Chuyên gia BVSC lý giải nguyên nhân CPI tăng thấp nhất trong nhiều năm

Cụ thể, trong tháng 1/2021, chỉ số sản xuất công nghiệp giảm 3,3% so với tháng trước đó. Sản xuất ở hầu hết các ngành công nghiệp đều có mức tăng trưởng theo tháng âm, điển hình như: xe có động cơ (giảm 11,42% so với tháng trước); gỗ và các sản phẩm từ gỗ (giảm 10,29%); kim loại (giảm 3,91%)... Riêng sản xuất và phân phối điện tăng 1,04%.

Theo đánh giá của BVSC, sản xuất công nghiệp trong tháng tới sẽ tiếp tục chứng kiến sự sụt giảm do toàn bộ kỳ nghỉ Tết nguyên đán 2021 đều rơi vào tháng 2. Bên cạnh đó, tháng 2 cũng là tháng có số ngày ít hơn những tháng còn lại.

Chuyên gia của BVSC nhận định: "Sự phục hồi của ngành sản xuất công nghiệp trong những tháng sau đó sẽ phụ thuộc khá lớn vào khả năng kiểm soát dịch bệnh (mới bùng phát trở lại) của Chính phủ".

Đáng chú ý, trái ngược với sự suy giảm chỉ số sản xuất công nghiệp, tổng mức bán lẻ hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng trong tháng 1/2021 tăng 3,65% so với tháng 12/2020.

BVSC nhấn mạnh, đây là mức tăng khá tích cực nếu xét đến yếu tố nền cao của năm 2021 (do Tết Nguyên Đán năm ngoái rơi vào tháng 1). Ngoài ra, đây cũng là tháng thứ 5 liên tiếp doanh số bán lẻ đạt được mức tăng trưởng dương, sau sự sụt giảm trong tháng 8/2020.

Dự báo trong tháng 2/2021, doanh số bán lẻ sẽ duy trì đà tăng so với tháng 1/2021 nhờ dịp Tết Nguyên Đán. Song, BVSC cho rằng việc dịch bệnh Covid-19 mới bùng phát trở lại đi kèm với hoạt động giãn cách xã hội với quy mô nhất định ở một số tỉnh thành như Hải Dương, Hải Phòng, Quảng Ninh, Hà Nội... nhiều khả năng sẽ khiến tâm lý người tiêu dùng trở nên thận trọng, khiến mức tăng trong tháng 2 có thể sẽ chỉ ở mức trung bình.

Riêng doanh thu dịch vụ lưu trú, ăn uống và dịch vụ lữ hành có thể sẽ có mức sụt giảm lũy kế sâu hơn so với tháng 1. Tuy vậy, nếu dịch bệnh được khống chế thành công, doanh số bán lẻ sẽ có nhiều cơ hội để thiết lập mức tăng trưởng cao trở lại kể từ tháng 3.

Liên quan đến đầu tư công, vốn đầu tư từ ngân sách nhà nước trong tháng 1/2021 đạt 23.233 tỷ đồng, giảm 61,08% so với tháng 12/2020. Mức giảm theo tháng chủ yếu do yếu tố mùa vụ đầu năm khi nhiều dự án vẫn chưa thể triển khai ngay do đang trong quá trình hoàn tất các thủ tục.

Theo kế hoạch của Chính phủ, tổng vốn đầu tư từ ngân sách nhà nước cho cả năm 2021 là 454 nghìn tỷ đồng, thấp hơn mức giải ngân thực tế của năm 2020 (470 nghìn tỷ). Trong tháng 2, BVSC cho biết, lượng giải ngân vốn đầu tư từ ngân sách nhà nước sẽ giảm so với tháng 1 và so với cùng kỳ do trùng với kỳ nghỉ Tết nguyên đán, đặc biệt trong bối cảnh dịch Covid-19 đang có diễn biến phức tạp trở lại ở nước ta.

Mặc dù vậy, đầu tư công được kỳ vọng sẽ sớm hồi phục trở lại trong các tháng sau đó.

Một diễn biến cũng rất đáng chú ý trong tháng 1/2021 là chỉ số giá tiêu dùng (CPI) chỉ tăng 0,06% so với tháng 12/2020, nhưng giảm 0,97% so với cùng kỳ năm ngoái. Đây là tháng đầu tiên trong vòng nhiều năm trở lại đây chỉ số CPI ở mức âm.

Việc CPI ở mức âm là do nền cao của các tháng đầu năm 2020 khi giá thịt lợn tăng mạnh (CPI trong tháng 1/2020 tăng 6,43%). Việc dịch Covid-19 mới bùng phát trở lại được dự báo sẽ giúp giảm áp lực lên giá cả hàng hóa trong dịp Tết Nguyên Đán, qua đó giúp CPI tháng 2 tăng mức thấp (dưới 0,5%). Chuyên gia của BVSC kết luận: "BVSC giữ nguyên quan điểm CPI trung bình trong năm 2021 sẽ ở mức 3-3,5%".