh cãi, nhất là từ các công ty chứng khoán viện dẫn tốn kém nhiều công sức và biểu mẫu tài liệu cho việc ghi chép chứng nhận thêm nhiều lệnh giao dịch hơn (thời kỳ ban đầu chưa có giao dịch internet). Tuy nhiên nhìn xa hơn là từ việc phát triển thị trường, vì lợi ích của các nhà đầu tư nên UBCKNN đã ủng hộ quan điểm của các thành viên sáng lập VAFI và cho sửa luật.

Hiện có hàng vạn sinh viên với số tiền ít ỏi 5 triệu, 10 triệu, 20 triệu, 30 triệu…nhiệt tính tham gia thị trường chứng khoán. Việc giao dịch lô 100 cổ phiếu khiến họ khó có thể tiếp cận với các cổ phiếu có thị giá cao (từ 30.000 đồng trở lên), không tạo được danh mục ít nhất 5 cổ phiếu để tạo lập danh mục đầu tư.

Theo VAFI, chủ trương tăng lô giao dịch tối thiểu lên 100 cổ phiếu/lệnh từ HoSE không chỉ đơn thuần là kỹ thuật đặt lệnh giao dịch mà nó gây cản trở cho sự phát triển thị trường, gây thua lỗ cho nhà đầu tư mới chưa có kinh nghiệm về đầu tư chứng khoán.

Cũng theo tổ chức này, lý do tăng lô giao dịch gấp 10 lần để một số công ty chứng khoán không gặp sự cố đường truyền hay thậm chí HoSE, HNX không gặp sự cố phần mềm giao dịch là không xác đáng bởi quy mô TTCK Việt Nam còn rất nhỏ bé so với các nước trong khu vực và với các nước phát triển hàng chục hàng trăm lần. Để không gặp sự cố đường truyền đòi hỏi các Sở GDCK, Trung tâm lưu ký phải luôn luôn coi trọng công tác nhân sự, nhất là đội ngũ chuyên gia IT và hiện nay các đơn vị này có tiềm lực tài chính rất mạnh với hàng trăm tỷ đồng tiền mặt, nên không khó trong việc có công nghệ tốt như thế giới.

VAFI kiến nghị các CTCK phải chú trọng đầu tư phần mềm giao dịch, với CTCK nhỏ không đủ tiềm lực tài chính để làm phần mềm hiện đại phải hạn chế số lượng khách giao dịch hoặc không cho làm thành viên giao dịch để buộc họ phải tài cấu trúc cổ đông hoặc giải thể.