Lãi suất huy động năm 2020 sẽ như thế nào?

Công ty chứng khoán Bảo Việt vừa có báo cáo nhận định về quyết định giữ nguyên lãi suất của Cục dự trữ liên bang Mỹ (FED) và dự báo lãi suất của Việt Nam trong năm 2020. 

Cụ thể, rạng sáng 12/12/2019, sau 2 ngày họp, Ủy ban thị trường mở (FOMC) của Mỹ đã quyết định giữ nguyên lãi suất Fed fund rate ở mức 1,5-1,75% với tỷ lệ phiếu ủng hộ là 10-0. Kết quả này hoàn toàn nằm trong kỳ vọng của thị trường trước đó và lần đầu tiên kể từ cuộc họp tháng 5 cho thấy sự đồng thuận tuyệt đối như vậy. 

Ngoài ra, thông tin đáng quan tâm nhất là biểu đồ "dot plot" cho thấy lộ trình dự kiến của FED trong năm 2020 sẽ là giữ nguyên lãi suất. Điều này cho thấy các thành viên của FED tin tưởng rằng quá trình "điều chỉnh giữa chu kỳ" có thể đã kết thúc và tổng mức cắt giảm 0,75% tính đến nay là đủ để hỗ trợ nền kinh tế, ít nhất là trong thời điểm hiện tại. Mặc dù vậy, theo BVSC, biểu đồ "dot plot" này hoàn toàn có thể thay đổi theo từng kỳ họp cuối quý. Do vậy, mục tiêu giữ nguyên lãi suất đến hết năm 2020 không phải là mục tiêu "cứng" mà vẫn có thể thay đổi tùy theo kỳ vọng tại mỗi cuộc họp. 

Tổng kết lại, BVSC cho rằng chính sách tiền tệ của FED trong năm 2020 được đánh giá vẫn theo hướng hỗ trợ cho tăng trưởng kinh tế với kỳ vọng sẽ giữ nguyên như mức hiện nay, thậm chí vẫn có khả năng cắt giảm thêm nếu triển vọng kinh tế suy giảm với các rủi ro gia tăng. Khả năng FED tăng lãi suất trở lại trong năm 2020 là rất thấp.

Trên cơ sở đó, chính sách tiền tệ của NHTW các nước khác được nhận định sẽ không còn cắt giảm lãi suất đồng loạt như năm 2019 mà đa phần cũng sẽ "nương theo" FED, tạm dừng tiền trình giảm lãi suất. 

Tuy nhiên, một vài nền kinh tế hồi phục yếu mà dư địa còn nhiều vẫn có thể cắt giảm thêm lãi suất. Riêng tại Việt Nam, mặt bằng lãi suất năm 2020 nhiều khả năng sẽ ổn định, không tăng thêm so với cuối 2019. Mặt bằng lãi suất huy động nói chung sẽ vẫn duy trì ở mức như hiện tại, khó có khả năng giảm sâu tại các ngân hàng chưa đáp ứng được các yêu cầu về an toàn vốn (bắt đầu từ 2020, Basel II được áp dụng cho toàn bộ hệ thống và hiện mới chỉ có khoảng 18/38 ngân hàng đạt chuẩn này) cũng như lộ trình giảm dần tỷ lệ vốn ngắn hạn cho vay trung và dài hạn từ mức 40% hiện nay về mức 30% kể từ 1/10/2022.

Thách thức lớn cho chính sách tiền tệ năm 2020 đến từ xu hướng bật tăng trở lại của lạm phát. BVSC cho rằng dù CPI có thể sẽ không tăng cao lên mức quá rủi ro nhưng cũng là một trở ngại khiến NHNN khó mạnh tay trong việc cắt giảm thêm các loại lãi suất điều hành như trần lãi suất huy động, lãi suất OMO, lãi suất tín phiếu…, nhất là trong nửa đầu năm 2020. Trong kịch bản lạm phát hạ nhiệt dần trong nửa cuối năm 2020, NHNN sẽ có dư địa để xem xét cắt giảm các loại lãi suất điều hành nếu tăng trưởng GDP chậm lại đáng kể.