3 yếu tố khiến VN-Index "rơi" gần 170 điểm từ đỉnh

VN-Index đã ghi nhận tuần giảm thứ ba liên tiếp kể từ vùng đỉnh 1.920 điểm, tương đương mức giảm khoảng 163 điểm (-8,5%). Trong báo cáo mới đây, Chứng khoán MB (MBS) cho rằng đà điều chỉnh của thị trường đến từ nhiều yếu tố cộng hưởng.

Trước hết, thị trường tài chính toàn cầu biến động mạnh khi giá kim loại quý đồng loạt lao dốc, trong khi nhóm cổ phiếu công nghệ vốn hóa lớn bị bán tháo do lo ngại về hiệu quả đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI). Diễn biến này tác động tiêu cực đến tâm lý nhà đầu tư tại các thị trường mới nổi, trong đó có Việt Nam.

Bên cạnh đó, áp lực thanh khoản trên thị trường tiền tệ trong nước gia tăng khi lãi suất liên ngân hàng qua đêm tăng vọt lên mức 17,25%/năm vào ngày 3/2/2026, trước khi hạ nhiệt về quanh 9,5–10%/năm. Hiện tượng này phản ánh tình trạng căng thẳng thanh khoản mang tính thời điểm, xuất phát từ chênh lệch tăng trưởng tín dụng – huy động và nhu cầu tiền mặt tăng cao trước Tết, qua đó gây tâm lý thận trọng trên thị trường chứng khoán .

Ngoài ra, khối ngoại tiếp tục bán ròng mạnh trong bối cảnh đồng USD tăng trở lại và dòng vốn rút khỏi các thị trường châu Á. Áp lực chốt lời cũng gia tăng tại nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn, đặc biệt là các doanh nghiệp có vốn nhà nước chi phối sau giai đoạn tăng mạnh trước đó. Việc VN-Index đánh mất mốc hỗ trợ tâm lý 1.800 điểm đã kích hoạt thêm lực bán chủ động từ một bộ phận nhà đầu tư.

Tuy nhiên, MBS cho rằng các yếu tố tiêu cực trên đang tạm thời lấn át một số tín hiệu tích cực dài hạn đáng chú ý.

Bức tranh kinh tế Việt Nam trong tháng 1/2026 được đánh giá rất khả quan, với động lực chính đến từ sản xuất công nghiệp, xuất khẩu, niềm tin doanh nghiệp và sự chủ động điều hành chính sách. Đây là nền tảng quan trọng cho mục tiêu tăng trưởng GDP cả năm ở mức 9–10%, thậm chí cao hơn.

Về mặt thể chế, Thông tư 08/2026/TT-BTC được xem là bước hoàn thiện cuối cùng trong khung pháp lý, đáp ứng các khuyến nghị kỹ thuật quan trọng của FTSE Russell liên quan đến chu kỳ thanh toán và thủ tục mở tài khoản. Điều này giúp cải thiện khả năng tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài và gia tăng xác suất nâng hạng thị trường trong thời gian tới. Theo Bộ Tài chính, mục tiêu tăng trưởng GDP quý I/2026 được đặt ở mức 9–10%, nhằm tạo nền tảng cho tăng trưởng hai con số trong các quý tiếp theo.

Xét theo nhóm ngành, dòng tiền vẫn duy trì tích cực tại các nhóm Dệt may, Logistics, Sản xuất và phân phối điện, Hóa chất (bao gồm phân bón), Bảo hiểm. Trong khi đó, nhóm Chứng khoán điều chỉnh nhưng chưa hình thành đáy mới. Ngược lại, tín hiệu tiêu cực tập trung ở Bất động sản dân cư, khi nhiều cổ phiếu phá vỡ nền giá và thiết lập đáy mới.

Nhóm Ngân hàng, đặc biệt là khối ngân hàng quốc doanh, đã chiết khấu tương đối sâu và có khả năng hồi phục trong ngắn hạn. Một số mã tiêu biểu như VCB giảm 7,7% trong tuần và 17,4% từ đỉnh, CTG giảm khoảng 14% từ đỉnh, trong khi BID vẫn giữ được vùng tích lũy.

Về mặt kỹ thuật, dù tháng 2 thường có xác suất tăng cao trong lịch sử, yếu tố mùa vụ đang bị phá vỡ khi chỉ trong tuần đầu tháng thị trường đã giảm hơn 4%. Hiện VN-Index đã đánh mất đường trung bình 20 và 50 ngày, quay trở lại vùng tích lũy kéo dài từ cuối năm 2025. Vùng hỗ trợ ngắn hạn được xác định quanh 1.720–1.725 điểm, trong khi hỗ trợ trung hạn nằm ở mốc 1.700 điểm.

Trong tuần cuối cùng trước kỳ nghỉ Tết Nguyên đán, thanh khoản dự kiến tiếp tục suy giảm, cộng với phiên đáo hạn phái sinh khiến tâm lý thị trường duy trì trạng thái thận trọng. Nhà đầu tư có thể ưu tiên các nhóm cổ phiếu có nền tảng cơ bản tốt và vai trò dẫn dắt như Ngân hàng, Dầu khí, Viettel, Hóa chất, Logistics, Bảo hiểm, Sản xuất và phân phối điện, Bán lẻ, Chứng khoán, với chiến lược tích lũy dần tại các vùng hỗ trợ.