Chỉ bằng một quy định nhỏ, Trung Quốc giảm tới 70% số vụ ly hôn

Theo số liệu mà Bộ Dân sự Trung Quốc công bố, có 296.000 vụ ly hôn được giải quyết trong quý đầu của năm 2021, thấp hơn nhiều so với 1,06 triệu vụ trong quý cuối cùng của năm ngoái. Mức giảm này tương đương 72%. Nếu so với cùng kỳ năm ngoái, số vụ ly hôn đã giảm được 52%.

Theo Bộ luật Dân sự có hiệu lực từ ngày 1/1/2021, Trung Quốc yêu cầu các cặp đôi nộp đơn ly hôn phải chờ đợi 30 ngày để được giải quyết. Trong quãng thời gian này, một trong 2 bên có thể rút đơn. Nếu muốn ly hôn, họ phải nộp lại đơn và chờ thêm 1 tháng nữa để được "cắt đất".

Tuy nhiên, một số người cho rằng quy định này của Trung Quốc cản trở các quyền tự do cá nhân và có thể bẫy mọi người trong một cuộc hôn nhân không hạnh phúc, thậm chí là bạo lực. Ngược lại, những người ủng hộ lại cho rằng đây là cách nhà nước "đảm bảo ổn định gia đình và trật tự xã hội".

Theo Liên đoàn Phụ nữ Trung Quốc, tình trạng ly hôn đang gia tăng đều đặn ở Trung Quốc trong những năm gần đây, một phần do xã hội không còn quá kỳ thị với phụ nữ ly hôn, phần khác là nữ quyền đang ngày càng tăng cao. Tuy nhiên, bài toán nhân khẩu học vẫn đang khó giải quyết. Sau nhiều thập kỷ hạn chế tỷ lệ sinh, giờ đây, Trung Quốc đang đối mặt với việc dân số già nhanh chóng.

"Hôn nhân và sinh sản có mối quan hệ chặt chẽ với nhau. Tỷ lệ kết hôn giảm sẽ ảnh hưởng đến tỷ lệ sinh, từ đó ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế và xã hội. Vấn đề này phải được đặt lên hàng đầu", Yang Zongtao, một quan chức Bộ Nội vụ Trung Quốc, cho biết trong cuộc họp báo hồi năm ngoái.

Giai đoạn "hạ nhiệt" những cái đầu nóng muốn ly hôn là một phần quan trọng trong sự thúc đẩy này. Bên cạnh đó, nhà chức trách Trung Quốc cũng khuyến khích kết hôn và kích lệ phụ nữ sinh con hơn là khích lệ họ ra ngoài làm việc. Năm ngoái, xuất hiện báo cáo những cặp vợ chồng vội vã ly hôn trước khi quy định mới có hiệu lực.

Trung Quốc không phải quốc gia duy nhất áp đặt các biện pháp nhằm hạ nhiệt những cái đầu nóng muốn ly hôn. Cả Anh và Pháp đều yêu cầu các cặp vợ chồng phải chờ đợi từ 2 đến 6 tuần để thủ tục của họ được giải quyết. Phía Trung Quốc cũng nói rõ họ muốn chặn các cuộc ly hôn "bốc đồng". Đối với một số trường hợp, chẳng hạn như bạo lực gia đình, các bên vẫn có quyền kiện ra tòa để tiến hành ly hôn.

Tuy nhiên, phương án khởi kiện tốn thời gian và tiền bạc hơn rất nhiều so với việc thuận tình ly hôn. Một báo cáo năm 2018 của Tòa án Nhân dân Tối cao Trung Quốc cho thấy khoảng 66% các vụ ly hôn bị bác ngay trong phiên xử đầu tiên khi đưa ra tòa.

"Rất ít trường hợp được chấp thuận ly hôn ngay trong phiên tòa đầu tiên. Các vụ kiện ly hôn thường kéo dài ít nhất 6 tháng. Những vụ việc phức tạp có thể kéo dài tới một hoặc 2 năm.