Vì sao Trung Quốc quyết định sẽ mở cửa ngành ngân hàng cho nhà đầu tư nước ngoài?

Trong một động thái cho thấy Trung Quốc đang mở cửa hơn nữa nền kinh tế của mình, Thứ trưởng bộ tài chính Zhu Guangyao mới đây đã cho biết giới hạn mức đầu tư cổ phần cho nhà đầu tư nước ngoài với ngành ngân hàng sẽ bị dỡ bỏ. Do đó, các nhà đầu tư quốc tế có thể sở hữu 51% cổ phần tại các hãng chứng khoán, đầu tư hay bảo hiểm.

Mặc dù Thứ trưởng Zhu cho biết chính quyền Bắc Kinh sẽ sớm áp dụng quy định này nhưng không nói rõ cụ thể là khi nào.

Hiện nay, những ngân hàng lớn trên thế giới hầu như vắng bóng ở thị trường số 1 thế giới Trung Quốc. Riêng ngân hàng HSBC có năm 19% cổ phần Ngân hàng Viễn thông tại đây nhưng không triển khai nhiều dịch vụ.

Nguyên nhân chính là Trung Quốc có quy định bảo hộ rất chặt chẽ trong ngành ngân hàng, qua đó gây khó cho những công ty tài chính từ Mỹ hay nhiều nước khác khi muốn đầu tư vào đây. Việc chỉ mua phần nhỏ cổ phần khiến nhà đầu tư quốc tế gặp trở ngại khi muốn thay đổi các quyết định hay đường lối kinh doanh của công ty.

Đây chính là lý do hãng JP Morgan Chase bán số cổ phần của mình trong một ngân hàng đầu tư Trung Quốc vào năm 2016 do không thể nằm quyền chi phối. Dẫu vậy, CEO Jamie Dimon của Morgan cho hay hãng sẽ xem xét tái đầu tư vào ngành ngân hàng Trung Quốc nếu có thể mua cổ phần chi phối.

Đồng quan điểm trên, Chủ tịch Eugene Qian của UBS tại Trung Quốc cũng cho rằng dấu hiệu trên của chính quyền Bắc Kinh sẽ mở cửa hơn nữa thị trường tài chính nước này.

Tuyên bố trên của Thứ trưởng Zhu được đưa ra sau chuyến thăm của Tổng thống Mỹ Donald Trump đến Trung Quốc. Lãnh đạo Nhà Trắng đã từng nếu ra việc Trung Quốc thặng dư thương mại tới 350 tỷ USD với Mỹ và việc nới lỏng quy định ngành tài chính có thể giúp cán cân thương mại 2 nước bình đẳng hơn.

Tổng thống Mỹ Donald Trump trong chuyến thăm Trung Quốc gặp Chủ tịch Tập Cận Bình

Thị trường 33 nghìn tỷ USD

Trên thực tế, việc Trung Quốc mở cửa thị trường tài chính đã nằm trong kế hoạch của chính quyền Bắc Kinh. Thị trường tài chính Trung Quốc lớn thứ 2 thế giới với 33 nghìn tỷ USD tài sản và vẫn có rất nhiều cơ hội cho các nhà đầu tư nước ngoài bất chấp các ông lớn trong ngành.

Mặc dù những ngân hàng lớn của Trung Quốc bị quản lý bởi chính phủ nhưng họ lại cho vay quá nhiều tiền với những công ty quốc doanh đang hoạt động không hiệu quả. Thống đốc Ngân hàng trung ương Trung Quốc Zhou Xiaochuan gần đây nhận định chính việc thiếu cạnh tranh đã khiến ngành tài chính nước này trở nên “lười biếng” hơn.

Thống đốc Zhou kêu gọi mở cửa hơn nữa thị trường tài chính nhằm đối phó với tình trạng hoạt động kém hiệu quả của ngành ngân hàng Trung Quốc, khiến hàng loạt công ty quốc doanh ngập trong những khoản nợ khổng lồ.

Chuyên gia kinh tế trưởng Larry Hu của Macquarie tại Trung Quốc nhận định động thái này của chính quyền Bắc Kinh sẽ buộc các ngân hàng phải làm ăn có hiệu quả hơn. Tuy vậy, Cựu CEO James Mcgregor của Dow Jones tại Trung Quốc cho rằng nhiều khả năng chính quyền Bắc Kinh sẽ ban hành những chi tiết gây khó với nhà đầu tư nước ngoài trong quy định mới, qua đó gián tiếp bảo hộ các ngân hàng trong nước.

Trước đó, Trung Quốc đã nới lỏng quy định đầu tư trên thị trường chứng khoán. Nếu trước đây chỉ có những nhà đầu tư được cấp phép mới được tham gia tại thị trường Trung Quốc thì nay bất cứ nhà đầu tư nào cũng có thể mua cổ phiếu tại sàn Thượng Hải thông qua sàn liên kết Hong Kong và ngược lại.