VASEP: Nguy cơ đứt gãy chuỗi sản xuất thủy sản

Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thuỷ sản Việt Nam (VASEP) cho biết, theo khảo sát của VASEP tính tới cuối tháng 8/2021, chỉ có khoảng 30-40% doanh nghiệp (DN) thủy sản tại các tỉnh thành phía Nam hoạt động được "3 tại chỗ"; khoảng 30-40% DN không đủ thực hiện "3 tại chỗ" đã phải ngừng sản xuất, số phần trăm còn lại đã tạm dừng sản xuất để tổ chức lại nhà máy để thực hiện "3 tại chỗ". 

Với những nhà máy thực hiện được phương án này thì lượng công nhân có thể huy động được khoảng từ 30-50% tổng số lượng lao động, số còn lại nghỉ việc hoặc nghỉ không lương, công suất chế biến đã giảm từ 50-60% so với trước. Ước tính, công suất chung của cả vùng đã giảm từ 60-70%.

Từ thực tế nêu trên, theo VASEP, chỉ 30-40% doanh nghiệp có đủ năng lực phục hồi sản xuất ngay sau khi kết thúc giãn cách xã hội, trong khi số doanh nghiệp còn lại gặp rất nhiều khó khăn hoặc cần thời gian dài để khôi phục lại hoạt động sản xuất.

VASEP cho rằng việc phục hồi của doanh nghiệp bị ảnh hưởng bởi nhiều nguyên nhân, bao gồm chuỗi cung ứng nguyên vật liệu bị đứt gãy; khó khăn trong khâu vận chuyển; doanh nghiệp bị mất khách hàng vì giãn cách xã hội quá lâu, không đảm bảo tiến độ giao hàng. Đặc biệt là khó quy tụ lại lực lượng lao động như ban đầu do công nhân chưa được tiêm vaccine nên chưa thể đến cơ sở sản xuất, đã về quê, cách ly, hay đang điều trị Covid…

Ngoài ra, chủ trương của nhiều tỉnh thành đang thực hiện Chỉ thị 16 cùng với việc chỉ tập trung vào mục tiêu chống dịch, do đó khả năng hồi phục sản xuất rất khó, nếu việc tiếp tục giãn cách đến giữa tháng 9/2021 thì nguy đứt chuỗi là rất cao và khả năng khó hồi phục lại sản xuất như bình thường.

Do ảnh hưởng của việc giãn cách xã hội, các NCC giảm công suất hoạt động hoặc thực hiện "3 tại chỗ, việc hạn chế đi lại, chậm vận chuyển giao nhận hàng hóa – nguyên vật liệu cho chế biến và xuất nhập khẩu, do đó nguồn nguyên vật liệu chỉ tạm thời đủ cung cấp cho hoạt động sản xuất trong thời gian ngắn, nếu kéo dài giãn cách XH theo chỉ thị 16 thì chuỗi cung ứng sẽ bị đứt gãy và DN phải ngừng hoạt động do không đủ nguyên vật liệu cho sản xuất.

Báo cáo của VASEP cũng cho thấy, tính đến tháng 7/2021, số lượng các đơn hàng tăng 10-20% so với năm 2020 do các thị trường nhập khẩu trên thế giới đều đã khôi phục trở lại. Tuy nhiên, từ đầu tháng 8/2021, dịch bệnh Covid-19 lan rộng từ TPHCM xuống các địa phương Đồng bằng sông Cửu Long khiến việc vận chuyển nguyên vật liệu cũng như thực hiện các thủ tục xuất nhập khẩu, thủ tục C/O và thủ tục cảng bị tác động, làm ảnh hưởng mạnh đến tiến độ sản xuất và giao hàng của doanh nghiệp.

Tính tới cuối tháng 8/2021, theo VASEP, có đến 40-50% các đơn hàng bị giao trễ hẹn và có khoảng 10-15% các đơn hàng bị hủy. Ngoài ra, nhiều nhà nhập khẩu đã cân nhắc tới việc tìm nguồn cung thay thế.