Khủng hoảng sữa bột ở Mỹ kéo theo những hệ lụy: Lãng phí thời gian, “đốt tiền” xăng mà vẫn không tìm được nơi bán, “không biết bữa tiếp theo con mình sẽ ăn gì?”

Tìm trong vô vọng

Willie Quan, một người cha ở Massachusetts, đã dành hàng giờ lái xe đến khoảng chục cửa hàng khác nhau trong vòng một ngày, ông phải cúi xuống để tìm kiếm những hộp sữa bột trẻ em cuối còn sót lại trên kệ dưới cùng. Saida Cardona lại khác, bà mẹ 3 con ở New Jersey phải chi 150 USD mỗi tuần để đi taxi tới Walmart địa phương và các cửa hàng khác để tìm mua loại sữa Enfamil cho cô bé 6 tháng tuổi vì bà không có ô tô. Còn bà mẹ Jennifer Villegas 19 tuổi ở Texas, vì muốn mua sữa bột cho cậu con trai 5 tháng tuổi, đã mất hơn 150 USD do bị lừa đảo khi mua hàng trực tuyến.

Cuộc khủng hoảng sữa bột trẻ em ở Mỹ ngày càng trở nên tồi tệ hơn. Dựa trên dữ liệu từ công ty theo dõi bán lẻ Datasembly, tỷ lệ hết hàng đã tăng vọt lên 74% trên toàn quốc trong tuần kết thúc vào ngày 28/5, tăng từ 70% của tuần trước. Ở 10 tiểu bang, tỷ lệ là 90% hoặc cao hơn. Các lô hàng đang trong quá trình vận chuyển và sản xuất được đẩy mạnh có khả năng sẽ cải thiện cuộc khủng hoảng trong những tuần tới, nhưng hiện tại các gia đình vẫn đang chịu ảnh hưởng nặng nề. Các bậc cha mẹ hoang mang khi không biết bữa tiếp theo con mình sẽ ăn gì, trong khi đó, số tiền chi ra ngày càng nhiều.

Tỷ lệ thiếu hụt sữa bột trong tuần kết thúc vào ngày 28/5

Các gia đình đang chi hàng trăm USD, chấp nhận đổ đầy bình khi xăng đang tăng giá để lái xe khắp các thành phố, họ muốn tìm kiếm một nơi có thể cung cấp những mặt hàng họ cần. Một số người lại chọn cách mua hàng trực tuyến, tăng thêm gánh nặng chi phí vận chuyển cho một thứ mà họ từng "nhặt được ngay trên đường". Các bậc cha mẹ phải dành hàng chục giờ để tìm kiếm, thậm chí nhiều bà mẹ còn đắn đo nên làm việc hay đi mua sữa bột.

Đối với Maria Vidart-Delgado, sống cùng chồng và hai con ở Waltham, Mass., việc tìm sữa đã "ngốn" khoảng hai giờ mỗi ngày trong ba tuần liên tiếp. Bà phải gọi điện cho các cửa hàng, lái xe để tìm nơi bán và tìm cả trên mạng. Vidart-Delgado hiện đang làm việc tại nhà, bà đã cố gắng để điều này không ảnh hưởng tới công việc, nhưng cuộc khủng hoảng vẫn khiến bà mất tập trung. Sếp của bà đã "vô cùng thông cảm", thậm chí còn cho bà thêm thời gian nghỉ để có thể tập trung vào gia đình. Vidart-Delgado cho biết: "Tôi phải làm việc, tôi cần phải làm việc, tôi luôn nghĩ điều đó trong đầu. Nhưng sao tôi có thể tập trung khi không biết mình sẽ cho con ăn gì".

Gánh nặng gia tăng

Cuộc khủng hoảng sữa bột là một gánh nặng mới đè lên các bậc cha mẹ, đặc biệt là các bà mẹ, trong kỷ nguyên Covid-19. Phụ nữ đã bị đẩy ra khỏi lực lượng lao động hàng loạt từ khi đại dịch bắt đầu, và khi nhiều người đã quay trở lại văn phòng thì việc thiếu dịch vụ chăm sóc trẻ em với giá cả phải chăng lại là một thách thức khác. Nhiều người đang cảm thấy kiệt sức.

Áp lực kinh tế từ tình trạng thiếu sữa bột xảy ra vào thời điểm ngân sách của các gia đình đang oằn mình dưới sức nặng của lạm phát. Một loạt nhu cầu thiết yếu như xăng dầu, hàng tạp hóa và tiền thuê nhà đều tăng giá. Giá xăng ở Mỹ đang ở mức cao kỷ lục, tăng khoảng 50% so với cuối năm 2021, khiến việc lái xe hàng km từ cửa hàng này sang cửa hàng khác trở thành việc "đốt tiền".

Các kệ trống trong khu vực mặt hàng dành cho trẻ em tại một cửa hàng ở Pinole, California, vào ngày 17/5. Nhiếp ảnh gia: David Paul Morris/Bloomberg

Tình trạng thiếu hụt sữa bột bắt nguồn từ sự hỗn loạn trong chuỗi cung ứng do đại dịch gây ra, nhưng nó càng trầm trọng hơn sau khi công ty Abbott Laboratories thu hồi sản phẩm sữa bột và đóng cửa một nhà máy ở Michigan vào tháng 2 do lo ngại về ô nhiễm. Vào ngày 4/6, Abbott cho biết họ đang bắt đầu sản xuất lại tại cơ sở ở Michigan, sản lượng ban đầu dự kiến ​​vào khoảng ngày 20/6 mới có thể đến tay người tiêu dùng.

Tổng thống Joe Biden đã yêu cầu các quyền hạn khẩn cấp để tăng tốc sản xuất và tạo ra một chương trình có tên Chiến dịch Fly Formula để nhập khẩu nguồn cung cấp từ các quốc gia khác. Mặc dù vậy, chính quyền của ông đã vấp phải sự chỉ trích từ các nhà lập pháp ở cả hai đảng về phản ứng chậm chạp của chính phủ đối với cuộc khủng hoảng. United Airlines đã đồng ý vận chuyển miễn phí sữa bột Kendamil từ Sân bay Heathrow ở London đến nhiều sân bay trên khắp nước Mỹ trong khoảng thời gian ba tuần, đây là chuyến bay đầu tiên được một hãng hàng không đầu tư. Lượng sữa bột đó sẽ có mặt tại các cửa hàng Target trên toàn quốc trong "những tuần tới", Nhà Trắng cho biết vào ngày 1/6.

Tổng thống Biden trong cuộc họp trực tuyến với các nhà sản xuất sữa bột trẻ em vào ngày 1/6. Nhiếp ảnh gia: Al Drago/Bloomberg

Tiến thoái lưỡng nan

Stefania Albanesi, giáo sư kinh tế tại Đại học Pittsburgh, cho biết đây là vấn đề đặc biệt nghiêm trọng đối với những người lao động lương thấp, thường thiếu thời gian nghỉ ngơi và có thể phải làm nhiều giờ và nhiều công việc. Việc cho con bú của các bà mẹ có thu nhập thấp cũng có thể khó khăn hơn vì công việc của họ thường không cho phép nghỉ việc có lương hoặc không có các phương tiện cần thiết để hút sữa trong lúc làm việc.

Albanesi đã nghiên cứu tác động của sản phẩm cùng với những tiến bộ đối với sức khỏe bà mẹ. Bà cho biết sự phát triển của sữa bột là một yếu tố quan trọng giúp nhiều phụ nữ tham gia vào lực lượng lao động hơn, tăng thêm khoảng 20% phụ nữ đã kết hôn vào lực lượng lao động từ đầu những năm 1930 đến đầu những năm 1970.

Bà cho biết: "Có thể cho con bú sữa mẹ ở Mỹ là một đặc ân, hầu hết quyền lợi nghỉ việc của cha mẹ đều do các công ty cung cấp, nhưng các công ty chỉ ưu tiên những người có mức lương cao hơn, thường là những người lao động có trình độ đại học". Những bậc cha mẹ có mức lương thấp đang "lâm vào cảnh tiến thoái lưỡng nan", Albanesi nói thêm rằng "họ không có thời gian để đi mua sữa bột, nhưng đồng thời cũng không thể bỏ việc hoặc quay lại nuôi con bằng sữa mẹ".