Chu kỳ lãi suất mới: Ai nắm lợi thế trên thị trường chứng khoán?

Áp lực lãi suất tăng

Những tháng cuối năm 2025, áp lực thanh khoản của hệ thống ngân hàng trở nên rõ rệt. Hệ quả là một cuộc đua lãi suất âm thầm diễn ra, với gần 40 ngân hàng đồng loạt điều chỉnh tăng, đẩy mặt bằng lãi suất huy động vượt ngưỡng 7%/năm, cá biệt có những ngân hàng huy động kỳ hạn dài với lãi suất trên 8%, thậm chí tiệm cận 9%/năm.

Theo Công ty Chứng khoán Vietcombank (VCBS), chính sách tiền tệ năm 2026 sẽ tiếp tục theo hướng mở rộng, tuy nhiên, nhu cầu vốn tăng có thể khiến lãi suất huy động nhích lên, kéo theo chi phí vốn của NHTM tăng nhẹ đến cuối 2026, đặc biệt ở nhóm ngân hàng quy mô nhỏ.

Nguồn: Bloomberg, NHNN, GSO, VNDirect Research

"Do áp lực thanh khoản lãi suất huy động kỳ hạn 12 tháng trung bình tại các ngân hàng đã tăng khoảng 40 điểm cơ bản trong năm 2025. Chúng tôi dự báo lãi suất huy động bình quân có thể tăng khoảng 50-100 điểm cơ bản do tác động từ chính sách tài khóa và nhu cầu tín dụng lớn phục vụ tăng trưởng kinh tế gây áp lực thanh khoản lên hệ thống ngân hàng", Báo cáo Chiến lược 2026 của Chứng khoán VNDirect cũng đưa ra dự báo tương tự.

Trong kịch bản lãi suất nhích dần lên, chi phí vốn được dự báo sẽ trở thành yếu tố phân định "cuộc đua" giữa các định chế tài chính, trong đó có nhóm công ty chứng khoán . Đây không chỉ là bài toán chi phí, mà còn là khả năng duy trì biên lợi nhuận, thiết kế sản phẩm phù hợp và đảm bảo thanh khoản.

"Át chủ bài" của VPBankS: Khả năng huy động và lợi thế chi phí vốn

Trong bối cảnh hiện tại, Công ty Chứng khoán VPBank (VPBankS, VPX) nổi lên như một điểm sáng nhờ chiến lược vốn chủ động và nền tảng tài chính vững chắc.

Theo Ban lãnh đạo VPBankS, chi phí vốn của công ty đã giảm liên tục từ năm 2023, từ quanh ngưỡng trên 6% xuống mức trung bình khoảng 4,4% năm 2025 nhờ ba "trụ cột": mạng lưới định chế tài chính đa dạng, quy mô lớn; sự hỗ trợ của ngân hàng mẹ và đối tác SMBC; cùng các kênh huy động vốn phát triển đa dạng và hiệu quả.

Chi phí vốn bình quân năm 2025 của VPBankS giảm về ngưỡng 4,4%. (Ảnh: VPBankS).

Ở trụ cột đầu tiên, VPBankS chủ động xây dựng hệ sinh thái đối tác tài chính đa tầng, cho phép công ty tiếp cận nhiều nguồn vốn với cấu trúc kỳ hạn và lãi suất khác nhau. Kết thúc quý III/2025, VPBankS ghi nhận dư nợ vay ngắn hạn tại các tổ chức tín dụng với quy mô hơn 23.700 tỷ đồng, lãi suất từ 3,9%/năm.

Sự đa dạng trong cấu trúc tạo ra hai lợi thế quan trọng, tăng quyền chủ động và giảm rủi ro tập trung. Khi không bị phụ thuộc vào một hoặc hai đối tác lớn, VPBankS có thể tối ưu hóa chi phí bằng cách lựa chọn nguồn vốn phù hợp nhất theo từng thời điểm thị trường.

Bên cạnh mạng lưới định chế tài chính rộng, nền tảng vốn của VPBankS được cải thiện rõ rệt nhờ trụ cột thứ hai là sự hậu thuẫn từ ngân hàng mẹ VPBank và đối tác chiến lược SMBC.

Ba trụ cột tạo lợi thế tăng trưởng nguồn vốn cho VPBankS

Sự đồng hành của VPBank giúp VPBankS tận dụng năng lực huy động vốn, uy tín và chuẩn quản trị rủi ro ở cấp ngân hàng. Đồng thời, cộng hưởng từ hệ sinh thái mở rộng khác biệt của VPBank giúp VPBank độc quyền tiếp cận hơn 30 triệu khách hàng trong hệ sinh thái ngân hàng mẹ, đặc biệt là hơn 160.000 doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME) – vừa là đơn vị có nhu cầu phát hành, vừa là nhà đầu tư tiềm năng.

Trong khi đó, sự hỗ trợ của SMBC sẽ hỗ trợ VPBankS kết nối vào mạng lưới tài chính toàn cầu, nâng cao năng lực quản trị, chia sẻ kinh nghiệm, và mở rộng sang các dịch vụ chứng khoán hiện đại, tiên phong. Năm 2025, VPBankS thành công huy động 400 triệu USD từ các khoản vay song phương và hợp vốn, được dẫn dắt bởi SMBC, ghi dấu là một trong số ít công ty chứng khoán huy động thành công dòng vốn quốc tế.

Sự kiện này mở ra cơ hội hợp tác chiến lược lâu dài với các định chế tài chính quốc tế, đặt nền móng cho những thương vụ huy động vốn lớn hơn trong tương lai, đồng thời, khẳng định tầm ảnh hưởng ngày càng lớn của VPBankS trên thị trường tài chính toàn cầu.

Bên cạnh nền tảng đối tác và sự hậu thuẫn chiến lược, chi phí vốn của VPBankS tiếp tục được tối ưu nhờ việc chủ động phát triển các kênh huy động vốn đa dạng, trong đó trái phiếu doanh nghiệp dự kiến đóng vai trò quan trọng trong giai đoạn sắp tới. Năng lực phát hành không chỉ phản ánh nhu cầu vốn, mà còn là thước đo về mức độ tín nhiệm của thị trường đối với chiến lược kinh doanh và năng lực quản trị rủi ro của công ty.

Trước đó, trung tuần tháng 11/2025, VPBankS hoàn tất thương vụ chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) quy mô kỷ lục ngành chứng khoán , huy động gần 13.000 tỷ đồng. Kết quả này đưa VPBankS, công ty chứng khoán hơn 3 năm tuổi, vào top 3 về quy mô vốn chủ sở hữu và vốn điều lệ ngành chứng khoán .

Quan trọng hơn, nền tảng vốn được củng cố sau IPO, với quy mô vốn chủ sở hữu đạt hơn 33.000 tỷ đồng, tạo ra "bộ đệm" tài chính đủ dày, giúp VPBankS chủ động nguồn lực để mở rộng hoạt động kinh doanh, đồng thời đặt nền móng vững chắc cho chiến lược tăng trưởng nhanh nhưng bền vững trong dài hạn.

Trong bối cảnh mặt bằng lãi suất năm 2026 dự báo còn nhiều biến động, lợi thế từ nền tảng vốn vững chắc, hệ sinh thái mở rộng khác biệt VPBank và sự hỗ trợ từ đối tác chiến lược SMBC sẽ tiếp tục là 'át chủ bài' giúp VPBankS khẳng định vị thế của một định chế tài chính tiên phong thị trường.