Giá lợn (heo) hôm nay 3.11: Hà Nam công bố thiệt hại 1.000 tỷ đồng do giá lợn giảm

Đó là phát biểu mới nhất của Đại biểu Hà Thị Minh Tâm (Hà Nam) tại buổi thảo luận về tình hình kinh tế- xã hội của Quốc hội diễn ra sáng 1.11.

Giá lợn giảm đã làm riêng tỉnh Hà Nam bị thiệt hại tới 1.000 tỷ đồng.

Theo bà Tâm, sản phẩm chăn nuôi trong nước chất lượng kém chưa đáp ứng được yêu cầu tiêu thụ đối với thị trường xuất khẩu dẫn đến cung lớn hơn cầu nên giá thực phẩm giảm mạnh. Một bài học về giá thịt lợn giảm sâu trong những tháng đầu năm 2017 là một minh chứng. Sản phẩm thịt lợn của nước ta chủ yếu xuất khẩu theo đường tiểu ngạch sang Trung Quốc do thủ tục hành chính chậm giải quyết, phát sinh chi phí bôi trơn tại cửa khẩu hai nước. Trong 4 tháng đầu năm 2017 thâm hụt thương mại với Trung Quốc đã đạt tới mức 9 tỷ USD.

"Tỉnh Hà Nam cũng là một tỉnh bị thiệt hại rất lớn với số tiền trên 1.000 tỷ đồng do giảm giá thịt lợn trong thời gian vừa qua"- bà Tâm cho biết.

Theo bà Tâm, bên cạnh đó, hàng tạm nhập tái xuất bao gồm cả những loại thực phẩm bẩn, không đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm, hết hạn sử dụng được đưa vào Việt Nam tiêu thụ gây nguy hại cho sức khỏe người dân. Đáng lo ngại hơn là tình trạng tạm nhập kém chất lượng và hầu như không gia công chế biến gì chỉ vận chuyển lòng vòng rồi tái xuất với nhãn hiệu "Made in Việt Nam", làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín thương hiệu Việt và bất lợi cho nền kinh tế. Làm cản trở đến việc thực hiện cuộc vận động người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam tại các địa phương.

Trong khi đó,theo đánh giá về tiềm năng xuất khẩu thịt lợn: Với sản lượng 4,2 triệu tấn thịtlợn/năm, nhưng xuất khẩu (XK) chính ngạch của Việt Nam mới đạt con số vài chụcnghìn tấn, trong khi nhu cầu của thị trường rất lớn. Tuy nhiên, để khai tháchết tiềm năng cơ hội, các DN Việt Nam cần nâng cao chất lượng để đi "cửachính" thay vì tiểu ngạch.

Thống kê từ Bộ Nông nghiệp và Pháttriển nông thôn (NN&PTNT) cho thấy, mỗi năm, ngành nông nghiệp Việt Nam XKđạt kim ngạch trên 30 tỷ USD với 10 ngành hàng chủ lực, đạt giá trị XK trêndưới 1 tỷ USD. Tuy nhiên, dù Việt Nam là quốc gia có tiềm năng chăn nuôi lớnvới năng suất sản xuất 27,5 - 28 triệu con lợn, 300 triệu con gia cầm, nhưngsản phẩm ngành chăn nuôi lại chưa góp mặt trong kim ngạch XK. Hiện thịt lợn củaViệt Nam mới XK sang thị trường Hồng Kong và Malaysia theo đường chính ngạchkhoảng 15-20 nghìn tấn/năm. Phần lớn là XK lợn hơi sang Trung Quốc bằng đườngtiểu ngạch.

Ông Gabor Fluit - Tổng giám đốc Tậpđoàn De Heus châu Á - cho biết: Việt Nam có nhiều cơ hội XK thịt lợn sang TrungQuốc, Nhật Bản, Hàn Quốc bởi 3 quốc gia này có vị trí địa lý gần với Việt Namvà nhu cầu đang ở top đầu thế giới. Hiện nay, Trung Quốc đang nhập khẩu (NK)2,2 triệu tấn thịt lợn/năm, Nhật Bản 1,3 triệu tấn và Hàn Quốc gần 1 triệu tấn.Đặc biệt, trong cơ cấu NK thịt lợn thành phẩm của Nhật Bản có đến 48% là thịtcấp đông được NK từ EU. Với mối quan hệ cấp quốc gia giữa Việt Nam và Nhật Bảnđang rất tốt thì việc Việt Nam có thể XK thịt lợn sang Nhật Bản, Hàn Quốc làđiều hoàn toàn có thể kỳ vọng.

Theo Cục Thú y (Bộ NN&PTNT),hiện nay không ít thị trường đang có nhu cầu NK sản phẩm thịt lợn của Việt Nam.Tuy nhiên, các thị trường này đưa ra hàng loạt yêu cầu khắt khe. Đơn cử HànQuốc yêu cầu sản phẩm NK phải có nguồn gốc từ quốc gia/vùng XK không có bệnh lởmồm long móng (LMLM) và phải được Tổ chức Thú y thế giới (OIE) công nhận. Dohiện nay, Việt Nam chưa được OIE công nhận sạch bệnh LMLM nên chưa đủ điều kiệnđể Hàn Quốc đánh giá rủi ro NK đối với thịt lợn.

Để đẩy mạnh XK thịt lợn, vấn đề antoàn dịch bệnh (ATDB) hết sức quan trọng. Bà Nienke Trooster - Đại sứ đặc mệnhĐại Sứ quán Hà Lan tại Việt Nam - chia sẻ, Hà Lan cũng như các nước EU đều quyđịnh NK thịt và sản phẩm thịt được thống nhất giữa các nước thành viên và Ủyban châu Âu là đối tác đàm phán duy nhất với tất cả các nước ngoài EU về cácđiều kiện NK thịt và sản phẩm thịt động vật. Theo đó, EU yêu cầu tất cả sảnphẩm NK phải đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn cao giống như đối với sản phẩm củacác nước thành viên EU, không chỉ về vệ sinh thú y, an toàn thực phẩm cho ngườitiêu dùng, mà còn liên quan đến ATDB động vật của EU.

Ông Vũ Trọng Nghĩa - Giám đốc Côngty CP Đầu tư và Thương mại Biển Đông - cho rằng, sản phẩm thịt lợn Việt Nam còn"rộng cửa" ở nhiều thị trường, thậm chí là các thị trường khó tínhnhư Hàn Quốc, Nhật Bản. Tuy nhiên, để vào được các thị trường này, DN Việt Namcần quan tâm và đầu tư thích đáng về công nghệ, nâng cao chất lượng sản phẩm.

Ông Gabor Fluit - Tổng giám đốc Tập đoàn De Heus châu Á: Việt Nam cần đẩy mạnh xúc tiến quan hệ quốc tế, ký kết cáchiệp định song phương, xây dựng vùng ATDB và chia nhỏ theo khu vực. Đồng thờihợp tác, xây dựng kế hoạch, phương án để các DN ở vùng ATDB có thể XK thịt ranước ngoài.