Hải quan Việt Nam - Mỹ ký Hiệp định về chống gian lận xuất xứ, kết nối cảng biển với nhau

Theo thông tin từ Tổng cục Hải quan (Bộ Tài chính), trong chuyến thăm và làm việc với Hải quan Hoa Kỳ (từ ngày 11-19/5/2024) Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan Nguyễn Văn Cẩn đã trao đổi với ông Troy Miller, Cao uỷ Hải quan Hoa Kỳ về việc triển khai Hiệp định giữa Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam và Chính phủ Hợp chúng quốc Hoa Kỳ về hỗ trợ lẫn nhau trong lĩnh vực hải quan (Hiệp định).

Đây là hành động thực chất, đóng góp thực chất và tương xứng cho quan hệ song phương giữa Việt Nam và Hoa Kỳ trong bối cảnh quan hệ giữa hai nước đã được nâng cấp lên Quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện.

Tại buổi hội đàm với Cao ủy Hải quan Hoa Kỳ trong khuôn khổ chuyến thăm, hai Bên đã dành nhiều thời gian trao đổi cụ thể, thẳng thắn và cởi mở về kết quả triển khai Hiệp định hỗ trợ lẫn nhau trong lĩnh vực hải quan giữa Việt Nam và Hoa Kỳ (Hiệp định CMAA).

Theo đánh giá của hai Bên, hoạt động hợp tác và hỗ trợ lẫn nhau nhằm ngăn chặn các vi phạm hải quan theo Hiệp định CMAA đã được triển khai hiệu quả, kịp thời, đáp ứng được yêu cầu của cả hai phía.

Cao ủy Hải quan Hoa Kỳ đánh giá cao các nỗ lực Hải quan Việt Nam trong việc hỗ trợ và cung cấp thông tin cho Hải quan Hoa Kỳ trong các vụ việc điều tra xác minh các nghi vấn gian lận xuất xứ và chuyển tải bất hợp pháp.

Hải quan Việt Nam cũng đánh giá cao các hoạt động hỗ trợ kỹ thuật, đào tạo tăng cường năng lực mà Chính phủ Hoa Kỳ nói chung và Hải quan Hoa Kỳ nói riêng đã dành cho Hải quan Việt Nam.

Về phía Hải quan Việt Nam, Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan Việt Nam đã thống nhất với Cao ủy Hải quan Hoa Kỳ tập trung vào một số lĩnh vực ưu tiên mà 2 bên cùng quan tâm gồm: Trao đổi thông tin và chia sẻ dữ liệu điện tử trên cơ sở các thông lệ quốc tế và theo khuyến nghị của Tổ chức Hải quan Thế giới. 

Theo đó, lãnh đạo của hai cơ quan đã thảo luận về khả năng triển khai kết nối thông tin giữa các cặp cảng biển lớn của Việt Nam và Hoa Kỳ (có thể chọn 1 cặp cảng biển lớn để thực hiện thí điểm).

Hải quan Hoa Kỳ và Việt Nam sẽ thiết lập và triển khai cơ chế trao đổi dữ liệu điện tử đối với hàng hóa giao thương giữa hai bên. Đây được xem như công cụ hữu ích góp phần tạo thuận lợi thương mại giữa hai nước, phù hợp với việc đảm bảo an ninh thương mại nhờ việc phân tích, đánh giá và loại trừ rủi ro từ sớm, từ xa dựa trên thông tin được trao đổi trước giữa hai Bên.

Hải quan Việt - Mỹ sẽ tăng cường các hoạt động hợp tác nhằm ngăn chặn các hành vi gian lận xuất xứ , gian lận chuyển tải, lẩn tránh các biện pháp phòng vệ thương mại và kiểm soát hành vi chuyển tải bất hợp pháp, xuất khẩu hàng hóa có nguồn gốc nguyên liệu được sản xuất từ lao động cưỡng bức.

Để triển khai cụ thể nội dung này, phía hải quan Hoa Kỳ và Việt Nam thống nhất thực hiện cơ chế trao đổi thông tin thường xuyên, cập nhật về danh mục hàng hóa, ngành hàng và doanh nghiệp rủi ro cao về gian lận, đồng thời chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn về các biện pháp kỹ thuật hiệu quả để có thể nhận diện, ngăn chặn hành vi chuyển tải bất hợp pháp, xuất khẩu hàng hóa có nguồn gốc nguyên liệu được sản xuất từ lao động cưỡng bức.

Bên cạnh Hiệp định CMAA, Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan Việt Nam và Quyền Cao ủy Hải quan Hoa Kỳ đã ký "Tuyên bố Ý định tìm kiếm cơ hội hợp tác trong lĩnh vực quản lý rủi ro đối với hàng hóa bao gồm việc thiết lập Chương trình trao đổi dữ liệu hàng hóa điện tử với nước ngoài (FECDEP) tại Việt Nam".

Bản tuyên bố này là sự cụ thể hóa các hoạt động hợp tác và hỗ trợ giữa hai Bên theo Hiệp định cấp Chính phủ về hỗ trợ lẫn nhau trong lĩnh vực hải quan , tập trung vào các vấn đề chuyên môn nghiệp vụ trong công tác quản lý hải quan . 

Trên cơ sở Tuyên bố Ý định này, hải quan hai nước dự kiến sẽ tổ chức các cuộc làm việc cấp kỹ thuật để trao đổi cụ thể về cách thức và cơ chế kết nối (dưới hình thức 1 thỏa thuận về kỹ thuật) nhằm hiện thực hóa chương trình này trong thời gian tới.