Xóa bỏ thuế khoán: Hộ kinh doanh băn khoăn kê khai hóa đơn đầu vào

Ngày 18/11, Thuế TP. Hà Nội tổ chức hội nghị tập huấn và hỗ trợ hộ kinh doanh chuyển đổi từ thuế khoán sang kê khai, phát triển lên doanh nghiệp. Nhiều băn khoăn của hộ kinh doanh đã được giải đáp, trong đó tập trung vào một số vấn đề như hóa đơn, chứng từ; xử lý hàng tồn kho khi chuyển sang kê khai thuế...

Ông Lê Hữu Trường - hộ kinh doanh giò chả, phở tại Hà Nội - cho biết mua nguyên liệu từ các chợ đầu mối, chợ dân sinh, tuy nhiên không lấy được hóa đơn đầu vào. “Tôi muốn xin hóa đơn đầu vào để chấp hành đúng quy định, nhưng không biết cần làm thế nào”, ông Trường nói.

Kê khai hóa đơn đầu vào không chỉ là nỗi lo của tiểu thương, ngay cả người kinh doanh quy mô lớn, giá trị cao cũng chung băn khoăn.

Anh Trương Văn Trung - kinh doanh ô tô cũ trên đường Nguyễn Xiển, Hà Nội - cho biết, theo dự kiến phân loại hộ kinh doanh để quản lý thuế từ năm 2026, hộ kinh doanh của anh thuộc nhóm 3, doanh thu 3-50 tỷ đồng/năm. Chủ hộ nêu vấn đề khi kê khai thuế, là không có hóa đơn đầu vào khi mua xe cũ từ cá nhân.

Giải đáp cho hộ kinh doanh , ông Nguyễn Tiến Minh - Phó trưởng Thuế TP. Hà Nội nhấn mạnh, cần hiểu rõ, hiểu hóa đơn chứng từ đầu vào có ý nghĩa như thế nào.

Theo ông Minh, hóa đơn chứng từ đầu vào đối với cơ quan thuế không phải là cơ sở để tính doanh thu đối với các hộ kinh doanh có quy mô nhỏ. Việc sử dụng hóa đơn chứng từ để tính thuế áp dụng với các hộ kinh doanh có doanh thu từ 3 tỷ đồng/năm trở lên, khi đó hóa đơn chứng từ sẽ là cơ sở hạch toán xác định chi phí.

“Tuy nhiên, tất cả các hộ kinh doanh , kể cả cá nhân, vẫn cần có hóa đơn chứng từ. Chúng tôi đã triển khai chương trình hóa đơn may mắn nhằm đảm bảo mọi hàng hóa đều có chứng từ chứng minh nguồn gốc xuất xứ. Ví dụ, những người kinh doanh giò, bánh phở hay các sản phẩm tương tự, sau này cơ quan thuế có thể truy xuất thông tin người bán thông qua chứng từ. Ít nhất, các hộ kinh doanh phải lưu giữ chứng từ”, ông Minh nói.

Với trường hợp mua hàng hóa, như xe qua sử dụng từ người tiêu dùng, lãnh đạo Thuế TP. Hà Nội cho biết, không nhất thiết cái gì cũng phải có hóa đơn.

“Khi mua tài sản của cá nhân, chúng ta lập chứng từ theo quy định, thanh toán không dùng tiền mặt. Trong trường hợp bạn đã có doanh nghiệp, mua xe từ công ty có xuất hóa đơn, kê khai đầu vào như bình thường.

Khi mua từ cá nhân, khoản chi này không được khấu trừ thuế giá trị gia tăng, nhưng vẫn được tính vào chi phí hợp lý. Ví dụ, nếu mua chiếc xe 1 tỷ đồng, sau đó bán 1,1 tỷ đồng, phần chênh lệch là lợi nhuận để tính thuế”, ông Minh chỉ rõ.

Về hàng hóa tồn kho của các hộ kinh doanh khi chuyển đổi sang kê khai thuế , hay lên doanh nghiệp, cơ quan thuế ghi nhận rằng đây là vấn đề quan trọng. Lãnh đạo Thuế TP. Hà Nội cho biết, dự thảo quy định về chính sách sẽ có những điều khoản hướng dẫn cụ thể cách xử lý hàng tồn kho.

Cơ quan thuế khuyến nghị các hộ kinh doanh chuẩn bị đầy đủ chứng từ liên quan, không chỉ là hóa đơn mà còn có thể là biên bản kiểm kê, giấy tờ chứng minh nguồn gốc hàng hóa, để đảm bảo minh bạch và dễ dàng trong quá trình kiểm tra, hạch toán.