"Vàng xám" của Việt Nam nhận tin vui siêu lớn: Thuế xuất khẩu giảm mạnh còn 5%, nước ta là trùm khu vực ASEAN

Theo số liệu thống kê sơ bộ của Tổng cục Hải quan, xuất khẩu clanhke và xi măng trong tháng 4/2025 đạt hơn 2,95 triệu tấm với trị giá 112,45 triệu USD, giảm 2,3% về lượng nhưng tăng 0,4% về trị giá. 

Tính từ đầu năm, nước ta xuất khẩu hơn 11,19 triệu tấn clanhke và xi măng , tương đương 410,86 triệu USD, tăng 3,2% về lượng, giảm 0,3% về trị giá so với cùng kỳ năm 2024. Giá xuất khẩu bình quân 4T/2025 đạt gần 36,69 USD/tấn, giảm 3,8% so với cùng kỳ.

Về thị trường, các quốc gia châu Á là những tay buôn lớn nhất mặt hàng này của Việt Nam. Dẫn đầu là Phillipines chiếm tỷ trọng 23,1% về lượng hàng xuất khẩu, thứ hai là Bangladesh (19,7%) và thứ ba là Malaysia (4%).

Cụ thể, 4 tháng đầu năm 2025, Phillipines đã nhập khẩu hơn 2,58 triệu tấn clanhke và xi măng , tương đương 96,83 triệu USD, giảm 6,7% về lượng và giảm 14,7% về trị giá so với cùng kỳ năm 2024. Giá bình quân đạt 37,5 USD, giảm 8,5% so với cùng kỳ. 

Tương tự, Bangladesh đã chi hơn 68,28 triệu USD nhập khẩu 2,2 triệu tấn clanhke và xi măng của Việt Nam, giảm 24,14% về lượng và 26,1% về trị giá so với cùng kỳ năm 2024. Giá xuất khẩu bình quân đạt 30,9 USD/tấn, giảm 2,66%. 

Trong 4 tháng, xuất khẩu mặt hàng này sang Malaysia đạt 453.490 tấn với trị giá hơn 15,16 triệu USD, giảm 8,1% về lượng và 10,23% về trị giá so với cùng kỳ. Giá xuất khẩu bình quân đạt 33,4 USD/tấn, giảm 2,23%.

Mới đây, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 108/2025/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung Nghị định số 26/2023/NĐ-CP về biểu thuế xuất khẩu , biểu thuế nhập khẩu ưu đãi, danh mục hàng hóa và mức thuế tuyệt đối, thuế hỗn hợp, thuế nhập khẩu ngoài hạn ngạch thuế quan.

Nội dung đáng chú ý nhất của Nghị định là điều chỉnh mức thuế suất thuế xuất khẩu đối với mặt hàng clanhke xi măng giảm từ 10% xuống còn 5% nhằm hỗ trợ ngành xi măng trong nước đang gặp nhiều khó khăn.

Mức thuế ưu đãi này sẽ được áp dụng đến hết ngày 31/12/2026. Từ ngày 1/1/2027, thuế suất sẽ trở lại mức 10% như quy định tại Biểu thuế xuất khẩu ban hành kèm theo Nghị định số 26/2023/NĐ-CP.

Theo báo cáo của Bộ Xây dựng, cả nước hiện có 92 dây chuyền sản xuất xi măng với tổng công suất thiết kế đạt 122,34 triệu tấn/năm. Tuy nhiên, các dây chuyền chỉ hoạt động trung bình khoảng 77% công suất. Có 34 dây chuyền phải dừng hoạt động sản xuất từ 1 đến 6 tháng, trong đó một số dây chuyền phải dừng cả năm, nhiều doanh nghiệp sản xuất xi măng thua lỗ...

Năm 2024, tổng sản lượng tiêu thụ xi măng và clanhke là khoảng 95 triệu tấn, tăng khoảng 1% so với năm 2023. Trong đó, tiêu thụ nội địa khoảng 65,3 triệu tấn (tăng 3%), còn xuất khẩu đạt 29,7 triệu tấn (giảm 5%). Giá trị xuất khẩu ước đạt 1,136 tỷ USD, giảm 14,2% so với cùng kỳ năm 2023.

Bộ Tài chính cho biết, mặt hàng clanhke và xi măng thuộc nhóm 25.23 tại Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu Việt Nam, có tổng kim ngạch xuất khẩu năm 2024 là 1,14 tỷ USD. Trong đó, mặt hàng clanhke thuộc 2 mã 2523.10.10 và 2523.10.90 có mức thuế suất thuế xuất khẩu tại Biểu thuế xuất khẩu ban hành kèm theo Nghị định số 26/2023/NĐ-CP là 10%, kim ngạch xuất khẩu năm 2024 là 301,4 triệu USD.

Việc giảm thuế suất thuế xuất khẩu đối với mặt hàng clanhke xi măng từ 10% xuống 5% đến hết năm 2026 sẽ giúp các doanh nghiệp sản xuất clanhke và xi măng có thời gian trên 01 năm để điều chỉnh phương án sản xuất kinh doanh và xử lý hàng tồn kho.