Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad-Baqer Qalibaf.
Trong một thông điệp, quan chức Iran đặt câu hỏi về những quốc gia và doanh nghiệp có lưu lượng vận tải lớn nhất qua tuyến đường này.
Trong bài đăng trên mạng xã hội X hôm 3/4, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad-Baqer Qalibaf đặt câu hỏi: “Tỷ trọng vận chuyển toàn cầu của dầu mỏ, LNG, lúa mì, gạo và phân bón đi qua eo biển Bab el-Mandeb là bao nhiêu?”
Từ ngày 28/2, Mỹ và Israel bắt đầu chiến dịch quân sự nhằm vào Iran. Đáp lại, Iran triển khai chiến dịch “True Promise 4”, với ít nhất 93 đợt tấn công nhằm vào các mục tiêu được cho là có liên quan trong khu vực.
Song song, Iran đã đóng eo biển Hormuz đối với các tàu liên quan. Tuyến đường chiếm khoảng 20% nguồn cung khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) và 25% thương mại dầu mỏ vận chuyển bằng đường biển toàn cầu.
Động thái này đã góp phần làm giá năng lượng tăng tại nhiều quốc gia, qua đó tạo thêm áp lực đối với các bên liên quan.
Ngày 28/3, lực lượng Ansarullah tại Yemen tuyên bố tham gia các diễn biến, thể hiện sự ủng hộ đối với Iran và các lực lượng trong khu vực.
Tuyến hàng hải quan trọng với thương mại và năng lượng
Lực lượng Yemen trước đó đã thể hiện khả năng tác động tới hoạt động vận tải biển.
Từ năm 2023, các tàu liên quan tới Israel hoặc di chuyển tới và rời khỏi các khu vực liên quan đã trở thành mục tiêu, dẫn tới việc gián đoạn hoạt động vận tải.
Gần đây, một quan chức cấp cao của phong trào Ansarullah tại Yemen cho biết mọi phương án đều đang được xem xét, gồm khả năng đóng eo biển Bab el-Mandeb đối với tàu của các quốc gia bị cho là liên quan tới các hoạt động quân sự.
Eo biển Bab el-Mandeb nối Biển Đỏ với Vịnh Aden và Biển Arab, đóng vai trò là tuyến kết nối quan trọng giữa châu Á, châu Phi và châu Âu thông qua kênh đào Suez.
Theo số liệu phân tích, hơn 8 triệu thùng dầu đi qua eo biển này mỗi ngày, cùng với 58 tàu chở LNG. Khoảng 40% thương mại giữa châu Á và châu Âu cũng đi qua tuyến đường này.
Tuyến hàng hải này còn chiếm khoảng 20% thương mại gạo đường biển toàn cầu, 20% lúa mì và 40% phân bón vận chuyển bằng đường biển.
Tổng giá trị hàng hóa và dịch vụ đi qua tuyến đường ước tính vượt 800 tỷ USD mỗi năm.
Bất kỳ sự gián đoạn nào tại đây có thể buộc tàu phải đi vòng qua Mũi Hảo Vọng, kéo dài hành trình thêm 8-9 ngày, đồng thời làm tăng chi phí vận tải, bảo hiểm và giá hàng hóa tại châu Âu và châu Á.
Phái bộ hải quân châu Âu Aspides đã khuyến cáo các tàu thương mại tránh xa vùng biển Yemen, cho thấy những lo ngại ngày càng gia tăng về an ninh tại khu vực.