Hơn 26 nghìn tỷ đồng nợ thuế: Đối tượng nào được xóa nợ?

 

 Cùng với việc lấy ý kiến về việc tăng thuế bảo vệ môi trường với các mặt hàng, trong đó có xăng lên kịch khung 4.000 đồng/lít, Bộ Tài chính vừa có văn bản lấy ý kiến vào dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về xử lý nợ thuế không có khả năng thu hồi. Số tiền ước tính xóa nợ lên đến 26,5 nghìn tỷ đồng.

Xóa hơn 26,5 nghìn tỷ đồng nợ thuế các loại

Theo Bộ Tài chính, tổng nợ thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt do ngành thuế quản lý tính đến hết năm 2017 là hơn 73 nghìn tỷ đồng, giảm hơn 2,1 nghìn tỷ đồng so với năm 2016. Trong đó tiền thuế nợ của người nộp thuế đã chết, mất tích, mất năng lực hành vi dân sự, liên quan trách nhiệm hình sự,... chiếm nhiều nhất với trên 31,4 nghìn tỷ đồng (chiếm 3,2% tổng thu nội địa năm 2017).

Còn tổng số nợ thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt do ngành Hải quan quản lý tính đến hết 2017 là hơn 5,4 nghìn tỷ đồng.

Như vậy, tổng số nợ thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt do cả ngành Thuế và Hải quan quản lý là khoảng trên 35,3 nghìn tỷ đồng. Số tiền này chiếm khoảng 2,75% tổng thu thuế, phí, lệ phí năm 2017 và chiếm gần một nửa số nợ thuế.

Hàng chục nghìn tỷ đồng nợ thuế không thể thu hồi.

Vì vậy, Bộ Tài chính trình Chính phủ báo cáo Quốc hội ban hành Nghị quyết xử lý nợ tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt không có khả năng thu hồi.

Cụ thể, thứ nhất, Bộ Tài chính đề nghị xóa nợ tiền chậm nộp thuế đối với doanh nghiệp cung ứng hàng hóa, dịch vụ được thanh toán bằng vốn ngân sách hoặc có nguồn chi từ ngân sách nhà nước nhưng chưa được thanh toán. Số tiền chậm nộp đề nghị xóa ước tính đến hết 2015 là hơn 500 tỷ đồng.

Thứ hai, xóa nợ tiền phạt chậm nộp thuế, tiền chậm nộp thuế của các khoản nợ thuế phát sinh trước năm 2018 của người nộp thuế gặp thiên hai, hỏa hoạn, tai nạn bất ngờ hoặc trường hợp khó khăn bất khả kháng. Mức xóa tiền chậm nộp thuế không vượt quá giá trị thiệt hại. Tổng số nợ Bộ Tài chính muốn xóa ước tính khoảng 1.700 tỷ đồng.

Thứ ba, xóa nợ tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt đối với những trường hợp không còn khả năng thu do người nộp thuế thực tế đã giải thể (trừ trường hợp giải thể để chia tách, sáp nhập, chuyển đổi), phá sản hoặc chấm dứt hoạt động sản xuất kinh doanh, thực tế không còn hoạt động trước năm 2017. Những đối tượng này không còn khả năng nộp ngân sách và đã được cơ quan đăng ký kinh doanh thu hồi giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh. Số tiền ước tính lên đến hơn 24.000 tỷ đồng (trong đó của người nộp thuế là doanh nghiệp, tổ chức khoảng hơn 22.200 tỷ đồng, còn của hộ - cá nhân kinh doanh là hơn 2.000 tỷ đồng).

Như vậy, tổng số tiền Bộ Tài chính đề nghị xóa cho các trường hợp kể trên là hơn 26.500 tỷ đồng.

Về thẩm quyền xử lý, Bộ Tài chính đề nghị Thủ tướng Chính phủ quyết định xóa nợ đối với trường hợp từ 10 tỷ đồng trở lên. Bộ trưởng Tài chính xóa nợ với trường hợp từ 5-10 tỷ đồng. Tổng cục trưởng Tổng cục Thuế, Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan quyết định xóa nợ với trường hợp dưới 5 tỷ đồng.

Đối với các hộ, cá nhân kinh doanh thì Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương quyết định xóa nợ trên cơ sở đề nghị của cơ quan quản lý thuế sau khi phối hợp với cơ quan quản lý đăng ký kinh doanh, UBND cấp xã phường,... xác minh hộ, cá nhân kinh doanh “đã chấm dứt hoạt động kinh doanh ở địa chỉ kinh doanh”, đã thu hồi giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh, đã thực hiện cưỡng chế nợ thuế theo quy định của Luật Quản lý thuế.

Khoanh nợ cho nhiều đối tượng

Bộ Tài chính cũng đề nghị khoanh nợ (tạm thời chưa thu và không tính tiền chậm nộp thuế) đối với người nộp thuế nợ tiền thuế đã chấm dứt hoạt động sản xuất kinh doanh quá 1 năm, cơ quan đăng ký kinh doanh đã thu hồi giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh.

Lý do là, theo Bộ Tài chính, người chậm nộp thuế quá hạn quy định bị tính tiền chậm nộp là 0,03%/ngày cho đến khi nộp đủ thuế, không phân biệt nợ còn đối tượng để thu hay nợ không còn đối tượng để thu. Số tiền chậm nộp của trường hợp “không còn đối tượng để thu này” không ngừng tăng lên, cụ thể là 200 tỷ đồng/tháng (trung bình 2.400 tỷ đồng/năm).

“Việc quy định tính tiền chậm nộp thuế như hiện hành làm tăng thêm số liệu nợ ảo trên sổ sách theo dõi của cơ quan quản lý thuế, tăng gánh nặng phải điều chỉnh xử lý cho cơ quan quản lý thuế”, Bộ Tài chính cho hay.

Lương Bằng