Giá điện "gánh" lỗ EVN tác động 30 triệu hộ gia đình, Hội Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam kiến nghị

Bộ Công Thương đã gửi hồ sơ tới Bộ Tư pháp thẩm định Dự thảo Nghị định sửa đổi bổ sung một số điều của Nghị định số 72 năm 2025 liên quan đến cơ chế và thời gian điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân. Bộ Công Thương chính thức đề xuất đưa khoản lỗ 44.792 tỉ đồng vào giá bán lẻ điện bình quân.

Hội Bảo vệ Người tiêu dùng Việt Nam bày tỏ sức quan tâm đến Dự thảo Nghị định trên. Nhất trí với quan điểm: "Bảo đảm mục tiêu chi phí được tính toán trong giá bán lẻ điện được rõ ràng, công khai, minh bạch, khả thi và đầy đủ pháp lý trong quá trình thực hiện", theo đó Hội đề nghị Dự thảo trên bổ sung quan điểm "Bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của các đơn vị điện lực và khách hàng sử dụng điện".

Theo Hội Bảo vệ Người tiêu dùng Việt Nam, việc đưa chi phí từ năm 2022 tính thêm vào giá bán cho người sử dụng điện từ năm 2025 trở đi cũng cần nghiên cứu sao cho phù hợp với quy định, cần nghiên cứu tác động đến người tiêu dùng và doanh nghiệp.

"Khi thiết kế, cần quan tâm đến quyền lợi của khách hàng sử dụng điện đồng thời với quyền lợi của các đơn vị điện lực" - cơ quan đại diện cho người tiêu dùng góp ý.

Điều chỉnh giá điện cần lộ trình và đảm bảo mức chịu đựng

Ông Nguyễn Tiến Thỏa, Nguyên Cục trưởng Cục Quản lý giá (Bộ Tài chính ), cho rằng nếu được Nhà nước cho phép phân bổ khoản lỗ vào giá điện và để người dân đồng thuận, EVN cũng phải rà soát lại tất cả những khoản chi phí gọi là chênh lệch dòng tiền âm ấy.

"Khoản nào được tính vào giá thì giữ lại, khoản nào pháp luật chưa quy định được tính vào giá thì loại ra và xây dựng một lộ trình phân bổ hợp lý để tránh gây sốc về giá điện nếu như chúng ta đưa vào" - ông Thỏa nói.

Theo đại biểu Quốc hội Phan Đức Hiếu, Ủy viên Ủy ban Kinh tế và Ngân sách của Quốc hội, EVN cần thông tin cụ thể hơn về các chi phí chưa được tính vào giá điện trong thời gian qua, xuất phát từ đâu và nguyên nhân nào là chủ yếu?

"Có thể trong Báo cáo tài chính chưa thể hiện rõ chênh lệch giữa giá mua và giá bán dẫn đến khoản chi phí này là bao nhiêu. Trong Báo cáo tài chính chỉ nói chi phí, thu về, khoản âm thế này… thì chưa đủ. Nên có thể có thêm những thông tin bên lề" - ông Hiếu phân tích.

Cùng với đó, đại biểu Phan Đức Hiếu cho rằng việc phân bổ khoản lỗ vào giá điện cần có một lộ trình điều chỉnh phù hợp và có thể dự đoán được để doanh nghiệp và người dân biết được quá trình này sẽ diễn ra trong bao lâu.

Đại biểu Phan Đức Hiếu đề nghị tính toán một vài kịch bản cụ thể và tham vấn rộng rãi người dân và cộng đồng doanh nghiệp để xem "mức chịu đựng", mức phù hợp. "Chúng ta cần thông tin cả về ngắn hạn và dài hạn, thực hiện đúng theo Điều 52 của Luật Điện lực là giá điện có thể tăng, có thể giảm. Cái này rất quan trọng" - ông nói.