Không phải đất hiếm, Mỹ, Trung Quốc đang đua nhau săn lùng một ‘mỏ vàng’ của Việt Nam: Nước ta sở hữu công nghệ dẫn đầu thế giới, thu về hơn 4,3 tỷ USD

Theo số liệu từ Hải quan Việt Nam, trong 11 tháng đầu năm 2025, kim ngạch xuất khẩu tôm đạt 4,3 tỷ USD, tăng 21% so với cùng kỳ năm trước, tiếp tục giữ vai trò động lực tăng trưởng chủ lực của toàn ngành thủy sản . Riêng tháng 11, xuất khẩu tôm đạt 393 triệu USD, tăng 14% so với cùng kỳ.

Bức tranh thị trường 11 tháng cho thấy sự phục hồi và tăng trưởng khá đồng đều tại hầu hết các thị trường lớn, dù mức độ khác nhau. Trung Quốc và Hồng Kông tiếp tục dẫn đầu với kim ngạch 1,2 tỷ USD, chiếm hơn 28% tổng xuất khẩu tôm Việt Nam và tăng tới 59% so với cùng kỳ.

Khối CPTPP tiếp tục là điểm sáng khi đạt kim ngạch 1,2 tỷ USD trong 11 tháng, tăng 32%. Nhật Bản giữ vai trò thị trường trọng điểm với giá trị 535 triệu USD, tăng 13%, trong đó nổi bật là sự gia tăng của các sản phẩm tôm chế biến phục vụ kênh bán lẻ. Australia, Anh và Canada cũng duy trì đà tăng ổn định, góp phần củng cố vai trò của CPTPP trong bối cảnh thị trường Mỹ và EU biến động mạnh.

Tại Mỹ, xuất khẩu tôm đạt 754 triệu USD trong 11 tháng, tăng 7%. Tuy nhiên, riêng tháng 11 chỉ đạt 52 triệu USD, giảm 7% do tác động từ các biện pháp phòng vệ thương mại. Hoạt động xuất khẩu chậm lại trong những tháng cuối năm chủ yếu do doanh nghiệp đã đẩy mạnh giao hàng từ tháng 8–9, thời điểm Mỹ công bố mức thuế chống bán phá giá sơ bộ POR19 ở mức cao. Dù vậy, nhu cầu đối với các sản phẩm giá trị gia tăng vẫn duy trì ở mức khá.

Thị trường EU ghi nhận sự phục hồi rõ nét với kim ngạch 11 tháng đạt 540 triệu USD, tăng 21%. Đức, Bỉ và Hà Lan là những thị trường tăng trưởng mạnh, nhờ tình trạng thiếu hụt nguồn cung từ Ấn Độ và Indonesia trong một số giai đoạn, cùng xu hướng chuyển dịch sang các sản phẩm chế biến có chứng nhận bền vững.

Về cơ cấu sản phẩm, tôm chân trắng tiếp tục chiếm ưu thế với kim ngạch 2,8 tỷ USD, tương đương 64,8% tổng giá trị xuất khẩu . Tôm sú đạt 426 triệu USD, tăng 4%, chủ yếu nhờ thị trường châu Á và một phần EU, song vẫn chịu áp lực cạnh tranh từ nguồn cung giá rẻ.

Trung Quốc được đánh giá là thị trường tăng trưởng mạnh nhất của tôm Việt Nam trong năm 2025, với mức tăng ba chữ số ở phân khúc tôm hùm. Tuy nhiên, cạnh tranh tại thị trường này ngày càng gay gắt khi Ecuador và Ấn Độ chiếm ưu thế ở phân khúc giá rẻ, còn Thái Lan và Việt Nam cạnh tranh trực tiếp ở phân khúc cao cấp và chế biến

Với kết quả 11 tháng đạt hơn 4,3 tỷ USD, xuất khẩu tôm Việt Nam được kỳ vọng cán mốc 4,5–4,6 tỷ USD trong năm 2025, mức cao nhất từ trước đến nay. Tuy nhiên, bước sang năm 2026, triển vọng trở nên thận trọng hơn do áp lực thuế tại Mỹ, cạnh tranh gia tăng tại Trung Quốc và chi phí sản xuất trong nước ở mức cao. Dù vậy, nếu tiếp tục mở rộng thị trường CPTPP, EU và Trung Đông, đồng thời đẩy mạnh sản phẩm giá trị gia tăng, ngành tôm Việt Nam vẫn có cơ hội duy trì đà tăng trưởng trong năm tới.

Việt Nam có hơn 350 cơ sở sản xuất tôm đủ điều kiện xuất khẩu . Top 5 DN xuất khẩu tôm Việt Nam đạt trên 150 triệu USD, chiếm gần 35% tổng kim ngạch xuất khẩu . Việt Nam cũng là quốc gia được đánh giá có công nghệ chế biến tôm hiện đại nhất và có thế mạnh về sản xuất hàng GTGT.