Quảng Ngãi: Loạn cách tính thuế cát do tỉnh lúng túng trong xác định loại?1

Các doanh nghiệp khai thác cát dẫn chứng, theo quyết định UBND tỉnh Quảng Ngãi ban hành và áp dụng tính thuế từ ngày 10/3/2018, loại cát đang khai thác trên địa bàn (dọc ven sông, nhiều nhất sông Trà Khúc), được xác định là cát đen dùng trong xây dựng (Mã II50301), giá tính là 70.000 đồng/m3 (quyết định số 07/2018/QĐ-UBND, ngày 27/2/2018). Theo đó doanh nghiệp khai thác cát đã đưa ra giá bán, đồng thời thực hiện hoàn tất nghĩa vụ thuế hàng tháng cho tỉnh theo quy định.

Cát đang khai thác trên địa bàn Quảng Ngãi chủ yếu là ven sông nhưng cấp ngành tỉnh lúc xác định là loại cát đen, khi thì cát vàng.

Tuy nhiên đến tháng 6/2019, UBND tỉnh Quảng Ngãi ra văn bản xác định, đây là loại cát vàng dùng trong xây dựng có Mã II50202 (Quyết định số 13/2019/QĐ-UBND, ngày 6/6/2019), với giá tính thuế áp dụng vọt lên 245.000 đồng/m3, cao hơn gấp 3 lần (chứ không phải là cát đen như trước đó, có Mã II50301).

Quái lạ hơn là 6 tháng sau, UBND tỉnh lại có văn bản (số 7024/UBND-KT, ngày 30/12/2019), đá ngược lại chính quyết định vừa ban hành. Cụ thể thay vì chỉ áp dụng mức giá tính thuế 245.000 đồng/m3 bắt đầu từ ngày 17/6/2019 (quyết định số 13/2019/QĐ-UBND, ngày 6/6/2019), tỉnh yêu cầu cơ quan chức năng phải áp giá thuế cát mới (245.000 đồng) từ tháng 3/2018-6/2019 (?).

Trước đó vào tháng 7/2019, Cục thuế Quảng Ngãi cũng góp 1 văn bản vào "ma trận" giá tính thuế cát của tỉnh. Cụ thể cơ quan này hướng dẫn mức giá tính thuế là 130.000 đồng/m3, thấp hơn 115.000 đồng/m3 so với quyết định của tỉnh (văn bản số 1904/CT-TTKT1, do ông Võ Hùng - Phó Cục trưởng ký). Và thời gian áp dụng cũng lùi lại như UBND tỉnh (tính từ tháng 3/2018-6/2019).

Tại quyết định ban hành vào tháng 6/2019, tỉnh Quảng Ngãi quy định thời gian áp dụng giá thuế 245.000 đồng/m3 từ ngày 17/6/2019.

Nhưng chỉ 6 tháng sau, tỉnh Quảng Ngãi lại "đổi ý" ra văn bản yêu cầu áp dụng tính giá thuế cát mới (245.000 đồng/m3) từ tháng 3/2018-6/2019.

Ông "B.H.L", Giám đốc một công ty khai thác tại TP.Quảng Ngãi tức giận: "Cát khai thác trên địa bàn tỉnh 100% là ở các con sông, nhiều nhất là sông Trà Khúc. Nhưng lúc thì xác định là cát đen, khi thì cát vàng rồi đưa ra giá tính thuế loạn xà ngầu, với mức trên trời. Tiền thuế thì nộp hoàn thành từ tám hoánh, giờ bỗng dưng bị truy thu thêm hàng tỷ đồng, lấy đâu ra đây để trả?".

Nhiều doanh nghiệp khác cho biết: "Ngoài bị truy thu chênh lệch, còn phải bị chịu cơ quan thuế phạt hàng trăm triệu đồng/trường hợp. Trong khi trước đó chúng tôi thực hiện đúng hướng dẫn, hoàn thành nghĩa vụ thuế từng tháng theo quy định, giờ bỗng dưng đưa ra yêu cầu trên làm sao chúng tôi đồng ý".

Lãnh đạo Cục thuế tỉnh Quảng Ngãi (đề nghị giấu tên) thừa nhận: "Các cấp ngành tỉnh mỗi nơi hiểu, xác định cụ thể loại cát mà các doanh nghiệp đang khai thác không giống nhau, dẫn đến bất nhất khi đưa ra mức giá tính thuế, rồi yêu cầu truy thu ngược và bị doanh nghiệp phản ứng,kéo dài đến giờ vẫn chưa thể giải quyết xong. Còn khoản phạt nộp chậm, cơ quan thuế cũng không biết dựa trên cơ sở nào để ra quyết định cả, vì lỗi không phải của doanh nghiệp".

Một điểm khai thác cát trên sông Trà Khúc.

Như Báo Dân Việt đã phản ánh, cách đây 2 năm, trên cơ sở quyết định mức giá tính thuế cát của chính quyền tỉnh Quảng Ngãi, các doanh nghiệp khai thác định giá bán và đã hoàn tất việc nộp thuế theo quy định.

Bất ngờ vào gần cuối năm 2019, chính quyền và ngành thuế tỉnh liên tục ra văn bản điều chỉnh mức giá tính thuế cao hơn gấp 2-3 lần/m3 và truy thu ngược, với số tiền hàng tỷ đồng/doanh nghiệp. Sự việc trên khiến doanh nghiệp phản ứng và đến giờ vẫn chưa được xử lý xong.