EU ưu tiên đối thoại với Mỹ

Liên minh châu Âu (EU) quyết định tạm thời không kích hoạt công cụ chống cưỡng ép (ACI) để đáp trả đe dọa áp thuế của Tổng thống Mỹ Donald Trump liên quan đến tương lai đảo Greenland, lãnh thổ tự trị của Đan Mạch. Trang Euronews hôm 18-1 tiết lộ thông tin này, đồng thời cho biết EU hiện muốn ưu tiên đối thoại và tìm kiếm giải pháp ngoại giao với Mỹ.

ACI là một công cụ mạnh mẽ được thông qua năm 2023, cho phép EU trừng phạt các quốc gia không thân thiện có hành vi "tống tiền kinh tế" bằng cách hạn chế giấy phép thương mại và chặn quyền tiếp cận thị trường chung của khối này. EU chưa sử dụng công cụ trên lần nào, song Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cho rằng khối nên cân nhắc động thái này.

Ngoài ra, EU có thể khôi phục mức thuế trả đũa đối với lượng hàng hóa Mỹ trị giá 93 tỉ euro nếu ông Donald Trump thực sự áp thuế 10% đối với 8 quốc gia châu Âu vào ngày 1-2. Danh sách 8 nước này gồm 6 thành viên EU (Đan Mạch, Thụy Điển, Pháp, Đức, Hà Lan, Phần Lan) và Na Uy, Vương quốc Anh.

Gói 93 tỉ euro nói trên được gác lại sau khi hai bên đạt được thỏa thuận thương mại vào năm ngoái. Theo đó, thiết lập mức thuế cơ bản 15% đối với hầu hết hàng xuất khẩu của EU sang Mỹ, đồng thời giảm nhiều loại thuế đối với hàng công nghiệp Mỹ về mức 0. Nghị viện châu Âu ban đầu dự kiến bỏ phiếu về việc thực thi thỏa thuận vào cuối tháng 1-2026 nhưng đã trì hoãn bước đi này do lời đe dọa áp thuế mới nhất của ông Donald Trump.

Bên cạnh đó, Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa đã triệu tập một hội nghị thượng đỉnh bất thường của EU, dự kiến diễn ra ngày 22-1. Tại cuộc họp khẩn ở thủ đô Brussels - Bỉ hôm 18-1, Ủy ban châu Âu đã trình bày một loạt phương án, trong đó có cả ACI, để đại sứ các nước thành viên EU thảo luận. Tuy nhiên, đại diện các nước này không tiến hành bỏ phiếu về các lựa chọn. Thay vào đó, họ bày tỏ sự ủng hộ chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ với Đan Mạch và Greenland.