Cảnh báo nguy cơ độc quyền về dịch vụ thông tin tín dụng

26/12/2019 10:54
Dịch vụ thông tin tín dụng là lĩnh vực rất tiềm năng tại Việt Nam, nhưng hiện nay mới chỉ có một công ty thông tin tín dụng được thành lập...

Dịch vụ thông tin tín dụng là lĩnh vực rất tiềm năng tại Việt Nam, nhưng hiện nay mới chỉ có một công ty thông tin tín dụng được thành lập.

Thực tế này được nhóm nghiên cứu của Phòng Thương mại và công nghiệp Việt Nam (VCCI) chỉ ra tại báo cáo "Dòng chảy pháp luật kinh doanh Việt Nam 2019", được công bố tại hội thảo sáng 26/12.

Loạt báo cáo Dòng chảy pháp luật kinh doanh là một sáng kiến VCCI nhằm định kỳ hàng năm ghi lại bức tranh pháp luật kinh doanh của Việt Nam trong mỗi 6 tháng hoặc một năm. Sáng kiến này được bắt đầu từ đầu năm 2018 và báo cáo nói trên là số thứ ba trong chuỗi ấn phẩm này.

Nhiều quy định pháp luật trong năm 2019 có ảnh hưởng lớn đến cộng đồng kinh doanh tại Việt Nam đã được điểm lại tại báo cáo năm nay.

Điều kiện quá ngặt nghèo 

Nhấn mạnh một trong những nguyên tắc quan trọng khi xây dựng các chính sách kinh tế là cần thúc đẩy cạnh tranh, tăng cơ hội lựa chọn cho người sử dụng dịch vụ hoặc mua bán hàng hoá và hạn chế tối đa nguy cơ để nảy sinh độc quyền, song báo cáo chỉ ra rằng thực tiễn xây dựng pháp luật trong năm 2019 thì có nơi, có lúc nguyên tắc này vẫn chưa được nhiều cơ quan soạn thảo chú trọng, thậm chí có quy định còn làm trầm trọng thêm tình trạng độc quyền trên thị trường.

Câu chuyện về dịch vụ thông tin tín dụng là một điển hình.

Các tác giả báo cáo cho rằng, đây lĩnh vực rất tiềm năng tại Việt Nam, nhưng hiện nay mới chỉ có một công ty thông tin tín dụng được thành lập. Một trong những nguyên nhân được chỉ ra là các điều kiện pháp lý để xin phép thành lập công ty thông tin tín dụng là quá khó khăn và cao một cách bất hợp lý tại nghị định 10/2010/NĐ-CP2.

Trong đó, đáng kể nhất là quy định công ty thông tin tín dụng phải được ít nhất 15 ngân hàng cam kết cung cấp thông tin và các ngân hàng này không có cam kết tương tự với công ty thông tin tín dụng khác.

Năm 2019, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam xây dựng dự thảo nghị định thay thế nghị định về hoạt động thông tin tín dụng, trong đó vẫn duy trì quy định trên. Đây là vấn đề gây tranh luận lớn trong quá trình soạn thảo, báo cáo nhấn mạnh.

Nhóm nghiên cứu cho rằng, quy định như vậy sẽ khiến một nhà đầu tư muốn gia nhập thị trường dịch vụ thông tin tín dụng phải cùng một lúc thuyết phục được 15 ngân hàng hợp tác với mình. Nếu các ngân hàng đó đang hợp tác với công ty thông tin tín dụng khác thì phải phá bỏ hợp đồng hợp tác cũ và chuyển sang một nhà cung cấp dịch vụ mới. Một ngân hàng cũng sẽ chỉ đồng ý phá bỏ hợp đồng với đối tác cũ và chuyển sang công ty mới khi biết chắc rằng có ít nhất 14 ngân hàng khác cũng làm điều tương tự.

Do đó, quy định này sẽ khiến việc thành lập mới công ty thông tin tín dụng là điều bất khả thi và rất dễ dẫn đến nguy cơ độc quyền trong loại dịch vụ này.

Hoạt động thẩm định phim thiếu cạnh tranh

Một câu chuyện khác cũng được ông Đậu Anh Tuấn, Trưởng ban Pháp chế VCCI đề cập là việc thiếu cạnh tranh trong hoạt động thẩm định phim.

Khẳng định việc kiểm duyệt nội dung các bộ phim trước khi được chiếu ở rạp là điều cần thiết, tuy nhiên, theo báo cáo thì cơ chế kiểm duyệt có thể được thiết kế rất đa dạng, từ việc tự kiểm duyệt của nhà sản xuất, kiểm duyệt của doanh nghiệp phát hành phim, kiểm duyệt của một đơn vị độc lập khác cho đến việc kiểm duyệt của một cơ quan nhà nước.

Còn quy định của Luật Điện ảnh hiện nay đang tạo ra cơ chế độc quyền về kiểm duyệt phim khi cả nước chỉ có duy nhất một Hội đồng thẩm định phim quốc gia làm dịch vụ này. Một nhà sản xuất hoặc nhập khẩu phim buộc phải mang phim của mình đến Hội đồng này mà không có sự lựa chọn nào khác.

Trong khi đó, nhìn sang lĩnh vực xuất bản thì cơ chế có sự cạnh tranh cao hơn rất nhiều. Hiện cả nước có khoảng 60 nhà xuất bản được cấp phép. Một tác giả viết sách có thể lựa chọn mang sách của mình đến cho nhà xuất bản này hoặc nhà xuất bản khác. Nhà xuất bản sẽ làm dịch vụ thẩm định, kiểm duyệt nội dung tác phẩm trước khi xuất bản đến với công chúng. Nếu một nhà xuất bản thực hiện công việc chậm trễ, không nhiệt tình hỗ trợ tác giả thì tác giả có quyền mang bản thảo đến nhà xuất bản khác. Sách chỉ cần được bất kỳ một nhà xuất bản nào đồng ý là có thể được công bố. Với một cơ chế như vậy thì mỗi năm Việt Nam có đến 32.000 đầu sách được xuất bản.

Các tác giả bản báo cáo cho rằng, điều này sẽ không thể có được nếu như dịch vụ thẩm định và kiểm duyệt sách cũng dựa vào một hội đồng độc quyền như trong lĩnh vực điện ảnh.

Do đó, báo cáo cho rằng, thay vì chỉ có một hội đồng để thẩm định, kiểm duyệt và cấp phép cho từng bộ phim, Nhà nước hoàn toàn có thể tạo một cơ chế cạnh tranh hơn. Nhà nước có thể cấp phép cho nhiều đơn vị làm dịch vụ thẩm định, kiểm duyệt phim khi đơn vị đó đủ điều kiện và tiến hành hậu kiểm đối với các đơn vị đó. Các đơn vị này sẽ cạnh tranh với nhau trên thị trường để cung cấp dịch vụ thẩm định, kiểm duyệt phim cho các nhà sản xuất, nhập khẩu phim. Sự cạnh tranh giữa các đơn vị dịch vụ chắc chắn sẽ giúp tháo gỡ nhiều nút thắt cho thị trường giải trí điện ảnh của Việt Nam.

Tin mới

Đằng sau cuộc đua lãi suất ngân hàng
19 phút trước
Mặt bằng lãi suất huy động tại các ngân hàng bước sang tháng 2 này vẫn duy trì xu hướng đi lên. Theo nhận định của các chuyên gia, đà tăng hiện nay không còn mang tính thời điểm mà đang dần trở thành một xu hướng mang tính cấu trúc của thị trường tiền tệ.
Bí ẩn Bermuda hé lộ lực kỳ lạ dưới đáy biển
14 phút trước
Một giả thuyết mới cho rằng khí methane từng phun trào dưới đáy biển Bermuda Triangle có thể gây ra hàng loạt vụ mất tích bí ẩn.
'Trả lại mồ hôi nước mắt của chúng tôi' - Tiếng khóc xé lòng của nạn nhân vụ sập app đầu tư vàng, mất trắng hơn 5 tỷ đồng sau 1 đêm
1 phút trước
Đây chỉ là một trong số hàng chục nghìn nhà đầu tư mất trắng sau 1 đêm vì JWR, với tổng số tiền ước tính vượt quá 10 tỷ nhân dân tệ (khoảng 1,4 tỷ USD).
Lợi nhuận của Hóa chất Đức Giang 'bốc hơi' 17% trong quý 4/2025, thấp nhất trong 17 quý
28 phút trước
Tại thời điểm ngày 31/12/2025, tổng tài sản của Hóa chất Đức Giang đạt 19.550 tỷ đồng, tăng hơn 23% so với đầu năm. Trong đó, tiền và các khoản tiền gửi ngân hàng đạt 13.105 tỷ đồng, chiếm khoảng 67% tổng tài sản và tăng trên 20% so với đầu kỳ.
Nóng: Một 'ông lớn' công nghệ sắp sa thải 30.000 nhân sự, hiện đang nợ 100 tỷ USD
7 phút trước
Động thái diễn ra trong bối cảnh chi phí leo thang từ chiến lược mở rộng các trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo (AI) đang gây áp lực nặng nề lên tình hình tài chính của công ty.

Tin cùng chuyên mục

Công an ra cảnh báo tăng mức phạt KARAOKE "TAY VỊN" năm 2026: Nghị định 282 đã có hiệu lực, tuyệt đối không “vui quá tay”
2 giờ trước
"Năm 2026 rồi, đi karaoke không chỉ cần thuộc lời bài hát — mà còn cần thuộc cả quy định pháp luật nữa nhé các anh trai", Facebook của Công an xã Xuân Cẩm chia sẻ.
Mẫu xe tay ga của nhà Honda được coi là "kẻ hủy diệt" phân khúc xe ga địa hình nhập môn với trang bị vượt tầm giá
1 ngày trước
Đừng để vẻ ngoài hiền lành đánh lừa, ẩn sau mức giá dễ chịu là một cỗ máy 150cc sở hữu những công nghệ mà ngay cả các đàn anh phân khối lớn hơn cũng phải ghen tị.
Gạo Thái Lan tăng giá mạnh, Việt Nam giữ đà ổn định
1 ngày trước
Thị trường gạo châu Á tuần qua ghi nhận xu hướng trái chiều khi Thái Lan tăng giá, còn Việt Nam và Ấn Độ duy trì mức ổn định.
Nhiều thương hiệu tivi Nhật dần rút lui
1 ngày trước
Các siêu thị, trung tâm điện máy hiện còn không nhiều tivi thương hiệu Nhật Bản đời cũ, hoàn toàn vắng bóng sản phẩm mới