Vì sao ông Joe Biden bất đắc dĩ "bắt tay" với Thái tử Ả Rập Saudi?

Trong chuyến đi nhằm tái thiết lập quan hệ với Ả Rập Saudi sau khi nhà báo Khashoggi bị giết hại vào năm 2018, ông Biden cho biết Thái tử Mohammed bin Salman, còn được gọi là MBS, phủ nhận sự liên quan đến vụ việc và cho hay ông đã yêu cầu những người chịu trách nhiệm giải trình.

Tổng thống Biden cụng tay với Thái tử Mohammed trong cuộc gặp ngày 15-7. Ảnh: Yahoo News

Ông Biden cho biết: "Liên quan đến vụ sát hại nhà báo Khashoggi, tôi đã nêu ở đầu cuộc họp, nói rõ tôi nghĩ gì về việc đó vào thời điểm đó và tôi nghĩ gì lúc này. Tôi thẳng thắn khi thảo luận về vấn đề này. Tôi đã nói rõ quan điểm của mình. Là một tổng thống Mỹ, tôi thẳng thắn nói rằng việc im lặng về vấn đề nhân quyền là không phù hợp với việc chúng ta là ai cũng như con người của tôi. Về cơ bản, Thái tử nói rằng ông ấy không chịu trách nhiệm cá nhân về việc đó".

Tổng thống Biden cho biết hai bên cũng đã thảo luận về năng lượng và Ả Rập Saudi, một nhà sản xuất dầu lớn, dự kiến sẽ có hành động về năng lượng trong những tuần tới. Các lợi ích về năng lượng và an ninh đã khiến ông Biden và các trợ lý của ông quyết định không cô lập gã khổng lồ dầu mỏ vùng Vịnh vốn đang tăng cường quan hệ với Nga và Trung Quốc bất chấp việc tổng thống không hài lòng về vụ sát hại nhà báo Washington Post.

Cố vấn an ninh quốc gia Mỹ Jake Sullivan cho biết Tổng thống Biden muốn "điều chỉnh lại" các mối quan hệ của Washington với Ả Rập Saudi và không phá vỡ chúng. Trên đường đến Jeddah, ông Sullivan cho biết ông Biden sẽ thảo luận về an ninh năng lượng với lãnh đạo của các nhà sản xuất dầu vùng Vịnh và hy vọng sẽ thấy Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ và các đối tác (OPEC+) có thêm hành động để thúc đẩy sản lượng nhưng sẽ không có bất kỳ thông báo song phương nào từ các cuộc đàm phán.

Ông Biden cho biết: "Chúng tôi đã có cuộc thảo luận hiệu quả về việc đảm bảo an ninh năng lượng toàn cầu và nguồn cung cấp dầu đầy đủ để hỗ trợ tăng trưởng kinh tế toàn cầu". Tổng thống Biden hy vọng sẽ có những hành động cụ thể từ Ả Rập Saudi trong những tuần tới.

Tuy nhiên, Bộ trưởng Ngoại giao Ả Rập Saudi Adel Al-Jubeir cho biết không có thỏa thuận nào về dầu mỏ được đưa ra và Ả Rập Saudi cùng các nước OPEC sẽ đưa ra quyết định dựa trên thị trường, không phải "sự cuồng loạn" hay "chính trị". Nhóm OPEC+ bao gồm Nga sẽ nhóm họp vào ngày 3-8 tới.